İçeriğe geç
ünileniyorum
TYTÖnlisans · 2 yıl

Çim Alan Tesisi ve Yönetimi

Çim Alan Tesisi ve Yönetimi, spor sahalarından park ve rekreasyon alanlarına kadar çim örtüsüyle kaplanan yüzeylerin kurulmasını, sulanmasını, bakımını ve yıl boyunca yönetilmesini konu edinen iki yıllık bir önlisans programıdır. Alanın içinde çalışılan kamusal çerçeveye değen metinlerden biri 5403 sayılı kanundur. Bu rehber puan vermez.

Kısaca

Çim Alan Tesisi ve Yönetimi, spor sahalarından park ve rekreasyon alanlarına kadar çim örtüsüyle kaplanan yüzeylerin kurulmasını, sulanmasını, bakımını ve yıl boyunca yönetilmesini konu edinen iki yıllık bir önlisans programıdır. Alanın içinde çalışılan kamusal çerçeveye değen metinlerden biri 5403 sayılı kanundur. Bu rehber puan vermez.

Puan türü
TYT
Seviye
Önlisans
Süre
2 yıl
ÖSYM 2025 taban
247,85256,03
Üniversite
2
Genel kontenjan
60
Meslek çıktısı
8

Taban puanlar ÖSYM'nin 2025 yerleştirme sonuçlarından alınmıştır; başarı sıralaması içermez ve her yıl değişir.

Çim Alan Tesisi ve Yönetimi Nedir?

Çim Alan Tesisi ve Yönetimi, bir yüzeyin çim örtüsüyle kaplanmasını ve o örtünün yıl boyunca ayakta tutulmasını bir teknik disiplin olarak ele alan iki yıllık bir önlisans programıdır. Alanı dışarıdan bakan biri için bu iş çoğu zaman bir bahçe işi gibi görünür; oysa bir spor sahasının, bir golf alanının ya da bir parkın çimi bir süs değil, üzerinde yürünen, koşulan, oynanan ve sürekli yaralanan canlı bir yüzeydir. Bu yüzeyin altında bir toprak profili, içinde bir su rejimi, üstünde bir iklim ve çevresinde bir kullanım baskısı vardır. Programın öğrettiği şey bu dört katmanın birlikte yönetilmesidir.

Alanın birinci ayağı bitkinin kendisidir. Çim, tek bir bitki değil, farklı türlerin ve çeşitlerin belirli oranlarda karıştırılmasıyla kurulan bir örtüdür; hangi türün hangi iklimde, hangi gölge koşulunda ve hangi çiğnenme yoğunluğunda tutunacağı ayrı bir bilgidir. Programın planında botanik, bitki fizyolojisi ve çim bitkileri başlıklı derslerin arka arkaya gelmesi bunun içindir. Bir çim örtüsünün neden sarardığı sorusunun cevabı çoğu zaman gübrede değil, bitkinin fizyolojisinde ve kök bölgesinin havalanmasındadır.

İkinci ayak topraktır. Çim örtüsü ince bir katmandır ama kökleri toprağın fiziksel yapısına, su tutma kapasitesine ve besin dengesine bağımlıdır. Sıkışmış bir toprakta hiçbir tohum karışımı iyi sonuç vermez; drenajı olmayan bir sahada ise en pahalı tesis bile bir sezon içinde bozulur. Planda toprak ve bitki beslemeyi birlikte okutan bir dersin bulunması bu nedenledir ve bu ders alanın en çok küçümsenen, en çok belirleyici konusudur. Bu tarafa daha derinden bakmak isteyen öğrenci için [toprak bilimi ve bitki besleme](/bolum/toprak-bilimi-ve-bitki-besleme) komşu bir alandır.

Üçüncü ayak sudur. Çim alan yönetiminin gündelik pratiği büyük ölçüde sulamadır: ne zaman, ne kadar, hangi yöntemle ve fazlası nereye gidecek. Programın planında sulama teknolojisi ile drenajın tek bir ders adı içinde birleştirilmiş olması tesadüf değildir; bu ikisi aynı problemin iki yüzüdür. Suyu getirmeyi bilip fazlasını çıkarmayı bilmeyen bir uygulayıcı, sahasını kendi eliyle bozar. Bu tarafın komşuları [sulama teknolojisi](/bolum/sulama-teknolojisi) ve [tarımsal yapılar ve sulama](/bolum/tarimsal-yapilar-ve-sulama) programlarıdır.

Dördüncü ayak zemin ve arazi hazırlığıdır. Bir çim alanı, ekimden önce alınan kararlarla kazanılır ya da kaybedilir: eğimin verilmesi, yüzey suyunun yönlendirilmesi, kotların tutturulması ve alt katmanların serilmesi. Planda ölçme bilgisi ile arazi tesviyesi derslerinin bulunması bu ayağı kurar. Bir sahada topun yuvarlanma yönünü ya da bir yağmurdan sonra suyun nerede biriktiğini belirleyen şey, ekilen tohum değil verilen eğimdir.

Beşinci ayak bitki sağlığı ve yabancı otlardır. Yoğun kullanılan bir çim örtüsü sürekli stres altındadır ve stres altındaki bitki hastalığa da zararlıya da açıktır; ayrıca yabancı otlar çim örtüsünün en doğal rakibidir. Planda çim bitkilerinin hastalık ve zararlılarına ayrılmış bir ders ile yabancı otlarla mücadeleye ayrılmış ayrı bir dersin bulunması bu tarafın ağırlığını gösterir. Bu konunun daha geniş çerçevesi [bitki koruma](/bolum/bitki-koruma) alanındadır.

Altıncı ayak üretim ve çoğaltmadır. Çim, tohumla da kurulabilir, hazır çim olarak da serilebilir; her iki yol kendi üretim tekniğini, kendi kalite ölçütünü ve kendi takvimini getirir. Planda çim bitkileri üretim teknikleri başlıklı bir dersin bulunması, mezunun yalnızca sahayı kullanan değil, gerektiğinde materyali üreten taraf da olabileceğini gösterir. Bu tarafın komşuları [tohumculuk teknolojisi](/bolum/tohumculuk-teknolojisi), [fidan yetiştiriciliği](/bolum/fidan-yetistiriciligi) ve [seracılık](/bolum/seracilik) programlarıdır.

Yedinci ayak yönetimin kendisidir. Bir spor sahası ya da bir golf alanı bir takvimle, bir bütçeyle, bir makine parkıyla ve bir ekiple çalışır; maç günü ile bakım günü birbirine karışamaz. Planda golf ve spor sahalarının bakımı ile yönetiminin tek bir ders adı içinde birleştirilmiş olması, bu alanda tekniğin ve işletmenin ayrılamadığını söyler. Alanın geniş çevresinde [peyzaj mimarlığı](/bolum/peyzaj-mimarligi), [peyzaj ve süs bitkileri yetiştiriciliği](/bolum/peyzaj-ve-sus-bitkileri-yetistiriciligi), [bahçe bitkileri](/bolum/bahce-bitkileri), [bitkisel üretim ve teknolojileri](/bolum/bitkisel-uretim-ve-teknolojileri) ve [spor yöneticiliği](/bolum/spor-yoneticiligi) gibi programlar yer alır; alanın kamusal çerçevesi ise bu rehberin bir sonraki başlığında ele alınmaktadır.

