Bilgisayar Operatörlüğü

Bir belge üretilir, bir tablo hazırlanır, bir sunum yapılır; ama o içerik internet ortamına konulduğu anda teknik bir işten çıkıp hukuki sonuç doğuran bir işe dönüşür. Bu ikinci halka alanın kamusal çerçevesini kurar ve bu çerçeveye doğrudan değen metinlerden biri 5651 sayılı kanundur. Kanunun adı kaynakta İNTERNET ORTAMINDA YAPILAN YAYINLARIN DÜZENLENMESİ VE BU YAYINLAR YOLUYLA İŞLENEN SUÇLARLA MÜCADELE EDİLMESİ HAKKINDA KANUN olarak yayımlanmıştır ve bu ad üç ayrı okumada karakter düzeyinde aynı, tek satır olarak çıkmıştır. Hiçbir okumada ad satırının yanında parantezli bir dipnot işareti görülmemiştir; ad satırında böyle bir işaret bulunup bulunmadığına dair burada hiçbir iddia kurulmamaktadır, yalnızca üç okumanın da böyle bir işaret getirmediği kaydedilmektedir.

Künye satırları üç okumada özdeştir: Kanun Numarası : 5651, Kabul Tarihi : 4/5/2007, Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih : 23/5/2007 Sayı : 26530 ve Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 46. Değerler de aynı üç okumada aynıdır. Künye değerinin taşıdığı Tertip : 5 bilgisi, belgenin açıldığı adresin tertibiyle tutarlıdır; bu, adresin doğru tertipten açıldığının belge içi teyididir. Düstur satırında bir Sayfa değeri hiçbir okumada gelmemiştir; bu bir kapsam eksikliğidir, satırın basılı biçiminin bundan ibaret olduğu iddia edilmemektedir.

Bu belgede doğrulanmış tam madde gövdesi sayısı üçtür ve bu sayı burada gizlenmemektedir: birinci, ikinci ve dördüncü maddeler. Yöntemin asgari ölçütü olan üç gövde tutmuş, hedeflenen beş gövdeye ulaşılamamıştır. Bunun nedeni açıkça yazılmalıdır: iki madde para tutarı yasağı gereği tümüyle düşürülmüş, iki madde ise iki tanıklı mutabakata ulaşamamıştır. Üçüncü madde kenar başlığıyla Bilgilendirme yükümlülüğü olarak doğrulanmıştır, ancak bir fıkrası idari para cezası tutarı taşıdığı için maddenin tamamı bu rehberden çıkarılmıştır; beşinci madde kenar başlığıyla Yer sağlayıcının yükümlülükleri olarak doğrulanmıştır, ancak bir fıkrası aynı biçimde tutar taşıdığı için o madde de tümüyle çıkarılmıştır. Bu iki çıkarma bir doğrulama başarısızlığı değildir, bir yasak uygulamasıdır; iki maddenin de gövdesi buraya hiçbir biçimde aktarılmamış ve hiçbir tutar yazılmamıştır.

Birinci madde kanunun neyi düzenlediğini yazar ve kenar başlığı Amaç ve kapsam olarak üç okumada aynıdır. Gövde şöyledir: MADDE 1- (1) Bu Kanunun amaç ve kapsamı; içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile internet ortamında işlenen belirli suçlarla içerik, yer ve erişim sağlayıcıları üzerinden mücadeleye ilişkin esas ve usûlleri düzenlemektir. Eski yazım usûlleri olduğu gibi bırakılmıştır. Bu cümlenin bu rehber bakımından okunması gereken yeri şudur: kanun, internet ortamında iş yapan kişilere yükümlülük yükleyen bir kanundur; yani içerik üreten ya da yükleyen kişinin işi baştan bir sorumluluk rejiminin içindedir.

