Uluslararası Ticaret ve Finansman

Uluslararası Ticaret ve Finansman, malın sınır ötesine nasıl geçtiğini ve bu geçişin nasıl finanse edildiğini birlikte öğreten dört yıllık bir lisans programıdır. Puan türü EA'dır.

Programın adındaki iki kelime iki ayrı bilgi kümesine karşılık gelir. "Uluslararası ticaret" tarafında ihracat ve ithalat işlemleri, gümrük mevzuatı, teslim ve ödeme şekilleri, uluslararası ticaret hukuku, ticari örgütler ve uluslararası pazarlama vardır. "Finansman" tarafında ise dış ticaretin finansmanı, kambiyo rejimi, uluslararası finansal piyasalar, kur ve faiz riski ile teşvik uygulamaları vardır.

Bu birleşimin nedeni pratiktir. Bir ihracat işlemi aynı anda üç sorudur: mal nasıl gidecek, para nasıl gelecek, risk kimde kalacak. Programın müfredatı bu üç soruyu tek çatı altında ele alır. Bölümün en yanlış anlaşılan tarafı, "dış ticaret okuyan kişi mali müşavir olur" ya da "gümrük müşaviri olur" varsayımıdır. İkisi de doğrudan sonuç değildir ve nedeni aşağıda mevzuatla birlikte yazılıyor.

Adları benzeyen bu iki program aynı zincirin farklı halkalarına odaklanır. Bu program paranın ve belgenin tarafını ağırlaştırır: ödeme şekilleri, akreditif, kambiyo, teşvik, kur riski, uluslararası finansal piyasalar. Lojistik odaklı program ise malın fiziksel hareketini ağırlaştırır: taşıma modları, depo ve envanter, tedarik zinciri planlaması, gümrükleme operasyonu. Karşılaştırma için [Uluslararası Ticaret ve Lojistik](/bolum/uluslararasi-ticaret-ve-lojistik) sayfasına bakın.

İkinci yakın komşu önlisans düzeyindeki [Dış Ticaret](/bolum/dis-ticaret) programıdır. Aynı işlemleri iki yılda ve operasyon odaklı öğretir; unvan ve kariyer tavanı bakımından lisansla aynı değildir.

Üçüncü grup, mali müşavirlik hedefi olan adayın gerçekten bakması gereken programlardır. 3568 sayılı Kanun'un saydığı dalların adları bu programlarda doğrudan karşılık bulur: [İşletme](/bolum/isletme), [İktisat](/bolum/iktisat), [Maliye](/bolum/maliye) ve bankacılık tarafı için [Bankacılık ve Sigortacılık](/bolum/bankacilik-ve-sigortacilik). Muhasebenin önlisans düzeyindeki hâli için [Muhasebe ve Vergi Uygulamaları](/bolum/muhasebe-ve-vergi-uygulamalari) sayfasına bakabilirsiniz. Hedefiniz mali müşavirlikse tercih listenizi bu adlar üzerinden kurmak, sonradan bir denklik tartışmasına girmekten daha güvenlidir.

Ders planı üniversiteye göre değişir. Kütahya Dumlupınar Üniversitesi'nin yayımladığı uluslararası ticaret ve finansman planı sekiz yarıyılın tamamını gösterdiği için burada örnek olarak veriliyor.

Birinci yıl temeli kurar: Muhasebeye Giriş, Matematik I ve II, İktisat I ve II, Hukukun Temel Kavramları, Genel İşletme, Yönetim ve Organizasyon, Envanter Bilanço, Sosyal Psikoloji, yabancı dil ve ortak dersler.

İkinci yıl alanı açar: Finansal Yönetim, Mali Tablolar Analizi, Uluslararası İktisat, Ticaret Hukuku, Uluslararası Ticaret Hukuku, Dış Ticarete Giriş, Dış Ticaret İşlemleri Muhasebesi, Kambiyo Rejimleri ve Dış Ticaret, Pazarlama İlkeleri ve Yönetimi, Üretim Yönetimi, İstatistik, Ekonometri, Bilimsel Araştırma Teknikleri ve mesleki İngilizce dizisi.

Üçüncü yıl operasyona ve yönetime geçer: Dış Ticaret ve Gümrük Mevzuatı, İhracat ve İthalat Yönetimi, Şirketler Muhasebesi, Muhasebe Denetimi, Uluslararası İşletmecilik, Uluslararası Yönetim, Uluslararası Pazarlama, Bütünleşik Pazarlama İletişimi ve geniş seçmeli havuzlar.

Dördüncü yıl finansmanı ve stratejiyi kapatır: Dış Ticaretin Finansmanı ve Teşvik Uygulamaları, Uluslararası Finansal Piyasalar, Uluslararası Ticari Örgütler, Uluslararası Lojistik, Stratejik Yönetim, Pazarlama Araştırmaları, Girişimcilik ve Dış Ticarette Güncel Konular.

Bu planda üç kalemin altını çizmek gerekir. Birincisi muhasebe dizisidir: muhasebeye giriş, envanter bilanço, dış ticaret işlemleri muhasebesi, şirketler muhasebesi ve denetim birlikte alındığında müfredatın muhasebe ağırlığı hafif değildir. İkincisi kambiyo ve gümrük mevzuatı derslerinin varlığıdır; işin belge tarafı budur. Üçüncüsü yabancı dilin sekiz yarıyıla yayılmasıdır. Tercihten önce hedeflediğiniz üniversitenin kendi bilgi paketindeki planı açın; seçmeli havuzlar ve staj zorunluluğu okuldan okula ciddi biçimde değişir.