Alanın Kamusal Çerçevesi: 5403 Sayılı Kanun

Bir çim alanı bir bitki örtüsü olarak düşünüldüğünde konu tarım tekniğidir; bir arazi kullanım biçimi olarak düşünüldüğünde konu hukuktur. İkinci düşünme biçimi bu alanın kamusal çerçevesini kurar ve bu çerçeveye doğrudan değen metinlerden biri 5403 sayılı kanundur. Kanunun adı kaynakta TOPRAK KORUMA VE ARAZİ KULLANIMI KANUNU olarak yayımlanmıştır ve bu ad üç ayrı okumada tek satır halinde, karakter düzeyinde aynı çıkmıştır. Ad satırının yanında parantezli bir dipnot işareti hiçbir okumada gelmemiştir; böyle bir işaretin bulunup bulunmadığına dair burada hiçbir iddia kurulmamaktadır, yalnızca üç okumanın da böyle bir işaret getirmediği kaydedilmektedir. Belge bu oturumda tertip 5 adresinden ilk denemede açılmıştır; bu nedenle başka tertip adresleri hiç denenmemiştir.

Doğrulama üç okuma ile yapılmıştır ve dördüncü okuma yapılmamıştır. Aynı adresin okuma aracı tarafından yaklaşık on beş dakika önbelleğe alınması nedeniyle üç okuma büyük olasılıkla tek bir metne dönüştürme çıktısı üzerinde çalışmıştır; bu yüzden okumalar arası mutabakat yalnızca okuma ve çıkarım hatasını eler, kaynağın metne dönüştürülmesi sırasında oluşmuş bir bozulmayı elemez.

Künye değerleri üç okumada özdeştir. Kanun Numarası : 5403, Kabul Tarihi : 3/7/2005, Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih : 19/7/2005 Sayı : 25880 ve Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 44 satırları üç okumada da aynı gelmiştir. Bu belgede iki nokta işaretlerinin iki yanı boşluklu gelmiştir; aynı oturumda okunan başka bir belgede aynı satırların boşluksuz geldiği görülmüş ve iki biçim birbirine eşitlenmemiştir. Düstur satırında bir Sayfa değeri hiçbir okumada gelmemiştir; bu bir kapsam eksikliğidir, satırın basılı biçiminin bundan ibaret olduğu iddia edilmemektedir. Künyedeki Tertip : 5 bilgisi, belgenin açıldığı adresin tertibiyle tutarlıdır.

Belgenin yapısal öğelerinden üç bölüm başlığı ve sekiz madde kenar başlığı doğrulanmıştır. Bölüm başlıkları yalnızca ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatıyla verilmiştir: BİRİNCİ BÖLÜM ile alt başlığı Amaç, Kapsam ve Tanımlar, İKİNCİ BÖLÜM ile alt başlığı Arazi Mülkiyet Hakkının Kullanımı ve Toprak Koruma Kurulu, ÜÇÜNCÜ BÖLÜM ile alt başlığı Toprak ve Arazi Varlığının Belirlenmesi. Bunun nedeni birinci okumanın bölüm adlarını alt başlıksız ve metindeki yerinden koparılmış bir liste olarak vermesidir; o liste uydurma yapı sayılarak reddedilmiş, o kalemde birinci okuma tanık sayılmamış ve okuma tekrarlanmamıştır. Aynı listede görünen üç bölüm adı daha vardır; tek okumada kaldıkları için kullanılamaz sayılmışlardır ve belgede kaç bölüm bulunduğuna dair burada hiçbir iddia yoktur. Madde kenar başlıkları ise üç okumada da aynı gelmiştir: Amaç, Kapsam, Tanımlar, Arazi mülkiyet hakkının kullanım esası, Toprak Koruma Kurulu, Kurulun görevleri, Toprak ve arazi varlığının belirlenmesine ilişkin esaslar ile Tarım arazilerinin sınıflandırılması, asgari tarımsal arazi büyüklüklerinin belirlenmesi. Madde öneki Madde 1 - biçiminde, kısa tireyle, ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatıyla doğrulanmıştır; birinci okumanın büyük harfli ve uzun tireli biçimi tek okumada kalmış ve kullanılmamıştır.

Kanunun birinci maddesi amacı yazar: Madde 1 - (Değişik: 30/4/2014-6537/1 md.) Bu Kanunun amacı; toprağın korunması, geliştirilmesi, tarım arazilerinin sınıflandırılması, asgari tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin belirlenmesi ve bölünmelerinin önlenmesi, tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazilerin çevre öncelikli sürdürülebilir kalkınma ilkesine uygun olarak planlı kullanımını sağlayacak usul ve esasları belirlemektir. İkinci madde kapsamı çizer: Madde 2 - (Değişik: 30/4/2014-6537/2 md.) Bu Kanun; arazi ve toprak kaynaklarının bilimsel esaslara uygun olarak sınıflandırılması, tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazilerin asgari büyüklüklerinin belirlenmesi ve bölünmelerinin önlenmesi, arazi kullanım planlarının hazırlanması, koruma ve geliştirme sürecinde toplumsal, ekonomik ve çevresel boyutlarının katılımcı yöntemlerle değerlendirilmesi, amaç dışı ve yanlış kullanımların önlenmesi, korumayı sağlayacak yöntemlerin oluşturulması ile görev, yetki ve sorumluluklara ilişkin usul ve esasları kapsar. Bu iki madde üç okumada da birebir aynı gelmiştir.

Üçüncü madde bu rehberin en can alıcı yeridir, çünkü çim alan işinin hammaddesini hukuk diline çevirir. Madde Madde 3 - Bu Kanunda geçen; cümlesiyle açılır ve ifade eder. cümlesiyle kapanır. Bu maddenin gövdesi yalnızca ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatına dayanır: birinci okuma maddenin yerine bir özet, üç örnek bent parçası ve kendi ürettiği bir bent sayımı verdiği için o kalemde tanık sayılmamıştır. Doğrulanan bentlerden alanla doğrudan ilgili olanlar şunlardır. Toprak, c) Toprak: Mineral ve organik maddelerin parçalanarak ayrışması sonucu oluşan, yeryüzünü ince bir tabaka halinde kaplayan, canlı ve doğal kaynağı, biçiminde tanımlanmıştır. Arazi ise ç) Arazi: Toprak, iklim, topografya, ana materyal, hidroloji ve canlıların değişik oranda etkisi altında bulunan yeryüzü parçasını, biçiminde tanımlanmıştır. Bir çim alanının tesisinde çalışılan iki nesnenin hukuk metnindeki karşılığı budur ve ikinci tanımın iklim, topografya, ana materyal, hidroloji kalemleri tesis öncesi saha etüdünün başlıklarıyla örtüşür.

Aynı maddede sulama ve altyapı da adlandırılmıştır: j) Sulu tarım arazisi: Tarımı yapılan bitkilerin büyüme devresinde ihtiyaç duyduğu suyun, su kaynağından alınarak yeterli miktarda ve kontrollü bir şekilde karşılandığı arazileri, ve k) Tarımsal amaçlı yapılar: Toprak koruma ve sulamaya yönelik altyapı tesisleri, entegre nitelikte olmayan hayvancılık ve su ürünleri üretim ve muhafaza tesisleri ile zorunlu olarak tesis edilmesi gerekli olan müştemilatı, mandıra, üreticinin bitkisel üretime bağlı olarak elde ettiği ürünü için ihtiyaç duyacağı yeterli boyut ve hacimde depolar, un değirmeni, tarım alet ve makinelerinin muhafazasında kullanılan sundurma ve çiftlik atölyeleri, seralar, tarımsal işletmede üretilen ürünün özelliği itibarıyla hasattan sonra iki saat içinde işlenmediği takdirde ürünün kalite ve besin değeri kaybolması söz konusu ise bu ürünlerin işlenmesi için kurulan tesisler ile Bakanlık tarafından tarımsal amaçlı olduğu kabul edilen entegre nitelikte olmayan diğer tesisleri, Kontrollü sulama kavramının ve sulama altyapısının kanun metnindeki karşılığı bu iki benttir.