İkinci madde kenar başlığıyla Tanımlar olarak doğrulanmıştır ve bu programın gündelik çalışma nesnelerini hukuki terim olarak adlandırır. Madde MADDE 2- (1) Bu Kanunun uygulamasında; cümlesiyle açılır. Doğrulanan bentlerden bu rehber bakımından en doğrudan olanı şudur: k) Veri: Bilgisayar tarafından üzerinde işlem yapılabilen her türlü değeri, Bu tanımın doğrudan Bilgisayar sözcüğüyle kurulmuş olması dikkat çekicidir. Aynı maddede ç) Bilgi: Verilerin anlam kazanmış biçimini, d) Erişim: Bir internet ortamına bağlanarak kullanım olanağı kazanılmasını, g) İnternet ortamı: Haberleşme ile kişisel veya kurumsal bilgisayar sistemleri dışında kalan ve kamuya açık olan internet üzerinde oluşturulan ortamı, ğ) İnternet ortamında yapılan yayın: İnternet ortamında yer alan ve içeriğine belirsiz sayıda kişilerin ulaşabileceği verileri, ve h) İzleme: İnternet ortamındaki verilere etki etmeksizin bilgi ve verilerin takip edilmesini, bentleri yer alır. Veri ile bilgi arasındaki ayrımın hukuk metninde bu kadar net kurulmuş olması, bu programın işlem tabloları ve veri yapıları derslerinin niçin ayrı ayrı okutulduğunu da anlatır.

Aynı maddede alanın öteki tarafları da sayılıdır: f) İçerik sağlayıcı: İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişileri, m) Yer sağlayıcı: Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişileri, ve i) Toplu kullanım sağlayıcı: Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayanı, Bu son tanım, bir bilgisayar laboratuvarını ya da salonunu işleten kurumun hukuki konumunun adıdır. Erişim sağlayıcı bendi ise burada bir yöntem kaydıyla birlikte verilmelidir: e) Erişim sağlayıcı: Kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan her türlü ger-çek veya tüzel kişileri, Bu bentteki ger-çek yazımı yalnızca birinci ve üçüncü okumada bu hâliyle gelmiştir ve iki tanık kuralı gereği olduğu gibi bırakılmıştır. Tirenin bir satır sonu heceleme artefaktı, yani kaynağın metne dönüştürülmesi sırasında oluşmuş bir bozulma olması ihtimali gerçektir; kaynakta bu sözcüğün nasıl basılı olduğuna dair burada hiçbir iddia kurulmamaktadır. İkinci okumanın tiresiz biçimi tek okumada kaldığı için alıntılanmamıştır.

Maddenin kayıt tutma tarafını yazan bendi ise şöyledir: j) (Değişik: 26/2/2014-6527/15 md.) Trafik bilgisi: Taraflara ilişkin IP adresi, port bilgisi, verilen hizmetin başlama ve bitiş zamanı, yararlanılan hizmetin türü, aktarılan veri miktarı ve varsa abone kimlik bilgilerini,1 Bendin sonundaki 1 rakamı yalnızca birinci ve üçüncü okumada gelmiştir, sözcüğe ve virgüle yapışıktır ve silinmemiştir; bu da büyük olasılıkla sözcüğe kaynamış bir dipnot işaretidir ve dönüşüm katmanının bir izidir. Kaynakta böyle basılı olduğu iddia edilmemektedir. Aynı maddede n) Birlik, o) Erişimin engellenmesi, ö) İçeriğin yayından çıkarılması, p) URL adresi, r) Uyarı yöntemi ve s) Sosyal ağ sağlayıcı tanımları ile ş), t), u) ve ü) bentlerindeki oyun, oyun dağıtıcı, oyun geliştirici ve oyun platformu tanımları da doğrulanmıştır; a) bendi Bakanlık tanımını, c) ve ı) bentleri ise Başkan ve Kurum tanımlarını taşır. Maddenin b) bendi üç okumada da mülga işaretiyle gelmiştir ve burada yalnızca mülga olarak anılmaktadır; mülga bent gövdesinden hiçbir alıntı yapılmamıştır. c) ve ı) bentlerinde değişiklik ibaresinin satır yerleşimi okumalar arasında ayrışmıştır; karşılaştırma satır sonu göz ardı edilerek sözcük dizisi düzeyinde yapılmıştır ve bunun dışında hiçbir düzeltme uygulanmamıştır. Madde ifade eder. cümlesiyle kapanır.

