Uçuş Harekat Yöneticiliği, bir uçuşun yere ait tarafını hazırlayan işlerde, uçuş planlamasında, hava durumu ve yayın bilgilerinin değerlendirilmesinde ve uçuşun yerden izlenmesinde çalışacak kişiyi yetiştiren iki yıllık bir ön lisans programıdır. Alanın kamusal çerçevesine değen metinlerden biri 5902 sayılı kanundur. Bu rehber puan vermez.
- Puan türü
- TYT
- Seviye
- Önlisans
- Süre
- 2 yıl
- ÖSYM 2025 taban
- 175,73–391,35
- Üniversite
- 7
- Genel kontenjan
- 379
- Meslek çıktısı
- 6
Taban puanlar ÖSYM'nin 2025 yerleştirme sonuçlarından alınmıştır; başarı sıralaması içermez ve her yıl değişir.
Uçuş Harekat Yöneticiliği Nedir?
Uçuş Harekat Yöneticiliği, bir uçuşun havada geçen bölümünü değil, o uçuşu mümkün kılan yer tarafını konu alan iki yıllık bir ön lisans programıdır. Programın konusu tek bir iş değildir: uçuşun rotasının ve yakıtının hazırlanması, hava durumu bilgilerinin okunması, havacılık yayınlarının ve duyurularının takip edilmesi, uçağın yük dağılımının hazırlanması, uçuşun kalkıştan inişe kadar yerden izlenmesi ve uçuş ekibiyle kurulan iletişim aynı planın içinde yan yana durur. Bu çokluk alanın karakterini belirler; mezun tek bir formun değil, birbirine bağlı bir hazırlık zincirinin mantığını öğrenir.
Alanın birinci ekseni havacılığın kendi dünyasıdır. Havacılığın nasıl örgütlendiği, hangi kurumların hangi işi yaptığı, havacılığın kendi terim dağarcığı ve sivil havacılık kurallarının genel çerçevesi bu eksenin konularıdır. Bu eksen alanı bir büro işinden ayırır; burada doldurulan belgenin hangi kuralı karşıladığını bilmek beklenir.
İkinci eksen meteorolojidir. Atmosferin davranışı, rüzgârın ve basıncın uçuşa etkisi, görüş şartları, buzlanma ve türbülans gibi olayların nasıl okunduğu ve havacılığa özgü hava raporlarının nasıl değerlendirildiği bu eksenin konularıdır. Bir uçuşun ertelenmesi ya da rotasının değişmesi çoğu zaman bu eksende alınan bir kararın sonucudur.
Üçüncü eksen seyrüsefer ve performanstır. Yeryüzünün ve hava sahasının nasıl bölündüğü, rotaların nasıl kurulduğu, mesafe ve zaman hesabının nasıl yapıldığı, uçağın kalkış ve iniş performansını nelerin belirlediği ve yakıt ihtiyacının nasıl çıkarıldığı bu eksenin konularıdır. Bu eksen planın en hesap isteyen tarafıdır.
Dördüncü eksen ağırlık ve denge ile yük tarafıdır. Uçağa binen yolcunun, yüklenen bagajın ve kargonun nasıl dağıtıldığı, bu dağılımın uçağın davranışını nasıl etkilediği ve özel muamele isteyen yüklerin nasıl ele alındığı bu eksenin konularıdır. Burada yapılan bir hata havada karşılığını bulur; bu nedenle eksen ciddiyetle işlenir.
Beşinci eksen hava trafiği ve haberleşmedir. Hava trafiğinin nasıl yönetildiği, uçuş planının hangi kanallardan iletildiği, telsiz ve veri haberleşmesinin nasıl yürüdüğü ve yer ile hava arasındaki bilgi akışının nasıl kurulduğu bu eksenin konularıdır. Uçuş sırasında ortaya çıkan bir değişikliğin ekibe ulaşması bu eksene bağlıdır.
Altıncı eksen güvenlik, acil durum ve ekip çalışmasıdır. Havacılık güvenliğinin genel ilkeleri, olağan dışı durumlarda izlenecek adımlar, ilk yardımın temel bilgisi ve bir ekibin baskı altında birlikte karar vermesi bu eksenin konularıdır. Harekât merkezinde çalışmak, çoğu zaman aynı anda birden çok uçuşun sorumluluğunu taşımak demektir ve bu eksen o yükü taşımayı öğretir.