Planlama tarafı da aynı maddede kuruludur: l) Arazi yetenek sınıflaması: Toprak bozulmasına neden olmayacak şekilde arazinin en uygun kullanım şeklini belirlemek için kullanım ve koruma verilerini bir araya getirerek temel toprak etütlerine ve iklim koşullarına dayalı yapılan plânlamalara yönelik arazi sınıflamasını, ve m) Arazi kullanım plânlaması: Her ölçekte plânlamaya temel oluşturmak üzere, toprağın ve diğer çevresel kaynakların bozulmasını önlemek için ekolojik, toplumsal ve ekonomik şartlar gözetilerek sürdürülebilirlik ilkesine uygun, farklı arazi kullanım şekillerini oluşturmaya yönelik toprak ve su potansiyelinin belirlenip, sistematik olarak değerlendirilmesini ve birbirleri ile olan ilişkilerini ortaya koyan rasyonel arazi kullanım plânlarını, Bu bentlerdeki plân ve plânlama yazımlarındaki düzeltme işaretleri kaynakta göründüğü hâlde bırakılmıştır.

Örtüşmenin teknik merkezi ise bitkisel örtünün bir koruma aracı olarak adlandırılmasıdır. n) Tarımsal amaçlı arazi kullanım plân ve projeleri bendi, kapsamına toprak, su, bitki ve insan ilişkileri ile toprak korumaya yönelik diğer fiziksel, kimyasal, kültürel ve bitkisel düzenlemeleri yerleştirir; o) Toprak koruma projeleri: Toprağın doğal veya insan faaliyetleri sonucu yok olmasını, bozulmasını veya zarar görmesini önlemek ve sürekli üretken kalmasını sağlamak için yapılan fiziksel, kültürel ve bitkisel tedbirleri kapsayan projeleri, biçiminde tanımlanır. Bir çim örtüsünün mesleki işlevi, yani yüzeyi kapatmak ve bozulmayı önlemek, bu iki bentte bitkisel düzenleme ve bitkisel tedbir adıyla hukuk diline çevrilmiştir. Bu tedbirlerin karşı durduğu olgu ise r) Arazi bozulması: Arazinin doğal veya yapay etkiler sonucu özelliklerinin değişikliğe uğraması ile ekonomik ve ekolojik işlevlerinin azalması veya yok olmasını, bendiyle adlandırılmıştır; s) Toprak veri tabanı bendi de bu bilginin nerede tutulduğunu gösterir.

Saha seçimi bakımından en somut bent i) Tarım dışı alanlar bendidir; bu bent, üzerinde toprak bulunmayan çıplak kayaları, daimi karla kaplı alanları, ırmak yataklarını, sahil kumullarını, sazlık ve bataklıkları, askeri alanları saydıktan sonra endüstriyel, turizm, rekreasyon, iskân, altyapı ve benzeri amaçlarla plânlanmış arazileri de aynı kategoriye sokar. Spor sahası, park ve rekreasyon amaçlı çim alanlarının hukuki yeri buradan okunur. Aynı maddede a) Bakanlık ve b) Kurul bentleri ile asgari tarımsal arazi büyüklüğünü, yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğünü ve tarım arazisinin dört sınıfını tanımlayan bentler de doğrulanmıştır; u) Yan sınai işletme bendi ise ürün depolama, koruma, işleme ve pazarlama tesislerini adlandırır. Maddenin ö), p), ş) ve t) bentleri iki okumada da mülga olarak işaretlenmiştir; bu bentler yalnızca mülga olarak anılmakta, gövdelerinden hiçbir alıntı yapılmamaktadır. Bent harflemesinin q ve v harflerini içermemesi ve ı) bendinin i) bendinden önce gelmesi iki okumada da aynıdır ve olduğu gibi bırakılmıştır.

Yükümlülük tarafını dördüncü madde kurar ve bu madde üç okumada da aynı gelmiştir: Madde 4 - Devletin hüküm ve tasarrufu altında ve Hazinenin özel mülkiyetinde olan araziler ile kamu kurumlarına, gerçek ve tüzel kişilere ait olan arazilerin mülkiyet hakkı kullanılırken toprağın; bitkisel üretim fonksiyonu, endüstriyel, sosyo-ekonomik ve ekolojik işlevlerinin tamamen, kısmen veya geçici olarak engellenmemesi amacıyla araziyi kullananlar, bu Kanunun öngördüğü tedbirleri almakla yükümlüdür. Bir çim alanı işletmecisi tanım gereği araziyi kullanandır; mesleğin hukuki sorumluluk zemini bu tek cümledir.

Bu zeminin kurumsal muhatabı beşinci ve altıncı maddelerde yazılıdır ve bu iki maddenin gövdesi yalnızca ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatına dayanır. Beşinci maddede birinci okuma cümlenin ortasında kesildiği, altıncı maddede ise bentleri kısaltıp fiil çekimlerini değiştirerek bir parafraz ürettiği için o iki kalemde tanık sayılmamıştır. Beşinci madde her ilde, valinin başkanlığında, ildeki tarımdan sorumlu birim amiri tarafından başkan yardımcılığı ve sekretarya hizmetleri görevi yürütülmek üzere bir Kurul oluşturulduğunu söyler; kurulun bileşimine ilde plân yapma yetkisine sahip kamu kurum ve kuruluşları ile üniversitelerden gelen temsilciler, Maliye Bakanlığının ildeki üst düzey temsilcisi ile plânlama veya toprak koruma konularında ulusal ölçekte faaliyette bulunan kamu kurumu niteliğini haiz meslek kuruluşları ile sivil toplum kuruluşlarının yerel temsilcileri girer; kurulun gündemindeki araziler özel kanunlarla koruma altına alınmış alanlarda ya da belirli proje ve uygulama alanlarında ise o alanlarda uygulama yapan birimin yetkili temsilcisi de Kurula dâhil edilir. Maddenin ikinci fıkrası Kurulun kuruluşu, çalışma usûl ve esasları Bakanlık tarafından hazırlanacak yönetmelikle belirlenir. biçimindedir. Altıncı madde Kurulun görevleri aşağıda belirtilmiştir: cümlesiyle açılır; doğrulanan bentler arasında arazinin korunması, geliştirilmesi ve verimli kullanılmasına yönelik inceleme, değerlendirme ve izleme yapmak, arazi kullanımını gerektiren tüm girişimleri yönlendirmek üzere yerel plân veya projelerin uygulanması amacıyla takibini yapmak, toprak koruma önlemlerinin yerine getirilmesi sürecini yerel ölçekte izlemek ve değerlendirmek, ülkesel, bölgesel veya yerel ölçekli yapılan plânlar arasındaki uyumu denetlemek ile Kanunda yer alan konularla ilgili başvuruları almak ve ilgililere aktarmak yer alır. Bir çim tesisi projesinde mezunun karşısına çıkacak yerel merci budur.