Dördüncü madde kenar başlığıyla İçerik sağlayıcının sorumluluğu olarak doğrulanmıştır ve içerik yükleyen kişinin hukuki konumunu kurar: MADDE 4- (1) İçerik sağlayıcı, internet ortamında kullanıma sunduğu her türlü içerikten sorumludur. (2) İçerik sağlayıcı, bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten sorumlu değildir. Ancak, sunuş biçiminden, bağlantı sağladığı içeriği benimsediği ve kullanıcının söz konusu içeriğe ulaşmasını amaçladığı açıkça belli ise genel hükümlere göre sorumludur. Maddenin üçüncü fıkrası (Ek: 6/2/2014-6518/87 md.) (İptal: Anayasa Mahkemesinin 8/12/2015 tarihli ve E.: 2014/87, K.: 2015/112 sayılı Kararı ile.) işaretiyle gelmiştir ve bu fıkranın gövdesi hiçbir okumada gelmemiş, burada alıntılanmamıştır. İkinci fıkranın okunması gereken yeri şudur: bir bağlantı vermek ile o içeriği benimsemek arasındaki sınır sunuş biçimine bağlanmıştır; yani bir kurum sayfasına bağlantı yerleştiren kişinin nasıl yerleştirdiği hukuki bir soruya dönüşebilmektedir.

Belgenin kenar başlıkları üç okumada aynı gelmiştir ve şunlardır: Amaç ve kapsam, Tanımlar, Bilgilendirme yükümlülüğü, İçerik sağlayıcının sorumluluğu, Yer sağlayıcının yükümlülükleri, Erişim sağlayıcının yükümlülükleri, Erişim Sağlayıcıları Birliği, İçeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi kararları ile yerine getirilmesi, Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi, İçeriğin yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi, Özel hayatın gizliliği nedeniyle içeriğe erişimin engellenmesi, İdarî yapı ve görevler, Yönetmelikler ve İlgili kanunlarda yapılan değişiklikler. Bu dizide adı geçen maddelerin gövdeleri hakkında burada hiçbir iddia yoktur; başlık dizisinin doğrulanmış olması gövdelerin doğrulandığı anlamına gelmez.