Bu altı eksen alanı hem havacılık işletmeciliğine hem de operasyon tarafına yakın kılar. Havacılığın işletme tarafına ilgi duyan öğrenci için [sivil hava ulaştırma işletmeciliği](/bolum/sivil-hava-ulastirma-isletmeciligi) ve [havacılık yönetimi](/bolum/havacilik-yonetimi), yük ve kargo tarafına ilgi duyan öğrenci için [hava lojistiği](/bolum/hava-lojistigi), uçağın kendisine ilgi duyan öğrenci için [uçak teknolojisi](/bolum/ucak-teknolojisi) bu alanın komşularıdır. Bu rehber, bu programın mezununa kanunla verilmiş bir unvan ya da bir yetki çerçevesi bulunduğu yönünde hiçbir iddia kurmaz.
Alanın Kamusal Çerçevesi: 5902 Sayılı Kanun
Havacılık, tanımı gereği kamusal bir alandır: hava sahası paylaşılır, kurallar merkezî olarak konur ve olağan dışı durumların yönetimi kamu kurumlarının işidir. Bu kamusal düzenin bir yanını gösteren metinlerden biri 5902 sayılı kanundur. Kaynakta kanunun adı "AFET VE ACİL DURUM YÖNETİMİ BAŞKANLIĞI İLE İLGİLİ BAZI DÜZENLEMELER HAKKINDA KANUN" biçiminde yayımlanmıştır; kanun numarası 5902, kabul tarihi 29/5/2009, Resmî Gazete tarihi 17/6/2009 ve sayısı 27261, Düstur bilgisi ise tertip 5 ve cilt 48 olarak verilmiştir.
Bu kanunun bu rehber açısından en belirleyici özelliği, okunan maddelerinin bugünkü durumudur. Kaynakta kenar başlığı "Amaç ve kapsam" olan madde "MADDE 1 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.)" biçiminde yayımlanmıştır. Kenar başlığı "Tanımlar" olan madde kaynakta "MADDE 2 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.)" biçimindedir. Kenar başlığı "Afet ve Acil Durum Yüksek Kurulu" olan madde kaynakta "MADDE 3 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.)" ve kenar başlığı "Afet ve Acil Durum Koordinasyon Kurulu" olan madde kaynakta "MADDE 4 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.)" biçiminde yayımlanmıştır.
Bunun anlamı şudur: kaynağın kendi işaretlemesine göre bu dört maddenin metni yürürlükten kaldırılmıştır ve kaynakta madde numarası ile kenar başlığından başka aktarılacak bir metin bulunmamaktadır. Bu rehber, bu maddelerin konusunun bugün hangi metinde düzenlendiği konusunda hiçbir iddia kurmaz; yalnızca 5902 sayılı kanunun okunan maddelerinin kaynakta mülga işaretiyle yayımlandığını aktarır. Bir kanunun künyesiyle yayımlanmaya devam etmesi ile o kanunun maddelerinin yürürlükte olması ayrı şeylerdir ve bu ayrım burada özellikle korunmuştur.
Bu başlığın burada bulunma nedeni bir yanlış anlamayı baştan kesmektir. Bu kanun bu ön lisans programını düzenlemez. Okunan maddelerde uçuş harekat yöneticiliğinden, havacılıktan, ders planlarından ya da bu programın mezununun unvanından söz edilmemektedir; zaten okunan maddelerin metni kaynakta mülga olarak işaretlenmiştir. Bu başlık, havacılığın da içinde durduğu kamusal ve hukuki iklimi göstermek için vardır; programın bir düzenlemesi olarak okunmamalıdır. Havacılığın kendi mevzuatı ayrı metinlerde bulunur ve bu rehber o metinler hakkında bir şey söylemez.
Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Kanunun adı kaynakta başlık satırının sonuna iliştirilmiş dipnot rakamlarıyla birlikte görünmektedir; bu rakamlar başlığın parçası olmadığı için başlık burada dipnot işaretleri olmadan verilmiştir ve kaynağın başlık satırında dipnot işaretleri taşıdığı açıkça belirtilmelidir. Künye satırları iki okumada farklı dizilmiş, satırların noktalama ve yerleşimi değişmiştir; bu nedenle künye burada tırnak içinde bir satır olarak değil, yalnızca iki okumada da aynı çıkan değerler üzerinden verilmiştir. Kanunun bölüm başlıkları yalnızca bir okumada göründüğü için buraya alınmamıştır. Aynı şekilde yalnızca bir okumada görünen ve yine mülga işareti taşıyan diğer maddeler de bu rehbere alınmamıştır; tek okumaya dayanan hiçbir madde burada aktarılmamıştır. Kanunun burada anılmayan maddeleri hakkında bu rehber hiçbir şey söylemez; burada kanunun bir özeti sunulmamaktadır. Kanunun güncel hâli ve sonraki değişiklikleri için kaynak listesindeki bağlantıya bakılmalıdır.
Uçuş Harekat Yöneticiliği ile Yakın Alanlar Aynı Şey Değil
Bu program birkaç alanla karıştırılır. En sık karıştığı yer kokpit tarafıdır. Bu program uçuşu yerden hazırlayan ve izleyen tarafı konu alır; uçağı uçuran kişinin eğitimi ayrı bir yoldur ve kendi belge düzeni vardır. İki taraf aynı uçuşun iki ucunda çalışır ama aynı eğitimi almaz; bu rehber bu programın mezununu uçuş ekibinin bir üyesi olarak tanımlamaz.
İkinci karışma noktası havacılığın işletme ve yer hizmetleri tarafıdır. [Sivil hava ulaştırma işletmeciliği](/bolum/sivil-hava-ulastirma-isletmeciligi) havayolu ve havalimanı işletmeciliğinin bütününe bakar; [havacılık yönetimi](/bolum/havacilik-yonetimi) bu tarafın lisans karşılığıdır; [sivil havacılık kabin hizmetleri](/bolum/sivil-havacilik-kabin-hizmetleri) ise kabin içindeki hizmeti konu alır. Bu program bunların hiçbirinin yerine geçmez; sorusu uçuşun hazırlanması ve izlenmesidir.
Üçüncü karışma noktası uçağın kendisidir. [Uçak teknolojisi](/bolum/ucak-teknolojisi) uçağın bakımına ve sistemlerine, [havacılık ve uzay mühendisliği](/bolum/havacilik-ve-uzay-muhendisligi) uçağın tasarımına bakar. Bu program uçağın performansını bir veri olarak kullanır ama uçağın kendisini tasarlamaz ve onarmaz. İnsansız hava araçları tarafına ilgi duyan öğrenci için [insansız hava aracı teknolojisi ve operatörlüğü](/bolum/insansiz-hava-araci-teknolojisi-ve-operatorlugu) ve [insansız araç teknikerliği](/bolum/insansiz-arac-teknikerligi) ayrı yollardır.
Dördüncü karışma noktası taşımacılığın genelidir. [Ulaştırma ve trafik hizmetleri](/bolum/ulastirma-ve-trafik-hizmetleri), [lojistik](/bolum/lojistik), [lojistik yönetimi](/bolum/lojistik-yonetimi), [hava lojistiği](/bolum/hava-lojistigi) ve [uluslararası ticaret ve lojistik](/bolum/uluslararasi-ticaret-ve-lojistik) yükün ve yolcunun hareketine bakar; bu program ise tek bir uçuşun teknik hazırlığına odaklanır. Seyahat ve turizm tarafına ilgi duyan öğrenci için [turizm ve seyahat hizmetleri](/bolum/turizm-ve-seyahat-hizmetleri), olağan dışı durumların yönetimine ilgi duyan öğrenci için [acil durum ve afet yönetimi](/bolum/acil-durum-ve-afet-yonetimi), çalışma ortamının güvenliğine ilgi duyan öğrenci için [iş sağlığı ve güvenliği](/bolum/is-sagligi-ve-guvenligi) ve işletmenin bütününe ilgi duyan öğrenci için [işletme](/bolum/isletme) karşılaştırılmaya değer alanlardır.