Yedinci madde verinin kaynağını gösterir ve gövdesi üç okumada da aynı gelmiştir: Madde 7 - Bakanlık, toprak koruma ve kullanmaya yönelik farklı sistemler kullanarak arazi ve toprakla ilgili sınıflamaları ve haritaları yapar veya yaptırır. Maddenin ikinci cümlesi toprak ve arazi varlığının belirlenmesi, sınıflandırılması, etüt, analiz ve sınıflama ile ilgili standart oluşturulması, harita ve veri tabanının hazırlanması ve kullanıcıların hizmetine sunulmasına ilişkin usûl ve esasların Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikle belirleneceğini söyler. Bu iki cümlenin iki ayrı paragraf olarak bölünmüş biçimi ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatıdır; birinci okuma iki cümleyi tek paragraf halinde birleştirmiştir ve o biçim kullanılmamıştır.

Sekizinci madde arazi tarafındaki kısıtları yazar ve gövdesi ikinci ile üçüncü okumanın mutabakatına dayanır; birinci okuma birinci fıkradan sonra kesildiği için o kalemde tanık sayılmamıştır. Madde Madde 8 - (Değişik: 31/1/2007-5578/2 md.) işaretiyle açılır ve tarım arazilerinin doğal özellikleri ve ülke tarımındaki önemine göre, nitelikleri Bakanlık tarafından belirlenen mutlak tarım arazileri, özel ürün arazileri, dikili tarım arazileri ve marjinal tarım arazileri olarak sınıflandırıldığını söyler; Bakanlığın ayrıca farklı sınıflandırmalar yapabileceğini ekler. Sonraki fıkra asgari tarımsal arazi büyüklüğünün bölge ve yörelerin toplumsal, ekonomik, ekolojik ve teknik özellikleri gözetilerek Bakanlık tarafından belirlendiğini ve belirlenen asgari büyüklüğe erişmiş tarımsal arazilerin bölünemez eşya niteliği kazandığını yazar. Bir sonraki fıkra bu büyüklüğün mutlak tarım arazileri, marjinal tarım arazileri ve özel ürün arazilerinde 2 hektar, dikili tarım arazilerinde 0,5 hektar, örtü altı tarımı yapılan arazilerde 0,3 hektardan küçük belirlenemeyeceğini söyler; bu değerler alan ölçüsüdür, para tutarı değildir ve kanunun kendi metninde geçtiği için birebir aktarılmıştır. Aynı fıkra tarım arazilerinin Bakanlıkça belirlenen büyüklüklerin altında ifraz edilemeyeceğini, hisselendirilemeyeceğini ve tarım dışı kullanım izni verilen alanlar ile özel iklim ve toprak ihtiyaçları olan bitkilerin yetiştiği alanlarda arazi özellikleri nedeniyle daha küçük parseller oluşturulmasına Bakanlığın uygun görüşüyle imkân tanındığını yazar. Maddenin dördüncü fıkrası iki okumada da mülga olarak işaretlenmiştir ve gövdesinden hiçbir alıntı yapılmamıştır. Son fıkra ise kooperatiflerin belirli imar planlarındaki tarımsal niteliği korunacak alanlar ile bu planlar dışında kalan ve bu Kanuna tabi alanlarda yer alan taşınmazlar üzerinde mülkiyet ve sınırlı ayni hak edinemeyeceğini, tarımsal amaçlı faaliyet gösteren kooperatiflerin bu alanlardaki edinimlerinin ise Bakanlığın iznine tabi olduğunu söyler.

Örtüşmenin sınırı da aynı açıklıkla yazılmalıdır. Bu kanun bu programı kurmaz; bir yükseköğretim düzenlemesi değildir, bir önlisans programının adını saymaz ve doğrulanan maddelerde hiçbir üniversite, meslek yüksekokulu, bölüm, program ya da diploma hükmü yoktur. Bu programın ders planını belirlemez: doğrulanan hiçbir maddede zorunlu ders, staj ya da müfredat hükmü bulunmamaktadır ve yedinci maddede geçen standart oluşturulması ibaresi bir etüt ve analiz standardıdır, bir eğitim standardı değildir; bir dersin adı ile bir tanım bendinin örtüşmesi o dersi kanunun belirlediği anlamına gelmez. Mezunun meslek tanımını da düzenlemez: doğrulanan maddelerde bir çim alan teknikeri ya da saha yöneticisi unvanı, yetkisi, yetki alanı veya mesleğe giriş koşulu kurulmamıştır; beşinci maddede geçen meslek kuruluşları ibaresi Kurul üyeliğine ilişkindir ve bir meslek tanımı vermez, üçüncü maddedeki rekreasyon sözcüğü ise bir arazi kategorisi ölçütüdür, bir çim alanı tanımı değildir. Çim, çim alan, spor sahası, peyzaj ya da yeşil alan terimlerinin bu kanunda geçip geçmediğine veya tanımlanıp tanımlanmadığına dair hiçbir olumsuz iddia kurulmamaktadır; yalnızca bu oturumun üç okumasında böyle bir ibarenin iki okumada birebir teyit edilmediği söylenebilir. Kanunun güncel hâli, bugünkü uygulanışı, yürürlük durumu, metinde geçen kurum adlarının bugünkü karşılığı, ikincil mevzuatı ve değişiklik zincirinin bugünkü hâli hakkında bu rehber hiçbir hüküm vermez; bunlar için kaynak listesindeki resmi adresin esas alınması gerekir.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Kanun metni üç ayrı okumayla çekilmiş, yalnızca en az iki okumada karakter düzeyinde aynı çıkan öğeler alıntılanmıştır; dördüncü bir okuma hiçbir gerekçeyle yapılmamıştır, dolayısıyla tek okumada kalan hiçbir öğe ek bir denemeyle çözülmeye çalışılmamıştır. Yöntemin kendi sınırı da eksik olarak sayılmalıdır: üç okuma aynı kısa zaman aralığında yapıldığı ve okuma aracı aynı adres için yanıtı yaklaşık on beş dakika önbelleğe aldığı için okumalar büyük olasılıkla tek bir metne dönüştürme çıktısı üzerinde çalışmıştır; bu nedenle mutabakat yalnızca okuma ve çıkarım hatasını eler, dönüşüm hatasını elemez. Bu belgede bunun somut kanıtları görülmüştür: bir değişiklik notunda iki noktadan sonra boşluk yokken aynı maddedeki diğer notlarda boşluk vardır ve bu fark iki okumada da aynı yerde durmaktadır; tarih ayırıcısı bir maddede nokta, başka bir maddede eğik çizgidir ve bu karışıklık da iki okumada aynı gelmiştir; bu iki durumun hiçbirinde kaynakta gerçekten böyle basılı olduğu iddia edilmemekte, yalnızca okumaların aynı çıktığı kaydedilmektedir. Bu kaydın gövdelerinin yarısı yalnızca ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatına dayanmaktadır ve üçüncü okumanın neden tanık olmadığı ayrıca yazılmalıdır: birinci okuma dört ayrı kalemde reddedilmiştir, çünkü üçüncü maddede maddenin yerine bir özet ile kendi ürettiği bir bent sayımı ve köşeli parantezli bir editör notu vermiş, altıncı maddede bentleri kısaltıp fiil çekimlerini değiştirerek bir parafraz ile yine kendi ürettiği bir bent sayımı vermiş, beşinci ve sekizinci maddeleri madde ortasından kırpıp kırpmayı köşeli parantezli birer editör notuyla işaretlemiş ve bölüm başlıkları için metin akışından koparılmış uydurma bir liste üretmiştir. Bu dört kalemde birinci okuma tanık sayılmamış ve okuma tekrarlanmamıştır; bu bir adres sorunu değildir, adres canlıdır ve sorun okuma katmanındadır. Birinci okumanın ürettiği köşeli parantezli notlar, parafraz bentler, kendi sayımları ve koparılmış bölüm listesi kaynak metin sayılmamış ve hiçbir yere aktarılmamıştır; aynı okumanın gövdeleri sardığı çift tırnaklar ile birinci ve ikinci okumanın eklediği başlık, kalınlaştırma ve ayırıcı çizgi işaretleri biçim eklemesi sayılmıştır. Birinci okumanın reddedilen listesinde görünen üç bölüm adı ile büyük harfli ve uzun tireli madde öneki biçimi tek okumada kaldığı için kullanılamaz sayılmıştır ve belgede kaç bölüm bulunduğuna dair hiçbir iddia kurulmamıştır. Düstur satırındaki Sayfa değeri hiçbir okumada gelmemiştir; bu bir kapsam eksikliğidir. Dipnot işaretleri ve dipnot gövdeleri hiçbir okumada görünmemiş ve hiçbir okumadan istenmemiştir; kanunda dipnot bulunup bulunmadığına dair olumsuz bir iddia kurulmamıştır. Sekizinci maddeden sonraki maddeler, toprak koruma projelerini, erozyonu, arazi toplulaştırmasını ve yaptırım hükümlerini içerebilecek bölümler dâhil, hiçbir okumadan istenmemiştir; o maddelerin içeriği hakkında tek bir iddia yoktur. Üçüncü maddede anılan ekli liste de hiç istenmemiştir ve içeriği hakkında iddia yoktur. Mülga olarak işaretlenen dört tanım bendi ile bir fıkranın gövdeleri hiçbir biçimde aktarılmamıştır. Belgede kaç madde bulunduğu hiçbir okumadan sorulmamış, maddeler tek tek adlandırılarak istenmiştir; bu nedenle madde sayısı hakkında da iddia yoktur. Adres ilk denemede açıldığı için başka tertip adresleri hiç denenmemiştir ve bu numaraya atanmış yedek kanun numarası hiç çekilmemiştir. Bu oturumda hiçbir adres için curl, wget, istek kütüphanesi, arşiv, önbellek ya da ayna kullanılmamıştır. Kaynaktaki hiçbir kısaltma açılmamış, yazım, büyük ve küçük harf kullanımı ile noktalama düzeltilmemiş, tire türleri değiştirilmemiş, iki nokta boşlukları ve tarih ayırıcıları eşitlenmemiştir. Tek bir paragraf kırılması dışında hiçbir normalizasyon uygulanmamıştır. Doğrulanan gövdelerin hiçbirinde lira, kuruş ya da idari para cezası tutarı geçmemektedir ve bu nedenle para yasağı gerekçesiyle düşürülen bir madde yoktur; aktarılan hektar değerleri alan ölçüsüdür. Son olarak taban puan, başarı sıralaması, kontenjan, maaş, ücret ve işe girme oranı hiç toplanmamıştır.