Örtüşmenin sınırı da aynı açıklıkla yazılmalıdır. Bu kanun Bilgisayar Operatörlüğü programını kurmaz; bir yükseköğretim düzenlemesi değildir ve doğrulanan maddelerde hiçbir üniversite, yüksekokul, bölüm, program ya da diploma hükmü yoktur. Kanun bu programın ders planını belirlemez: ikinci maddenin tanım dizisi ile bir ders adının örtüşmesi o dersi kanunun belirlediği anlamına gelmez. Kanun mezunun meslek tanımını da düzenlemez: doğrulanan maddelerde bilgisayar operatörüne bir unvan, yetki alanı, sicil, imza yetkisi ya da mesleğe giriş koşulu getirilmemektedir. Bu noktada bir ayrım özellikle korunmalıdır: ikinci maddenin saydığı içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcı sıfatları hukuki sorumluluk kategorileridir, meslek adları değildir, ve bu iki şeyin karıştırılmaması gerekir. Bilgisayar operatörü, ofis yazılımı ya da veri girişi gibi terimlerin bu kanunda tanımlanıp tanımlanmadığına dair hiçbir olumsuz iddia kurulmamaktadır; yalnızca bu oturumun üç okumasında böyle bir tanım bendinin iki okumada birebir teyit edilemediği söylenebilir. Kanunun güncel hâli, bugünkü uygulanışı, yürürlük durumu, metinde geçen kurum adlarının bugünkü karşılığı, ikincil mevzuatı ve değişiklik zincirinin bugünkü hâli hakkında bu rehber hiçbir hüküm vermez; bunlar için kaynak listesindeki resmi adresin esas alınması gerekir.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Kanun metni üç ayrı okumayla çekilmiştir: biri Türkçe istekle, biri İngilizce yazılmış ama çeviri yasaklanmış bir istekle, biri de farklı ifadeyle yazılmış ikinci bir Türkçe istekle. Yalnızca en az iki okumada karakter düzeyinde aynı çıkan öğeler alıntılanmıştır ve dördüncü bir okuma yapılmamıştır; bu nedenle ger-çek ile gerçek arasındaki ve dipnot rakamı taşıyan ile taşımayan biçimler arasındaki ayrışmalarda hakem bir okuma açılmamış, kaybeden varyantlar yalnızca kullanılamaz sayılmıştır. Yöntemin kendi sınırı da eksik olarak sayılmalıdır: üç okuma aynı kısa zaman aralığında yapıldığı ve okuma aracı aynı adres için yanıtı yaklaşık on beş dakika önbelleğe aldığı için okumalar büyük olasılıkla tek bir metne dönüştürme çıktısı üzerinde çalışmıştır; bu nedenle okumalar arası mutabakat yalnızca okuma ve çıkarım hatasını eler, kaynağın metne dönüştürülmesi sırasında oluşmuş bir bozulmayı elemez. Bu belgede bunun iki somut kanıtı görülmüştür ve ikisi de yukarıda olduğu gibi bırakılmıştır: tireli heceleme ve sözcüğe kaynamış dipnot rakamı. Üçüncü bir bozulma tek okumada kalmıştır: birinci okuma bir kenar başlığını dipnot rakamı sözcüğe yapışık biçimde vermiş, öteki iki okuma rakamsız vermiştir; rakamlı biçim tek tanık olduğu için kullanılamaz sayılmış, başlık rakamsız biçimiyle alınmıştır. Toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülükleri kenar başlığı yalnızca birinci okumada göründüğü için yukarıdaki başlık dizisine alınmamıştır; o başlığın belgede bulunmadığı iddia edilmemektedir. Bu belgeden hiçbir bölüm başlığı gelmemiştir: üç okumaya da bölüm başlığı ayrıca sorulmuş, üçü de yalnızca kenar başlığı dizisi vermiştir; bu bir kapsam eksikliğidir ve belgede bölüm başlığı bulunmadığı iddia edilmemektedir. Dokuzuncu madde yalnızca kenar başlığıyla ve iki okumada birebir aynı gelen bir parantezli ibareyle anılabilir durumdadır; o maddenin gövdesinden hiçbir alıntı yapılmamış ve içeriği hakkında hiçbir iddia kurulmamıştır. Aynı maddede ikinci okumanın ürettiği İngilizce bir yorum cümlesi hem yabancı dilde bir editör notu hem de bir yokluk ifadesi olduğu için tanık sayılmamış, reddedilmiş ve hiçbir yere aktarılmamıştır; reddin kendisi buraya yazılmıştır ve okuma tekrarlanmamıştır. Dokuzuncu maddenin devamındaki madde de tam gövde sayılmamıştır: fıkralarının bir bölümü iki okumada birebir aynı gelmiş olsa da son fıkrasında bir atlama işareti bir okumada görünmüş, ötekinde görünmemiş, mutabakat sağlanamamış ve o fıkra hiç alıntılanmamıştır; bu bir kapsam eksikliğidir, o fıkranın yokluğu değildir. Birinci okumadan bu iki madde hiç istenmemiştir; bu bir ret değil bir talep sınırıdır ve o maddelerin niçin en iyi ihtimalle iki okumaya dayandığını açıklar. Birinci ve ikinci okumanın eklediği başlık, kalınlaştırma ve ayırıcı çizgi işaretleri biçimsel ekleme sayılmış, kaynak metnin parçası olarak hiçbir yerde kullanılmamıştır. Madde aralığı hiçbir okumadan istenmemiş, maddeler tek tek adlandırılarak talep edilmiştir; belgede kaç madde bulunduğuna dair hiçbir iddia yoktur. Dipnot gövdeleri hiçbir okumadan istenmemiş ve hiçbiri doğrulanmamıştır. Adres ilk denemede açıldığı için başka tertip adresleri hiç denenmemiştir; bu adresler ölü değildir, denenmemiştir ve haklarında hiçbir iddia yoktur. Bu programa atanmış yedek bir kanun numarası da hiç çekilmemiştir ve o numara hakkında burada ad, künye ya da madde iddiası yoktur. Bu oturumda hiçbir adres için curl, wget, istek kütüphanesi, arşiv, önbellek ya da ayna kullanılmamıştır. Kaynaktaki hiçbir kısaltma açılmamış, yazım, büyük ve küçük harf kullanımı ile noktalama düzeltilmemiştir. Son olarak taban puan, başarı sıralaması, kontenjan, maaş, ücret ve işe girme oranı hiç toplanmamış, hiçbir para tutarı alınmamıştır.