Bir Üniversitenin Ders Planı: Kapadokya Üniversitesi
Bu programın somut bir örneği için Kapadokya Üniversitesi'nin Bologna kaydına ait iki sayfa okundu: programın tanıtım sayfası ve ders planı sayfası. Sayfaların her biri ikişer kez, birbirinden farklı biçimde kurulmuş isteklerle okundu ve dönen metinler karşılaştırıldı. Bu rehberin çalışma kuralı burada da geçerlidir: bir dizgi ancak iki okumada da harfi harfine aynı çıktıysa buraya alınır, yalnızca tek bir okumada görünen hiçbir değer aktarılmaz. Tanıtım sayfasının iki okuması birbirinin aynısı çıkmıştır; bu sayfada üniversite adı "Kapadokya Üniversitesi", birim adı "Kapadokya Meslek Yüksekokulu" ve program adı "Uçuş Harekat Yöneticiliği" olarak yayımlanmaktadır. Ders planı sayfasının iki okuması da örtüşmüştür; bu sayfada basılı birim adı yine "Kapadokya Meslek Yüksekokulu" biçimindedir, öğretim düzeyi "Ön Lisans" olarak geçmektedir ve dersler "1. Yarıyıl", "2. Yarıyıl", "3. Yarıyıl" ve "4. Yarıyıl" olmak üzere dört gruba ayrılmıştır. Aşağıdaki ders adları bu ikinci sayfadan, iki okumada da aynı çıktıkları için ve sayfadaki sırayla aktarılmıştır; hiçbiri yeniden numaralanmamış, yeniden sıralanmamış ve hiçbir dilden başka bir dile çevrilmemiştir.
Birinci yarıyıl sayfada şu derslerle açılmaktadır: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi - I, Danışmanlık ve Kariyer Planlama, Türk Dili - I, Advanced English - I, Introduction to Civil Aviation and Human Factors, Yük Kontrolü ve Denge, Meteoroloji, Güzel Sanatlar - I ve Sağlıklı Yaşam ve Egzersiz - I. Bu ilk grubun dikkat çeken yanı, ortak derslerin yanına daha ilk dönemde alanın iki çekirdek konusunun yerleştirilmiş olmasıdır: uçağın yük dağılımını konu alan ders ile havanın okunmasını konu alan ders programın en başında durmaktadır.
İkinci yarıyıl sayfada şu derslerden oluşmaktadır: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi - II, Danışmanlık ve Kariyer Planlama, Türk Dili - II, Temel Bilgi Teknolojileri, Advanced English - II, Hava Trafik Yönetimi, Civil Air Law and Regulations, Güzel Sanatlar - II ve Sağlık Yaşam ve Egzersiz - II. Bu grupta havacılığın kurumsal ve kural tarafı ile hava trafiğinin yönetimi yan yana gelmektedir; birinci yarıyılın fiziksel konularının üzerine, uçuşun içinde yürüdüğü düzenin anlatıldığı bir katman eklenmektedir.
Üçüncü yarıyıl sayfada şu derslerle sürmektedir: Danışmanlık, Seyrüsefer ve Haberleşme, Tehlikeli Madde Kuralları, Havaaracı Ağırlık ve Performans Gereklilikleri, Liderlik ve Ekip Yönetimi, İş Sağlığı ve Güvenliği, Kalite Yönetimi, Kariyer Planlama ve Geliştirme, General English Practices - I ve Speaking Skills - I. Bu grup planın en teknik yoğunlaşmasıdır: rotanın ve haberleşmenin, özel muamele isteyen yüklerin ve uçağın ağırlık ile performans gerekliliklerinin bir arada işlendiği yarıyıl budur. Yanlarında ekip yönetimi, iş sağlığı ve güvenliği ile kalite yönetimi gibi çalışma düzenine bakan dersler durmaktadır.
Dördüncü yarıyılın ders adları sayfada şu sırayla yer almaktadır: Danışmanlık; Etkinlik; Uçuş Planlama ve Kontrolü; Permi, Slot ve Sivil Havacılık Güvenliği; Emniyet Yönetim Sistemi; Havacılıkta Dijital Dönüşüm ve Yapay Zekâ Uygulamaları; Havacılık Siber Güvenliği; Havacılıkta Sürdürülebilirlik Yönetimi; Havacılık Sistemleri; General English Practices - II; Speaking Skills - II ve İnsansız Hava Aracı-0. Bu sıralamada üçüncü noktalı virgülden sonra gelen ad tek bir ders adıdır ve kendi içinde bir virgül taşımaktadır; burada noktalı virgül kullanılmasının nedeni de budur, o ad iki ayrı ders gibi okunmamalıdır. Grubun genişliği ve konu çeşitliliği gözle görülür biçimde diğer üç yarıyıldan fazladır.