Çim Alan Tesisi ve Yönetimi ile Yakın Alanlar Aynı Şey Değil

Bu program birkaç alanla karıştırılır ve karışmanın nedeni çoğu zaman hepsinin yeşil alanla uğraşmasıdır. En sık karıştığı yer peyzaj tarafıdır. [Peyzaj mimarlığı](/bolum/peyzaj-mimarligi) ve [kentsel tasarım ve peyzaj mimarlığı](/bolum/kentsel-tasarim-ve-peyzaj-mimarligi) açık alanın tasarlanmasını, [peyzaj ve süs bitkileri yetiştiriciliği](/bolum/peyzaj-ve-sus-bitkileri-yetistiriciligi) ise o alanda kullanılan bitki materyalinin üretimini merkeze alır. Bu programda ise tasarım kararı verilmiş bir yüzeyin kurulması ve o yüzeyin sezon boyunca ayakta tutulması esastır. Bu rehber hangisinin daha iyi olduğu yönünde bir değerlendirme yapmaz; yalnızca kapsamların aynı olmadığını kaydeder.

İkinci karışma noktası genel bitkisel üretimdir. [Bahçe bitkileri](/bolum/bahce-bitkileri), [bahçe tarımı](/bolum/bahce-tarimi), [bitkisel üretim ve teknolojileri](/bolum/bitkisel-uretim-ve-teknolojileri) ve [tarla bitkileri](/bolum/tarla-bitkileri) bitkiyi bir ürün olarak ele alır; hasat edilecek bir şey vardır. Çim alan yönetiminde ise hasat yoktur, örtünün sürekliliği vardır ve başarı ölçütü verim değil, yüzeyin bütünlüğüdür. Bu fark alanın bütün takvimini değiştirir.

Üçüncü karışma noktası toprak ve su tarafıdır. [Toprak bilimi ve bitki besleme](/bolum/toprak-bilimi-ve-bitki-besleme), [sulama teknolojisi](/bolum/sulama-teknolojisi) ve [tarımsal yapılar ve sulama](/bolum/tarimsal-yapilar-ve-sulama) bu programın iki temel girdisini kendi başına bir uzmanlık olarak okutur. Bu programda toprak ve su bilgisi bir amaç değil, çim örtüsünün ayakta kalması için kullanılan bir araçtır.

Dördüncü karışma noktası bitki sağlığıdır. [Bitki koruma](/bolum/bitki-koruma) hastalık, zararlı ve yabancı ot konularını bütün kültür bitkileri için ele alır. Bu programda aynı konular yalnızca çim örtüsü bağlamında ve yoğun kullanım baskısı altında ele alınır; bir spor sahasında uygulanacak müdahalenin ölçütleri bir tarlada uygulanacak müdahalenin ölçütleriyle aynı değildir.

Beşinci karışma noktası örtü altı ve çoğaltma tarafıdır. [Seracılık](/bolum/seracilik), [akıllı sera teknolojileri](/bolum/akilli-sera-teknolojileri), [fidan yetiştiriciliği](/bolum/fidan-yetistiriciligi) ve [tohumculuk teknolojisi](/bolum/tohumculuk-teknolojisi) materyalin kontrollü koşullarda üretilmesine odaklanır. Bu programda üretim tekniği okutulur ama işin merkezi üretim tesisi değil, kullanımdaki sahadır.

Altıncı karışma noktası doğal alan ve orman tarafıdır. [Orman mühendisliği](/bolum/orman-muhendisligi), [ormancılık ve orman ürünleri](/bolum/ormancilik-ve-orman-urunleri) ve [doğa koruma ve biyoçeşitlilik yönetimi](/bolum/doga-koruma-ve-biyocesitlilik-yonetimi) müdahalenin en aza indirildiği alanlarla çalışır. Çim alan ise tanımı gereği yoğun müdahaleyle yönetilen bir yapay örtüdür; iki yaklaşımın ölçütleri birbirine taşınamaz.

Yedinci karışma noktası çevre ve arazi yönetimidir. [Çevre koruma ve kontrol](/bolum/cevre-koruma-ve-kontrol), [çevre mühendisliği](/bolum/cevre-muhendisligi), [su ve atık yönetimi teknikerliği](/bolum/su-ve-atik-yonetimi-teknikerligi), [harita ve kadastro](/bolum/harita-ve-kadastro) ile [coğrafi bilgi sistemleri](/bolum/cografi-bilgi-sistemleri) programları arazi ve kaynak yönetimini kendi başına konu edinir. Bu programda ölçme ve tesviye bilgisi bulunması, programı bir arazi ölçme programına dönüştürmez.

