Üniversite yerleştirmelerinin ilk turu tamamlandığında birçok programda kontenjan dolar; ancak bir kısmı çeşitli nedenlerle boş kalır. İşte bu noktada devreye ek yerleştirme girer. Bu yazıda ek yerleştirmenin ne olduğunu, boş kalan kontenjanların nasıl değerlendirildiğini ve sürece kimlerin katılabileceğini genel hatlarıyla açıklıyoruz. Kesin tarihler ve sayısal veriler her yıl değiştiği için bunları mutlaka güncel ÖSYM kaynaklarından teyit etmenizi öneriyoruz.
Ek Yerleştirme Nedir?
Ek yerleştirme, YKS sonuçlarına göre yapılan ana (merkezî) yerleştirme turu bittikten sonra, yükseköğretim programlarında boş kalan kontenjanların ikinci bir tercih süreciyle doldurulması işlemidir. ÖSYM tarafından yürütülen bu süreç, ana yerleştirmede bir yere yerleşemeyen ya da yerleştiği programdan memnun olmayan adaylara yeni bir şans sunar.
Ek yerleştirme, ÖSYM'nin her yıl ayrı olarak yayımladığı Yükseköğretim Programları Ek Yerleştirme Kılavuzu ve buna ekli tablolar (Tablo-3 ve Tablo-4) çerçevesinde yapılır. Bu kılavuz, o dönem ek yerleştirmeye açılan programları ve boş kontenjanları gösterir.
Kontenjanlar Neden Boş Kalır?
Ana yerleştirme sonrası bir programda kontenjanın boş kalmasının başlıca nedenleri şunlardır:
- ›Hiç tercih edilmemesi ya da yeterli sayıda tercih almaması,
- ›Yerleşen adayların kayıt yaptırmaması,
- ›Yerleşen adayın kaydını sildirmesi ya da başka bir programı tercih ederek ayrılması,
- ›Bazı özel koşullu programlarda koşulların sağlanamaması.
Ek yerleştirmede yalnızca bu şekilde boş kalan veya iptal edilerek yeniden açılan kontenjanlar dağıtılır. Yani ana yerleştirmede tamamen dolan bir programın ek yerleştirmede yer almaması normaldir.
Kimler Ek Yerleştirmeye Başvurabilir?
Ek yerleştirme, ilgili yılın YKS sonuçlarına dayanır. Genel olarak sürece şu adaylar katılabilir:
- ›YKS'ye girmiş ve ilgili puan türlerinde gerekli asgari koşulları sağlamış adaylar,
- ›Ana yerleştirmede hiçbir programa yerleşememiş olanlar,
- ›Bir programa yerleşmiş ancak kayıt yaptırmamış ya da kaydını sildirerek yeni tercih yapmak isteyenler,
- ›Halihazırda bir yükseköğretim programına kayıtlı olup daha uygun bir programa geçmek isteyenler.
Başvurunun temel şartı, adayın tercih edeceği programın kılavuzda belirtilen puan, sıralama ve özel koşullarını karşılamasıdır. Kimlerin hangi koşullarla başvurabileceğine dair kesin ve güncel bilgi için o yılın Ek Yerleştirme Kılavuzunu esas almalısınız.
Süreç Nasıl İşler?
Ek yerleştirme adımları her yıl benzer bir mantıkla ilerler:
1. Kılavuzun yayımlanması: ÖSYM, boş kontenjanları ve kuralları içeren ek yerleştirme kılavuzunu osym.gov.tr üzerinden duyurur. 2. Tercihlerin alınması: Adaylar, belirlenen tarih aralığında ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (ais.osym.gov.tr) veya ÖSYM mobil uygulaması üzerinden, T.C. kimlik numarası ve şifreleriyle tercih yapar. 3. Yerleştirme sonuçları: ÖSYM, tercihleri puan ve tercih sırasına göre değerlendirerek yerleştirmeyi yapar ve sonuçları açıklar. 4. Kayıt: Yerleşen adaylar, ilgili üniversitenin duyurduğu tarihlerde kayıt işlemlerini tamamlar.
Örneğin 2025 döneminde ek yerleştirme tercihleri, ÖSYM duyurusuna göre 25-30 Eylül 2025 tarihleri arasında alınmıştır. Ancak bu tarihler her yıl değişir; kesin takvim için mutlaka güncel ÖSYM duyurularını takip edin.
Ek Yerleştirmede Nelere Dikkat Etmeli?
- ›Ek yerleştirmede yerleştiğiniz programa kayıt yaptırmak genellikle önceki durumunuzu etkiler; bu nedenle tercih listenizi dikkatlice oluşturun.
- ›Programların taban puanları, başarı sıralamaları ve boş kontenjan sayıları dönemin verilerine göre şekillenir. Bu güncel verileri o yılın ÖSYM Ek Yerleştirme Kılavuzu ve YÖK Atlas (yokatlas.yok.gov.tr) üzerinden inceleyebilirsiniz.
- ›Özel koşullu programlarda (özel yetenek, dil, sağlık şartı vb.) ek koşulları önceden kontrol edin.
- ›Tercih ekranında yaptığınız değişiklikleri süre bitmeden kaydettiğinizden emin olun.
Özetle
Ek yerleştirme, ana yerleştirme sonrası boş kalan veya iptal edilen kontenjanların, ilgili yılın YKS sonuçlarına göre ikinci bir tercih turuyla değerlendirildiği süreçtir. Yerleşemeyen ya da mevcut tercihinden memnun olmayan adaylar için önemli bir fırsattır. Sürecin mantığı yıldan yıla benzer olsa da; tarihler, kontenjanlar, taban puanlar ve başvuru koşulları her yıl değişir. Bu nedenle en doğru ve güncel bilgi için ÖSYM'nin resmî sitesi osym.gov.tr, o yılın Ek Yerleştirme Kılavuzu ve program karşılaştırması için YÖK Atlas temel başvuru kaynaklarınız olmalıdır.