Bu dört grubun sırası, bir öğrencinin işi hangi düzende tanıyacağını da anlatmaktadır. Plan, mesleğin operasyonel çekirdeğini öne almaktadır: yük kontrolü ve denge ile meteoroloji daha birinci yarıyılda, hava trafik yönetimi ikinci yarıyılda, seyrüsefer, tehlikeli madde ve ağırlık ile performans tarafı üçüncü yarıyılda görünmekte, uçuş planlama ve kontrolü ise ancak dördüncü yarıyılda gelmektedir. Yani öğrenci bir uçuş planının ham maddeleriyle, o planı kurma eyleminden önce tanışmaktadır. Bu sıra tesadüfi durmamaktadır; havanın, yükün, rotanın ve trafiğin ayrı ayrı öğrenilmesi, sonunda hepsinin tek bir belgede birleştirilmesini anlamlı kılmaktadır. Dördüncü yarıyılda emniyet yönetimi, güvenlik, sürdürülebilirlik, dijital dönüşüm ve insansız hava araçları gibi başlıkların bir arada bulunması ise planın son bölümünü alanın bugünkü gündemine açılan bir bölüm hâline getirmektedir.
Planın dört yarıyılına da İngilizce güçlü biçimde yayılmaktadır. Birinci yarıyılda Advanced English - I ve Introduction to Civil Aviation and Human Factors, ikinci yarıyılda Advanced English - II ve Civil Air Law and Regulations, üçüncü yarıyılda General English Practices - I ile Speaking Skills - I, dördüncü yarıyılda General English Practices - II ile Speaking Skills - II sayfada bu adlarla yer almaktadır. Bu adların bir bölümünün Türkçe bir sayfada İngilizce basılmış olması, bu rehberde olduğu gibi bırakılmıştır; kaynağın yazdığı ad değiştirilmemiş, Türkçeye çevrilmemiş, Türkçe olanlar da İngilizceye çevrilmemiştir. Dilin plan boyunca bu ağırlıkta sürmesi, çalışma belgelerinin ve düzenleme metinlerinin büyük ölçüde İngilizce yürüdüğü bir alanla tutarlıdır. Buradaki cümleler planın biçimini anlatmaktadır; herhangi bir belge, lisans ya da yetkilendirme koşulu hakkında bir iddia kurmamaktadır.
Sayfanın yazımıyla ilgili iki noktanın açıkça belirtilmesi gerekir. Birincisi, aynı ortak dersin adı iki yarıyılda birbirinden farklı yazılmıştır: birinci yarıyılda "Sağlıklı Yaşam ve Egzersiz - I", ikinci yarıyılda ise "Sağlık Yaşam ve Egzersiz - II" biçiminde geçmektedir. Bu rehber ikisini de sayfada basıldığı gibi aktarmakta, birini diğerine benzeterek uyumlulaştırmamaktadır; kaynağın yazımını düzeltmek bu rehberin yaptığı bir iş değildir. İkincisi, iki okumadan biri bir başlıkta program adını şapkalı biçimde, "Uçuş Harekât Yöneticiliği" olarak göstermiştir; buna karşılık alan değeri olarak program adı iki okumada da "Uçuş Harekat Yöneticiliği" biçiminde dönmüştür. Bu rehber yalnızca iki okumanın da alan değeri olarak verdiği bu ikinci biçimi kullanmaktadır.
Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Öğretim düzeyi bilgisi burada yalnızca ders planı sayfasına dayandırılmıştır; tanıtım sayfasında bu bilgi iki okumadan yalnızca birinde göründüğü için o sayfa bu bilgi bakımından kullanılmamıştır. Öğrenim süresi bu sayfalardan alıntılanmamıştır. Hiçbir ders için zorunlu ya da seçmeli ayrımı belirtilmemiştir, çünkü sayfa bu ayrımı iki okumada aynı biçimde işaretlememiştir; özellikle dördüncü yarıyılın genişliği bu grupta seçmeli satırlar bulunduğunu düşündürmektedir ve bu rehber bir öğrencinin yukarıda sayılan derslerin tamamını aldığını iddia etmemektedir. Ders kodları, kredi ve iş yükü değerleri bu rehberde hiçbir yerde yayımlanmaz; okumalarda bu tür değerler görünmüş olsa da buraya alınmamıştır. Sayfa bir puan türü yayımlamamaktadır; bu rehberin başka yerinde görünen puan türü bilgisi bu sayfaya dayanmamaktadır. Yarıyıl grubu başlıkları dışında sayfanın tablo düzenine ait hiçbir ayrıntı buraya taşınmamıştır. Bu plan tek bir üniversitenin planıdır ve diğer üniversitelerin planları hakkında hiçbir şey söylemez; sayfaların güncel hâli kaynak listesindeki bağlantılardan okunmalıdır.