Sekizinci karışma noktası spor ve rekreasyon işletmeciliğidir. [Spor yöneticiliği](/bolum/spor-yoneticiligi), [rekreasyon](/bolum/rekreasyon) ve [rekreasyon yönetimi](/bolum/rekreasyon-yonetimi) tesisin ve etkinliğin yönetimine bakar. Bu programda ise aynı tesisin üzerindeki yüzey bir teknik nesne olarak ele alınır; maçı kimin yöneteceği ile sahanın maça hazır olup olmadığı iki ayrı sorudur.

Bir Üniversitenin Ders Planı: Akdeniz Üniversitesi Serik Gülsün-Süleyman Süral Meslek Yüksekokulu

Bu programın somut bir örneği için üniversitenin kendi web alan adında herkese açık biçimde yayımlanmış bir ders kataloğu belgesi okundu. Belgede aranan program adı Çim Alan Tesisi ve Yönetimi biçiminde birebir basılıdır ve iki okuma bu ad için aynı yazımı bildirmiştir. Belgede ayrıca aynı sözcüklerle başlayan ders adları vardır; bunlar program adı kanıtı sayılmamış, ders adı olarak taşınmıştır. Bölüm adı Park ve Bahçe Bitkileri Bölümü olarak basılıdır ve program adıyla karıştırılmamıştır. Plan dört yarıyıl üzerine kuruludur ve ders adları Türkçe yayımlanmıştır; hiçbiri çevrilmemiş, hiçbir kısaltma açılmamış, sayfadaki yazım, büyük ve küçük harf kullanımı ile rakam biçimi düzeltilmemiştir.

Yarıyıl başlıkları aşağıda birinci okumanın bildirdiği yazımla verilmiştir; ikinci okuma aynı başlıkları başka bir yazımla, 1. YARIYIL Ders Listesi biçiminde bildirmiştir. Bu ayrım işaretlenmiş, tek biçime düzeltilmemiştir.

1.Yarıyıl Ders Planı satırları Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I, BOTANİK, GENEL EKOLOJİ, TOPRAK BİLIMI VE BİTKİ BESLEME, Bilgi ve İletişim Teknolojisi, Kariyer Planlama, Türk Dili 1 ve İngilizce I olarak yayımlanmıştır; ayrıca sayfanın bastığı 1 SEÇMELİ 1 biçiminde bir yer tutucu satır bulunmaktadır. Alanın en temel iki girdisinin, botanik ile toprak ve bitki beslemenin daha ilk yarıyılda genel ekolojiyle birlikte durması dikkat çekicidir: öğrenci çim örtüsünü görmeden önce bitkiyi, toprağı ve ortamı görmektedir. TOPRAK BİLIMI VE BİTKİ BESLEME satırındaki noktasız harf sayfada bu biçimde basılıdır ve düzeltilmemiştir; aynı sayfada Türk Dili 1 Arap rakamıyla, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I ile İngilizce I ise Roma rakamıyla basılıdır ve bu karışıklık da eşitlenmemiştir.

2.Yarıyıl Ders Planı satırları Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi II, ÇİM ALAN TESİSİ VE YÖNETİMİ UYGULAMASI I, ÇİM BİTKİLERİ I, BİTKİ FİZYOLOJİSİ, ÖLÇME BİLGİSİ, Türk Dili 2 ve İngilizce II olarak yayımlanmıştır; bu yarıyılda da 2 SEÇMELİ 2 biçiminde bir yer tutucu satır bulunmaktadır. Programın adını taşıyan uygulama dersinin daha ikinci yarıyılda başlaması ve aynı dönemde bitki fizyolojisi ile ölçme bilgisinin durması, alanın hem canlı hem geometrik yüzünün baştan birlikte verildiğini gösterir.

3.Yarıyıl Ders Planı satırları ÇİM ALAN TESİSİ VE YÖNETİMİ UYGULAMASI II, ÇİM BİTKİLERİ II, ÇİM BİTKİLERİ HASTALIK VE ZARARLILARI, PEYZAJ BİTKİLERİ VE BAKIM TEKNİKLERİ ve SULAMA TEKNOLOJİSİ VE DRENAJ olarak yayımlanmıştır; bu yarıyılda 3 SEÇMELİ 3 biçiminde bir yer tutucu satır bulunmaktadır. Bu, planın en teknik yarıyılıdır: hastalık ve zararlılar ile sulama ve drenaj aynı dönemde yürür ve ikisi birlikte bir sahanın neden bozulduğu sorusunun iki ana cevabını verir.

4.Yarıyıl Ders Planı satırları ÇİM ALAN TESİSİ VE YÖNETİMİ UYGULAMASI III, GOLF VE SPOR SAHALARI BAKIM VE YÖNETİMİ, ÇİM BİTKİLERİ ÜRETİM TEKNİKLERİ, YABANCI OTLARLA MÜCADELE ve ARAZİ TESVİYESİ olarak yayımlanmıştır; bu yarıyılda 4 SEÇMELİ 4 biçiminde bir yer tutucu satır bulunmaktadır. Uygulama dersinin üçüncü bölümünün, golf ve spor sahalarının bakımı ile yönetiminin, üretim tekniklerinin ve arazi tesviyesinin aynı dönemde yer alması, öğrencinin son yarıyılda sahayı bir bütün olarak devralmaya yönlendirildiğini gösterir.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Buradaki plan tek bir üniversitenin yayımladığı plandır ve bu programın ülke çapındaki ortak müfredatı değildir; başka kurumların planları hakkında hiçbir şey söylemez. Sayfa bir puan türü yayımlamamaktadır; bu kaydın puan türü değeri ÖSYM program tablosuna dayanır, bu sayfaya dayandırılmamıştır ve sayfa taban puan, başarı sıralaması ile kontenjan da yayımlamamaktadır. Bu belge iki ayrı okumayla, birbirinden farklı ifadelerle yazılmış iki ayrı istekle okunmuştur; üçüncü bir okuma yapılmamıştır. Belgeden alınan ders adı sayısı dört yarıyıl boyunca yirmi beştir ve hiçbir ders adı düşürülmemiştir. Yer tutucu satır sayısında iki okuma ayrışmıştır: birinci okuma yarıyıl başına birer tane olmak üzere dört yer tutucu bildirmiş, ikinci okuma bu dört satırı aynen bildirmiş ve ek olarak her yarıyılın sonunda birer havuz başlığı bulunduğunu söyleyerek toplamı sekize çıkarmıştır. İki sayı da olduğu gibi taşınmıştır, aralarında hakemlik yapılmamıştır ve tek bir sayıya indirilmemiştir; ikinci okumanın havuz başlıklarının yanında basılı olduğunu bildirdiği seçmeli ders sayıları burada hiç kullanılmamış ve o rakamlardan hiçbir ders adı türetilmemiştir. Seçmeli havuzların hiçbiri doldurulmamıştır. Öğretim düzeyi bu belgede birebir yazılı değildir: iki okuma da önlisans, ön lisans ya da lisans ifadesinin belgede basılı olmadığını bildirmiştir ve düzey basılı dört yarıyıldan yapılmış bir çıkarımdır, doğrulanamamış değildir. İki okumanın da belgede basılı olduğunu bildirdiği meslek yüksekokulu unvanı bir düzey ifadesi sayılmamıştır. Üniversite adı konusunda iki okuma ayrışmıştır ve ayrışma çözülmemiştir: ikinci okumaya bu soru hedefli olarak sorulmuş ve okuma adın belgenin başlığında ve yinelenen başlıklarda yer aldığını bildirmiştir; birinci okuma künye olarak yalnızca meslek yüksekokulu ve bölüm adlarını bildirmiş, üniversite adını hiç anmamıştır, ancak basılı olmadığını da söylememiştir, çünkü ona bu soru hedefli sorulmamıştır. Bu nedenle bu rehberde üniversite adının belgede yayımlı olduğu söylenmemekte, yalnızca iki okumanın ayrıştığı kaydedilmektedir; ad alan adından çıkarımla da kurulmamıştır. Sayfa aynı ders adını iki kez basmamıştır, bu nedenle tekilleştirme sorusu bu kaynakta doğmamıştır. Ders kodu, kredi, saat ve iş yükü sütunları belgede basılıydı; alınmamıştır ve bu rehberde hiçbir yerde verilmemiştir. Belgenin adresini veren liste sayfası bir ön adım sayılmış, plan kaynağı sayılmamıştır ve o sayfanın bastığı ifadeler bu belgenin düzey kanıtı olarak kullanılmamıştır; aynı listede görünen önceki yılın kataloğu hiç açılmamıştır. Bu program için ikinci bir plan kaynağı bulunamamıştır: bir aday adres robots dosyası alınamadığı için engellenmiş, bir aday adres yol düzeyinde belge vermemiş, bir aday adres ise devralınan yasak listede olduğu için hiç açılmamıştır; engellenen adresler için arşiv, önbellek ya da ayna dâhil başka hiçbir yol denenmemiştir. Bu kurumların bu programa ait yayımlanmış bir planı bulunmadığı yönünde hiçbir iddia kurulmamaktadır; yalnızca denenen adreslerden ders adı alınamadığı kaydedilir. Ayrıca bu programın adıyla örtüşmeyen bir ders adını basan bir sayfa kaynak olarak alınmamıştır; bir ders adı ile bir program adı bu rehberde karıştırılmamıştır.