Bu programın somut bir örneği için Anadolu Üniversitesinin herkese açık biçimde yayımladığı ders planı okundu. Burada bir ifşa zorunludur ve başlığın tekil kalmasının nedeni de budur: bu plan için iki ayrı kaynak adresi okunmuştur, ama iki adres aynı üniversitenin iki farklı ana makine adıdır. Biri kurumun genel akademik ana makine adında, öteki kurumun akademik bilgi paketi ana makine adında yayımlanmıştır. İki adres ayrı ayrı denenmiş, birinin sonucu ötekine taşınmamış ve her biri kendi içinde iki okumayla doğrulanmıştır; buna karşılık iki listede dört yarıyıl, otuz iki ders adı ve sekiz yer tutucu satır birebir aynı gelmiştir. Bu, iki farklı üniversitenin birbirini doğrulaması değildir ve öyleymiş gibi sunulmamaktadır; aynı kurumun aynı programının iki ayrı yerde yayımlanmış aynı planıdır. Bu nedenle başlık çoğul yapılmamış, tekil bırakılmıştır. Ayrıca bu programın planını yarıyıl başlıklarıyla yayımlayan ikinci bir üniversite bulunamamıştır; bu, başka üniversitelerde bu programın planı olmadığı anlamına gelmez ve böyle bir iddia burada kurulmamaktadır.

Sayfalar program adını Bilgisayar Operatörlüğü Programı biçiminde, bir okumada da tümü büyük harfle BİLGİSAYAR OPERATÖRLÜĞÜ PROGRAMI biçiminde basmaktadır. Aranan ad bu yazımın içinde birebir yer aldığı için kayıt tutulmuştur, ama sondaki ek sayfanın yazımıdır ve çıkarılmamıştır; büyük ve küçük harf farkı da okumalar arasında işaretlenmiş, tek biçime indirgenmemiştir. Öğretim düzeyi bu sayfalarda basılı değildir: iki kaynağın iki okuması da önlisans, ön lisans ya da lisans sözcüklerinin gövdede bulunmadığını bildirmiştir. Bu nedenle düzey sayfada yazılı değildir, sayfanın bastığı dört yarıyıl bloğundan çıkarımdır. İkinci kaynağın altbilgi menüsünde görünen lisans sözcüğü düzey kanıtı sayılmamıştır; bir menü öğesidir ve hedef düzeyle örtüşmemektedir. Üniversite adı ise sayfada yayımlanmıştır, alan adından çıkarım değildir; bir okuma ayrıca yüksekokul ve bölüm adlarının da basılı olduğunu bildirmiş, öteki okuma bu iki adı bildirmemiştir ve bu fark işaretlenmiştir.