Mezunlar Ne İş Yapar?
Bu programın mezununun ilk yerleşme alanı havayolu şirketlerinin harekât merkezleridir. Uçuşun rotasının ve yakıtının hazırlanmasına destek verilmesi, hava durumu ve havacılık duyurularının izlenmesi, uçuş belgelerinin hazırlanması ve uçuşun kalkıştan inişe kadar yerden takip edilmesi bu işin gündelik gövdesidir. Bu işlerde kimin hangi kararı almaya yetkili olduğu ilgili mevzuatın ve şirketin kendi düzeninin konusudur; bu rehber bu konuda bir iddia kurmaz.
İkinci alan yer hizmetleri şirketleridir. Uçağın yük dağılımının hazırlanmasına destek verilmesi, yolcu ve bagaj bilgilerinin operasyona aktarılması ve kalkış öncesi zaman planının izlenmesi bu tarafın işleridir. Üçüncü alan havalimanı işletmeciliğidir; burada iş, uçuşların havalimanı kaynaklarıyla eşleştirilmesine ve aksaklıkların yönetilmesine destek vermekten oluşur.
Dördüncü alan kargo ve özel yük tarafıdır. Taşınması özel kurallara bağlı yüklerin belgelerinin ve yerleşiminin takibi bu tarafın konusudur. Beşinci alan iş jeti ve genel havacılık işletmeleridir; küçük ekiplerde aynı kişi hazırlığın birden çok adımını üstlenir. Altıncı alan ise havacılık eğitimi, yazılım ve danışmanlık tarafıdır: harekât süreçlerini bilen bir kişinin bu şirketlerde destek görevleri üstlenmesi mümkündür. Kamu kurumlarında çalışmanın kendi giriş koşulları vardır ve bu rehber o koşullar hakkında bir iddia kurmaz.
Bu rehber hiçbir iş için ücret aralığı, işe girme oranı ya da kariyer hızı vermez. Bunlar şirkete, havalimanına, uçuş ağının büyüklüğüne ve kişinin kendi birikimine göre değişir; bu rehberin kaynakları bu tür sayıları yayımlamamaktadır. Havacılıkta pek çok görev ayrıca belge ve yetkilendirme ister; bu belgelerin nasıl alındığı programdan bağımsız bir konudur ve burada anlatılmamaktadır.
Kimler Tercih Etmeli?
Bu programı düşünen öğrencinin kendine sorması gereken ilk soru şudur: vardiyalı, gece de süren ve zaman baskısı altında geçen bir çalışma düzeni size uygun mu? Havacılık yirmi dört saat işleyen bir alandır ve harekât merkezleri de bu düzene göre kurulur.
İkinci soru dikkat ve titizlikle ilgilidir. Bu alanda küçük bir sayı hatası ya da atlanmış bir satır uçuşun tamamını etkileyebilir. Kontrol listesini eksiksiz uygulamayı sıkıcı bulan bir öğrenci için bu alan zorlayıcıdır.
Üçüncü soru yabancı dille ilgilidir. Havacılığın ortak dili İngilizcedir; belgeler, raporlar ve duyurular bu dilde okunur. Bu alanda dil, seçmeli bir üstünlük değil, günlük işin aracıdır.
Dördüncü soru sayısal düşünmeyle ilgilidir. Mesafe, zaman, yakıt ve ağırlık hesapları bu alanın dilidir; hesaptan kaçınmak isteyen bir öğrenci planın orta bölümünde zorlanır. Son olarak bu programın ön lisans olduğu ve lisans tamamlama yolunun ayrı bir sınavla yürüdüğü baştan bilinmelidir; bu rehber o yolun kolay ya da zor olduğu yönünde bir değerlendirme yapmaz.