Mezunlar Ne İş Yapar?

Bu programın mezununun ilk ve en belirgin çalışma alanı çim alan tesisidir. Zeminin hazırlanması, eğimin ve drenajın kurulması, tür ve çeşit karışımının seçilmesi, ekimin ya da hazır çim seriminin yapılması ve tutunma döneminin yönetilmesi bu işin gövdesidir. Planda arazi tesviyesi, ölçme bilgisi ile çim alan tesisi ve yönetimi uygulaması derslerinin bulunması bu alana doğrudan hazırlar.

İkinci alan spor sahası bakımıdır. Bir futbol sahasının, bir golf alanının ya da bir antrenman tesisinin biçilmesi, havalandırılması, kumlanması, gübrelenmesi ve maç ya da turnuva takvimine göre programlanması ayrı bir uzmanlıktır. Planda golf ve spor sahalarının bakımı ile yönetimini birleştiren dersin bulunması bu tarafa açılır.

Üçüncü alan sulama ve drenaj uygulamalarıdır. Sulama düzeninin işletilmesi, su ihtiyacının izlenmesi, fazla suyun uzaklaştırılması ve sistemin bakımı bir çim alanının en sık tekrarlanan işidir; planda sulama teknolojisi ile drenajı birlikte okutan dersin bulunması bu tarafın karşılığıdır.

Dördüncü alan bitki sağlığı uygulamalarıdır. Hastalık ve zararlı belirtilerinin tanınması, yabancı otların ayırt edilmesi ve müdahale kararının verilmesi ayrı bir dikkat gerektirir. Planda çim bitkilerinin hastalık ve zararlılarına ayrılmış ders ile yabancı otlarla mücadeleye ayrılmış ders bu alana hazırlar. Bu alanda bazı uygulamaların belirli belge, izin ya da yetki şartlarına bağlı olduğu bilinmekle birlikte, bu rehber hangi uygulamanın hangi şarta bağlı olduğu konusunda bir iddia kurmamaktadır; bu bilgi ilgili mevzuattan ve yetkili kurumdan öğrenilmelidir.

Beşinci alan çim materyali üretimidir. Tohumluk ve hazır çim üretimi, kalite ölçütlerinin izlenmesi ve üretim takviminin kurulması bu tarafın işidir; planda çim bitkileri üretim teknikleri dersi buraya değer.

Altıncı alan park, rekreasyon ve yeşil alan bakımıdır. Kamusal ya da özel yeşil alanların yıl boyunca bakımı, bitki materyalinin izlenmesi ve kullanım baskısının yönetilmesi bu tarafa girer; planda peyzaj bitkileri ve bakım tekniklerine ayrılmış ders bu alana açılır.

Yedinci alan makine, ekip ve işletme yönetimidir. Biçme, havalandırma ve serim makinelerinin kullanılması ve bakımı, bir bakım ekibinin işinin sıralanması ve sezon planının kurulması tekniğin işletmeyle birleştiği yerdir. Sekizinci alan ise arazi ve proje tarafındaki hazırlıktır: bir çim tesisi projesinin arazi kullanım kısıtları içinde kurulması, gerekli başvuruların ve izin süreçlerinin izlenmesi ve saha etüdünün yapılması bu alana girer. Bu rehber hiçbir iş için ücret aralığı, işe girme oranı ya da kariyer hızı vermez.

Kimler Tercih Etmeli?

Bu programı düşünen öğrencinin kendine sorması gereken ilk soru şudur: açık havada, her mevsim ve çoğu zaman sabahın erken saatlerinde çalışmayı kabul ediyor musunuz? Çim alan işinin takvimini insan değil bitki ve hava belirler; sıcak günde sulama, yağışlı günde drenaj, maç öncesinde hazırlık vardır. Kapalı bir ortamda düzenli bir mesai bekleyen bir öğrenci bu alanda sürekli bir uyumsuzluk yaşar.

İkinci soru biyolojiye ve toprağa ilgi duyup duymadığınızdır. Planda botanik, genel ekoloji, bitki fizyolojisi ile toprak ve bitki besleme dersleri bulunmaktadır ve bu derslerden kaçarak alanın pratiğinde başarılı olmak mümkün değildir. Bir sahanın neden bozulduğu sorusunun cevabı çoğu zaman gözle görülmeyen kök bölgesindedir.

Üçüncü soru ölçme ve sayısal düşünmedir. Eğimin verilmesi, kotların tutturulması, sulama süresinin hesaplanması ve alan hesabı bu işin gündelik parçasıdır. Planda ölçme bilgisi ile arazi tesviyesi derslerinin bulunması bu nedenledir; sayıyla çalışmayı sevmeyen bir öğrenci bu derslerde zorlanır.

Dördüncü soru süreklilik ve sabırdır. Bir çim örtüsü bir haftada kurulmaz ve bir günde de kurtarılmaz; bu alanda sonuç haftalara ve mevsimlere yayılır. Hızlı geri bildirim isteyen bir öğrenci burada beklemeyi öğrenmek zorundadır.

Beşinci soru fiziksel çalışma ve makinedir. Bu işin bir bölümü makineyle, bir bölümü elle yapılır; makinenin kullanılması, bakımı ve arızasının anlaşılması işin içindedir. Fiziksel çalışmayı ve makine ortamını baştan reddeden bir öğrenci alanın önemli bir bölümünü kendine kapatmış olur.

Altıncı soru ekip içinde çalışmaktır. Bir spor tesisinde bakım ekibi, tesis yönetimi, kulüp ve etkinlik takvimi aynı sahayı paylaşır; kendi işini başkalarının kısıtlarını dinlemeden planlayan bir uygulayıcı burada zorlanır.