Birinci yarıyılın satırları Kelime İşlemciler, Araştırma Teknikleri ve Seminer, Temel Bilgi Teknolojisi, İşletim Sistemleri, Bilgisayar Destekli Sunum, Bilgisayar Operatörlüğü Meslek Dili I, İngilizce I (ENG), Bilgisayar Operatörlüğü Yazılı ve Sözlü Anlatım I, Türk Dili I ile iki yer tutucu satır olan Seçmeli Dersler ve Mesleki Seçmeli Dersler olarak yayımlanmıştır. Kelime işlemcilerin daha ilk satırda durması, alanın belge üretimiyle başladığını gösterir; araştırma tekniklerinin aynı yarıyılda bulunması ise aracın bir yöntemle birlikte öğretildiğini gösterir. İngilizce dersinin adındaki kısaltma açılmamıştır.

İkinci yarıyılın satırları Algoritma ve Programlamaya Giriş, Genel ve Teknik İletişim, Dizgi, Bilgisayar Operatörlüğü Meslek Dili II, İngilizce II (ENG), Örgütsel İletişim, Staj, Bilgisayar Operatörlüğü Yazılı ve Sözlü Anlatım II, Türk Dili II ile iki yer tutucu satır olan Seçmeli Dersler ve Mesleki Seçmeli Dersler olarak yayımlanmıştır. Staj satırı sayfada bu yarıyılın içinde bir ders satırı olarak basılıdır ve ders adı olarak taşınmıştır. Algoritma ile dizginin aynı yarıyılda durması bu programın iki yüzünü yan yana koyar: bir yanda mantık, öbür yanda biçim.

Üçüncü yarıyılın satırları Bilgisayar Ağ Sistemleri, Bilgisayar Operatörlüğü Meslek Dili III, Veri Yapıları ve Programlama, Grafik ve Animasyon, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I, Bilgisayar Operatörlüğü Yazılı ve Sözlü Anlatım III ile iki yer tutucu satır olan Seçmeli Dersler ve Mesleki Seçmeli Dersler olarak yayımlanmıştır. Bu, dört yarıyılın en az satırlı olanıdır ve ağ, veri ve görsel üretimin bir arada yürüdüğü yerdir.