Tercih Öncesi Notlar
Birinci not: Bu programın adı üniversiteler arasında aynı olsa da ders planları farklılaşır. Bazı planlar meteoroloji ve seyrüsefer tarafını, bazıları işletme ve yönetim tarafını, bazıları hava trafiği tarafını ağırlıklandırır. Tercih listesi yapılırken her programın kendi ders planı ayrı ayrı okunmalıdır; bu rehber bu başlıkta tek bir üniversitenin sayfasına bakmış ve o sayfadan ders adı aktarmamayı seçmiştir.
İkinci not: Programın uygulama düzeni sorulmaya değer. Harekât süreçlerini yazılım üzerinde çalıştıran, uçuş planlama ve ağırlık denge uygulamalarını sınıfa taşıyan bir program ile bu konuları yalnızca anlatım üzerinden geçen bir program aynı eğitimi vermez. Laboratuvar ve yazılım donanımı bu alanda doğrudan sonuca yansır.
Üçüncü not: Havacılıkta çalışmanın belge, güvenlik soruşturması, sağlık ve yabancı dil koşulları ayrı bir konudur ve programdan bağımsız olarak araştırılmalıdır. Hangi görevin hangi belgeyi gerektirdiği ilgili kurumların güncel düzenlemelerinden öğrenilmelidir; bu rehber bu konuda bir yol tarifi vermez.
Dördüncü not: Havacılığın işletme tarafına ilgi duyan öğrenci için [sivil hava ulaştırma işletmeciliği](/bolum/sivil-hava-ulastirma-isletmeciligi) ve [havacılık yönetimi](/bolum/havacilik-yonetimi); kabin içindeki hizmete ilgi duyan öğrenci için [sivil havacılık kabin hizmetleri](/bolum/sivil-havacilik-kabin-hizmetleri); uçağın bakımına ve tasarımına ilgi duyan öğrenci için [uçak teknolojisi](/bolum/ucak-teknolojisi) ve [havacılık ve uzay mühendisliği](/bolum/havacilik-ve-uzay-muhendisligi); insansız hava araçlarına ilgi duyan öğrenci için [insansız hava aracı teknolojisi ve operatörlüğü](/bolum/insansiz-hava-araci-teknolojisi-ve-operatorlugu) ve [insansız araç teknikerliği](/bolum/insansiz-arac-teknikerligi); yükün ve yolcunun hareketine ilgi duyan öğrenci için [hava lojistiği](/bolum/hava-lojistigi), [ulaştırma ve trafik hizmetleri](/bolum/ulastirma-ve-trafik-hizmetleri), [lojistik](/bolum/lojistik), [lojistik yönetimi](/bolum/lojistik-yonetimi) ve [uluslararası ticaret ve lojistik](/bolum/uluslararasi-ticaret-ve-lojistik); seyahat tarafına ilgi duyan öğrenci için [turizm ve seyahat hizmetleri](/bolum/turizm-ve-seyahat-hizmetleri); olağan dışı durumların yönetimine ilgi duyan öğrenci için [acil durum ve afet yönetimi](/bolum/acil-durum-ve-afet-yonetimi); çalışma ortamının güvenliğine ilgi duyan öğrenci için [iş sağlığı ve güvenliği](/bolum/is-sagligi-ve-guvenligi); işletmenin bütününe ilgi duyan öğrenci için [işletme](/bolum/isletme) karşılaştırılmaya değer yollar oluşturur.
Beşinci not: Bu rehber bölümün ne olduğunu anlatır; hangi üniversiteye hangi puanla girileceğini anlatmaz. Taban puan, başarı sıralaması ve kontenjan her yıl değişir ve tek geçerli kaynağı ÖSYM tercih kılavuzu ile YÖK Atlas'tır. Bu sayfada bilerek puan, sıralama ya da maaş rakamı verilmiyor: eksik bilgi, yanlış bilgiden iyidir.
ÖSYM bu programı 7 üniversitede, 15 ayrı kontenjan satırında açtı. Aşağıdaki iki puan, bu programın ÖSYM'de yayımlanmış en yüksek ve en düşük taban puanıdır.
ÖSYM'nin bu tablolarında başarı sıralaması yoktur; sıralama için YÖK Atlas kullanılmalıdır. Taban puanlar geçmiş yılın sonucudur, her yıl değişir.
Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır; müfredat ve koşullar üniversiteye göre değişir. Bölümün bulunduğu üniversiteler ile güncel taban puan, başarı sıralaması ve kontenjanlar için ÖSYM tercih kılavuzu ve YÖK Atlas esastır.