Yedinci soru kurallara ve belgeye yaklaşımdır. Bu alanda bir uygulama yalnızca teknik olarak doğru olmakla yetinemez; arazi kullanımına, çevreye ve bitki sağlığına ilişkin çerçevenin içinde kalmak zorundadır. Kanunun dördüncü maddesinin araziyi kullananlara doğrudan bir yükümlülük getirmesi bunun hukuki karşılığıdır. Son olarak bu programın iki yıllık bir önlisans programı olduğu ve uygulama yükünün ders dışı çalışmayı da gerektirdiği baştan bilinmelidir; mezunlar için dikey geçiş sınavı yoluyla ilgili lisans programlarına geçiş bir yol olarak bulunmaktadır ve bu rehber bu yolun kolay ya da zor olduğu yönünde bir değerlendirme yapmaz.

Tercih Öncesi Notlar

Birinci not: Bu programın adı ve kapsamı üniversiteler arasında farklılaşabilmektedir. Yakın bir içerik peyzaj, süs bitkileri ya da park ve bahçe başlıklı adlar altında da açılabilmekte ve bu adların altındaki ders planları birbirinden belirgin biçimde ayrışabilmektedir. Aynı adın bir üniversitede spor sahası ağırlıklı, başka bir üniversitede genel yeşil alan bakımı ağırlıklı kurulması olağandır. Tercih listesi yapılırken adın değil, ilgili üniversitenin kendi ders planının okunması gerekir.

İkinci not: Uygulama altyapısı bu alanda olağandan daha belirleyicidir. Öğrencinin bir deneme parseline, bir sera ya da fide alanına, bakım makinelerine ve gerçek bir sahaya erişip erişemediği; uygulama derslerinin sınıfta mı sahada mı yürüdüğü; sulama ve drenaj sistemlerinin öğrenci tarafından fiilen işletilip işletilmediği tercihten önce sorulmalıdır. Bu rehberde okunan planda programın adını taşıyan uygulama dersinin üç yarıyıl boyunca sürdüğü görülmektedir; bu düzenin her üniversitede aynı olmadığı bilinmelidir.

Üçüncü not: Staj ve işletmede mesleki eğitim düzeni sorulmalıdır. Bu alanda öğrenmenin önemli bir bölümü sezon içinde, gerçek bir tesiste geçer; staj yerinin nasıl bulunduğu, hangi dönemde yapıldığı ve bir spor tesisi ya da golf alanıyla kurumsal bir bağ bulunup bulunmadığı öğrencinin mezuniyet sonrası yolunu doğrudan etkiler.

Dördüncü not: Alanın komşularına bakmak isteyen öğrenci için tasarım ve peyzaj tarafında [peyzaj mimarlığı](/bolum/peyzaj-mimarligi), [kentsel tasarım ve peyzaj mimarlığı](/bolum/kentsel-tasarim-ve-peyzaj-mimarligi) ve [peyzaj ve süs bitkileri yetiştiriciliği](/bolum/peyzaj-ve-sus-bitkileri-yetistiriciligi); bitkisel üretim tarafında [bahçe bitkileri](/bolum/bahce-bitkileri), [bahçe tarımı](/bolum/bahce-tarimi), [bitkisel üretim ve teknolojileri](/bolum/bitkisel-uretim-ve-teknolojileri), [tarla bitkileri](/bolum/tarla-bitkileri), [organik tarım](/bolum/organik-tarim) ve [tıbbi ve aromatik bitkiler](/bolum/tibbi-ve-aromatik-bitkiler); toprak ve su tarafında [toprak bilimi ve bitki besleme](/bolum/toprak-bilimi-ve-bitki-besleme), [sulama teknolojisi](/bolum/sulama-teknolojisi) ve [tarımsal yapılar ve sulama](/bolum/tarimsal-yapilar-ve-sulama); bitki sağlığı tarafında [bitki koruma](/bolum/bitki-koruma); üretim ve çoğaltma tarafında [seracılık](/bolum/seracilik), [akıllı sera teknolojileri](/bolum/akilli-sera-teknolojileri), [fidan yetiştiriciliği](/bolum/fidan-yetistiriciligi), [tohumculuk teknolojisi](/bolum/tohumculuk-teknolojisi) ve [mantarcılık](/bolum/mantarcilik); teknoloji tarafında [dijital tarım teknolojileri](/bolum/dijital-tarim-teknolojileri), [hassas tarım ve tarımsal robotlar](/bolum/hassas-tarim-ve-tarimsal-robotlar) ve [tarım makineleri](/bolum/tarim-makineleri); arazi, ölçme ve çevre tarafında [harita ve kadastro](/bolum/harita-ve-kadastro), [coğrafi bilgi sistemleri](/bolum/cografi-bilgi-sistemleri), [çevre koruma ve kontrol](/bolum/cevre-koruma-ve-kontrol), [çevre mühendisliği](/bolum/cevre-muhendisligi), [su ve atık yönetimi teknikerliği](/bolum/su-ve-atik-yonetimi-teknikerligi) ve [doğa koruma ve biyoçeşitlilik yönetimi](/bolum/doga-koruma-ve-biyocesitlilik-yonetimi); orman ve doğal alan tarafında [orman mühendisliği](/bolum/orman-muhendisligi) ve [ormancılık ve orman ürünleri](/bolum/ormancilik-ve-orman-urunleri); işletme ve spor tarafında [tarımsal işletmecilik](/bolum/tarimsal-isletmecilik), [tarım ekonomisi](/bolum/tarim-ekonomisi), [spor yöneticiliği](/bolum/spor-yoneticiligi), [rekreasyon](/bolum/rekreasyon) ve [rekreasyon yönetimi](/bolum/rekreasyon-yonetimi); güvenlik ve yapı tarafında [iş sağlığı ve güvenliği](/bolum/is-sagligi-ve-guvenligi) ve [yeşil ve ekolojik bina teknikerliği](/bolum/yesil-ve-ekolojik-bina-teknikerligi) karşılaştırılmaya değer yollar oluşturur.

Beşinci not: Bu rehber bölümün ne olduğunu anlatır; hangi üniversiteye hangi puanla girileceğini anlatmaz. Taban puan, başarı sıralaması ve kontenjan her yıl değişir ve tek geçerli kaynağı ÖSYM tercih kılavuzu ile YÖK Atlas'tır. Bu sayfada bilerek puan, sıralama ya da maaş rakamı verilmiyor: eksik bilgi, yanlış bilgiden iyidir.

ÖSYM 2025 Yerleştirme Sonuçları
Çim Alan Tesisi ve Yönetimi 2025 taban puanları

ÖSYM bu programı 2 üniversitede, 2 ayrı kontenjan satırında açtı. Aşağıdaki iki puan, bu programın ÖSYM'de yayımlanmış en yüksek ve en düşük taban puanıdır.

256,03
en yüksek taban
247,85
en düşük taban
60
genel kontenjan
2
üniversite
Üniversite bazlı taban puanları →

ÖSYM'nin bu tablolarında başarı sıralaması yoktur; sıralama için YÖK Atlas kullanılmalıdır. Taban puanlar geçmiş yılın sonucudur, her yıl değişir.

Bu Bölümden Hangi Mesleklere Gidilir?
Çim alan tesis ve bakım teknikeriSpor sahası bakım sorumlusuGolf sahası bakım ve yönetim teknikeriSulama ve drenaj uygulama teknikeriÇim bitkileri üretim ve tohumluk sorumlusuYabancı ot ve bitki sağlığı uygulama teknikeriYeşil alan bakım ve makine parkı sorumlusuArazi hazırlık ve tesviye uygulama teknikeri

Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır; müfredat ve koşullar üniversiteye göre değişir. Bölümün bulunduğu üniversiteler ile güncel taban puan, başarı sıralaması ve kontenjanlar için ÖSYM tercih kılavuzu ve YÖK Atlas esastır.