Birinci alan ihracat ve ithalat yapan sanayi ve ticaret şirketlerinin dış ticaret birimleridir: teklif ve sözleşme hazırlığı, teslim ve ödeme şeklinin belirlenmesi, akreditif ve tahsil işlemleri, gümrük süreçlerinin takibi, teşvik ve iade başvuruları.

İkinci alan bankaların dış ticaret ve hazine birimleridir: akreditif, garanti mektubu, kambiyo işlemleri, kur ve faiz riski yönetimi, ihracat kredileri. Bu taraf programın finansman yarısının doğal karşılığıdır.

Üçüncü alan lojistik ve gümrük müşavirliği şirketlerinin operasyon ve müşteri yönetimi kadrolarıdır. Gümrük müşaviri unvanının kendisi ayrı bir şarta bağlıdır ve bu sayfa o şartı doğrulayamadığı için yazmıyor; ancak bu şirketlerin operasyon kadroları unvan gerektirmez.

Dördüncü alan kamudur: Ticaret Bakanlığı, gümrük idareleri, ihracatçı birlikleri ve kalkınma ajanslarının ilgili birimleri. Devlet kadrosu hedefleyenler için yol KPSS'den geçer ve hangi kadroya hangi puan türüyle başvurulacağı her yıl kılavuzda ilan edilir.

Beşinci alan girişimciliktir. Sınır ötesi e-ticaret, dış ticaret danışmanlığı ve tedarik aracılığı, bu müfredatın en doğrudan uygulandığı yerlerdir; müfredattaki girişimcilik dersi tesadüf değildir.

Mali müşavirlik hedefi olan mezun için yolun 3568 sayılı Kanun'un öğrenim şartından geçtiği, bu şartın program adıyla değil bilim dalıyla yazıldığı ve değerlendirmenin ilgili oda tarafından yapıldığı unutulmamalıdır. Bu sayfa hiçbir aday için "olur" ya da "olmaz" demiyor; doğru adresi gösteriyor.

Bu bölüm, belge ve prosedürle çalışmayı sıkıcı bulmayan adaylar için uygundur. Dış ticaretin gündelik işi büyük ölçüde doğru belgeyi doğru sırayla üretmektir; bir kelimesi yanlış yazılmış akreditifin bedeli gerçektir.

İkinci ölçüt yabancı dildir. Bu alanda dil bir yan yeterlik değil, işin taşıyıcısıdır; ikinci bir dil ciddi avantaj sağlar.

Üçüncü ölçüt sayısal rahatlıktır. Kur, faiz, vade, marj ve maliyet hesapları işin merkezinde durur. Muhasebe derslerinin ağırlığını hafife alan aday zorlanır.

Dördüncü ölçüt mevzuat okuma alışkanlığıdır. Gümrük ve kambiyo mevzuatı sık değişir; güncel metni okumayı öğrenmeyen mezunun bilgisi hızla eskir.

Şu adaylar için uygun değildir: hedefi net biçimde mali müşavirlik olup öğrenim şartı riskini almak istemeyenler; hesap ve belge işinden hoşlanmayanlar; yabancı dile yatırım yapmayı planlamayanlar.

Birinci not: bu program EA puanıyla alan dört yıllık bir lisans programıdır ve mevzuatta korunmuş bir unvan üretmez.

İkinci not: 3568 sayılı Kanun öğrenim şartını program adıyla değil bilim dalı adıyla yazar ve saydığı sekiz dalın içinde uluslararası ticaret, finans ya da dış ticaret ifadeleri geçmez. Hedefiniz mali müşavirlikse ya kanunun saydığı dalların adını taşıyan bir lisans programını tercih edin ya da lisansüstü yolunu baştan planlayın; her hâlde staj başvurusundan önce ilgili odadan yazılı görüş isteyin.

Üçüncü not: gümrük müşavirliğinin öğrenim şartı bu rehberde bilerek yazılmadı. Kaynak kanun metni bu maddeler bakımından okunabilir biçimde doğrulanamadı; şartları kanunun güncel metninden ve Ticaret Bakanlığı düzenlemesinden kendiniz kontrol edin.

Dördüncü not: bu alanda işe alım kararını çoğu zaman diploma adı değil kanıtlanabilir iş belirler. Staj, yabancı dil sertifikası, gerçek bir ihracat dosyasını baştan sona takip etmiş olmak ve temel veri araçlarını kullanabilmek, dört yılın karşılığını görünür kılan kalemlerdir.

Bu rehber bölümün ne olduğunu anlatır; hangi üniversiteye hangi puanla girileceğini anlatmaz. Taban puan, başarı sıralaması ve kontenjan her yıl değişir ve tek geçerli kaynağı ÖSYM tercih kılavuzu ile YÖK Atlas'tır. Bu sayfada bilerek puan, sıralama ya da maaş rakamı verilmiyor: eksik bilgi, yanlış bilgiden iyidir.