Dördüncü yarıyılın satırları İşlem Tabloları, Bilgisayar Donanımı, İnternet Ortamında Yazarlık Dilleri Uygulaması, Bilgisayar Operatörlüğü Meslek Dili IV, Kodlama, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi II, Bilgisayar Operatörlüğü Yazılı ve Sözlü Anlatım IV, Yapay Zekâ Uygulamaları ile iki yer tutucu satır olarak yayımlanmıştır. Bu iki yer tutucudan biri Seçmeli Dersler, öteki ise bir imla ayrışması taşımaktadır: birinci kaynağın iki okuması ve ikinci kaynağın kendi öteki yarıyıllardaki satırları Mesleki Seçmeli Dersler derken, ikinci kaynağın ders adlarını döken okuması bu son satırı Mesleski Seçmeli Dersler biçiminde bildirmiştir. Bu ayrışma tekleştirilmemiş ve düzeltilmemiştir; iki biçim de burada olduğu gibi anılmaktadır. Bu yarıyılda işlem tabloları, donanım, kodlama ve yapay zekâ uygulamalarının bir arada durması, planın son dönemde araç setini genişlettiğini gösterir. Yapay Zekâ Uygulamaları adındaki şapkalı yazım sayfada bu hâldedir ve düzeltilmemiştir.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. İki kaynak da ikişer okumayla, birbirinden farklı ifadelerle yazılmış ayrı isteklerle okunmuştur; yani bu plan için toplam dört okuma yapılmış, üçüncü bir okuma hiçbir kaynak için açılmamıştır. Her iki kaynaktan da dört yarıyıl bloğu ve blok başına aynı satır dizisi alınmıştır; alınan ders adı sayısı her iki kaynakta otuz ikidir ve düşürülen yer tutucu satır sayısı her iki kaynakta sekizdir, yani her yarıyılda ikidir. Hiçbir ders adı düşürülmemiş, okunamayan yarıyıl olmamış ve hiçbir okuma reddedilmemiştir. İkinci kaynağın birinci okuması ders adlarını hiç dökmemiş, yalnızca blok başlıklarını ve her bloktaki satır sayısını vermiştir; bu okuma reddedilmemiş, sayım kanıtı olarak kullanılmış ve adlar ikinci okumadan alınmıştır. Bu bir eksiklik olarak burada kayıtlıdır. Öğretim düzeyi bu sayfalarda basılı değildir ve dört yarıyıl bloğundan yapılmış bir çıkarımdır; bu açıkça yazılmalıdır, çünkü sayfada yazılı olmakla yapıdan çıkarılmak aynı şey değildir. Üniversite adı ise sayfada yayımlanmıştır, alan adından çıkarım değildir ve yayımlayan sayfadan alınmış bir ara durum da değildir. Program adı hedef adla birebir değildir: sayfa adı ek getirerek basmaktadır, ek çıkarılmamıştır ve kayıt bu nedenle ertelenmemiştir, çünkü hedef dizge yazımın içinde birebir yer almaktadır. Yarıyıl başlıklarının yazımında okumalar ayrışmıştır: bir okuma noktadan sonra boşluklu, öteki boşluksuz biçim bildirmiştir; bu yalnızca bir ayırıcı farkıdır ve tek biçime düzeltilmemiştir. Seçmeli havuzları hiçbir yerde doldurulmamıştır ve bu ayrıca yazılmalıdır: sayfalarda yarıyıl bloklarının dışında mesleki seçmeli, seçmeli ve Türkçe hazırlık başlıklı ayrı bölümler basılıdır, bu bölümlerin hiçbir ders adı buraya taşınmamıştır ve havuzdan kaç ders seçileceği de yazılmamıştır. Bu havuzların satır sayımında bir tutarsızlık görülmüştür: seçmeli bölümü için bir okuma bir sayı bildirip daha az ad dökmüş, öteki kaynağın okuması ise farklı bir sayı bildirmiştir; bu tutarsızlık olduğu gibi kayda geçirilmiş, hakemlik yapılmamış ve iki sayım tekleştirilmemiştir. Bir yer tutucu satırın imlasındaki ayrışma yukarıda iki biçimiyle birlikte yazılmıştır. Sayfalar aynı ders adını iki kez basmamıştır; bu nedenle tekilleştirme sorusu bu kaynaklarda doğmamıştır. Ders kodu, kredi, saat ve iş yükü sütunları sayfalarda basılıydı, alınmamıştır ve bu rehberde hiçbir yerde verilmemiştir; bir okumanın havuz satırlarının iş yükü değerlerini de bildirmesine rağmen o değerler alınmamıştır. Bu programın planı için denenen bir başka üniversitenin sayfası açılmış, program adını birebir basmış, ama dersleri yarıyıllara ayırmadan tek bir alfabetik tablo olarak yayımladığı için yöntemin istediği biçimde kullanılamamıştır; o sayfa için ikinci bir okuma yapılmamış ve o kurumun planı olmadığı yönünde hiçbir iddia kurulmamıştır. İkinci kaynağın bulunduğu ana makine adı hakkında devralınan çözülmemiş bir çelişki vardır: o ana makine adı bu oturumda açılmış ve içerik vermiştir, gözlem budur ve olduğu gibi yazılmıştır; çelişki çözülmüş sayılmamakta ve o alan adı hakkında bir hüküm kurulmamaktadır. Son olarak iki cümle mutlaka yazılmalıdır: buradaki plan tek bir üniversitenin yayımladığı plandır ve bu programın ülke çapındaki ortak müfredatı değildir; sayfalar bir puan türü yayımlamamaktadır ve bu kaydın puan türü değeri ÖSYM program tablosuna dayanır, bu sayfalara değil. Sayfalar taban puan ve kontenjan da yayımlamamaktadır. [Bilgisayar programcılığı](/bolum/bilgisayar-programciligi) ve [büro yönetimi ve yönetici asistanlığı](/bolum/buro-yonetimi-ve-yonetici-asistanligi) adları bu programın karşılığı değildir ve bu adları basan sayfalar kaynak olarak kullanılmamıştır.