Geleneksel Türk Sanatları

Geleneksel Türk sanatlarının tarih boyunca aktarıldığı yol bir okul yolu değildi: çırak olarak girilen, kalfa olarak sürdürülen ve usta olarak tamamlanan bir atölye yoluydu. Bu yolun bugün bir hukuki karşılığı vardır ve alanın kamusal çerçevesine değen metinlerden biri 3308 sayılı kanundur. Kanunun adı kaynakta MESLEKİ EĞİTİM KANUNU olarak yayımlanmıştır ve bu ad üç ayrı okumada aynı çıkmıştır. Ad satırının kaynamış rakamlı bir biçimi de gözlenmiştir; ancak bu biçim yalnızca bir okumada göründüğü için kullanılmamıştır ve o rakamların satırın parçası mı yoksa metne dönüştürme sırasında kaynamış dipnot işaretleri mi olduğuna dair hiçbir iddia kurulmamaktadır.

Künye değerleri üç okumada özdeştir: Kanun Numarası : 3308, Kabul Tarihi : 5/6/1986, Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih : 19/6/1986 Sayı : 19139 ve Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 26. Bu belgede hem dış hem iç etiketlerden sonraki iki noktanın önünde boşluk bulunması, aynı oturumda okunan başka bir belgedeki iç noktalamanın tersidir; bu fark düzeltilmemiş ve kaynakta böyle basılı olduğu iddia edilmemiştir. Düstur satırında bir sayfa değeri üç okumanın hiçbirinde gelmemiştir; bu bir kapsam eksikliğidir, satırın basılı hâlinin bundan ibaret olduğu iddia edilmemektedir.

Kanunun birinci maddesi, kenar başlığı Amaç olarak gelen maddedir ve alanın bu metinle neden ilgili olduğunu tek cümlede kurar: Bu Kanunun amacı; çırak, kalfa ve ustaların eğitimi ile okullarda, yükseköğretim kurumlarında ve işletmelerde yapılacak mesleki eğitime ilişkin esasları düzenlemektir. Bu cümlede yükseköğretim kurumlarının kanunun kendi amaç ifadesinin içinde geçmesi önemlidir. İkinci madde, kenar başlığı Kapsam olan ve Değişik: 29/6/2001-4702/5 md. işaretiyle gelen maddedir: Bu Kanun, Yükseköğretim Kurulu ve Mesleki Eğitim Kurulunun belirleyeceği mesleklerde, kamu ve özel sektöre ait kurum, kuruluş ve iş yerleri ile mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarındaki eğitim ve öğretimi kapsar.

Sekizinci madde, kenar başlığı Kapsama alma olan maddedir ve tırnak işaretleri dâhil üç okumada aynı gelmiştir: İlin Bakanlıkça Kanun kapsamına alınma kararının yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde İl Mesleki Eğitim Kurulu kurulur. Dokuzuncu madde, kenar başlığı Aday çırak olan maddedir: İlköğretim okulunu bitirmiş olanlar, bir mesleğe hazırlık amacı ile çıraklık dönemine kadar işyerlerinde aday çırak olarak eğitilebilirler. On birinci madde, kenar başlığı Aday çırak ve çırakların statüleri olan maddedir: Aday çırak ve çırak; öğrenci statüsünde olup, öğrencilik haklarından yararlanır. Bunlar işyerinde çalışan işçi sayısına dahil edilmezler.

Yirmi sekizinci madde, kenar başlığı Ustalık sınavı olan maddedir ve alanın en çok konuşulan sözcüğünü hukuki bir unvana çevirir. Maddenin a bendi şöyledir: Ustalık sınavı, adayın, kendi mesleğinde usta olarak çalışabilmesi için gerekli bilgi, beceri ve iş alışkanlıklarını mal ve hizmet üretiminde iş hayatınca kabul edilebilir standartlara göre bağımsız olarak uygulayıp uygulayamadığını ölçmek amacı ile düzenlenir. Sınavın esas ve usulleri yönetmelikle düzenlenir. b bendi Değişik: 29/6/2001-4702/16 md. işaretiyle gelir ve Kalfaların, ustalık sınavlarına girebilmesi için ustalık eğitimini başarı ile tamamlamış olmaları gerekir der. c bendi ise Kalfalık yeterliğini kazanmış olup mesleklerinde en az beş yıl çalışmış olanlar ustalık sınavlarına doğrudan katılabilirler der ve madde şu cümlelerle kapanır: Bu sınavları başarı ile tamamlayanlara ustalık belgesi verilir. Ustalık belgesi bulunmayanlar usta unvanı ile çalışamaz ve çalıştırılamazlar.

Yirmi dokuzuncu madde, kenar başlığı Meslek lisesi mezunları için ustalık olan ve Değişik: 29/6/2001-4702/17 md. işaretiyle gelen maddedir: En az üç yıl süreli mesleki ve teknik orta öğretim kurumlarından veya mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarından mezun olanlar, Bakanlıkça düzenlenen ustalık eğitim kurslarına katılabilecekleri gibi doğrudan da ustalık sınavlarına girebilir. Bu kursların kapsam ve süreleri ile sınavların esas ve usulleri Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. Ustalık unvanının kullanılmadığı mesleklerde çalışanlara, ustalık belgesinin hak, yetki ve sorumluluklarını taşıyan belge aynı esaslara göre verilir. Mesleki ve teknik orta öğretim kurumu veya mesleki ve teknik eğitim merkezi mezunlarından, alanlarında Bakanlığa bağlı iki yıllık bir yaygın eğitim kurumundan belge alanlara doğrudan ustalık belgesi verilir.

Otuzuncu madde, kenar başlığı İşyeri açma olan ve Değişik: 29/6/2001-4702/18 md. işaretiyle gelen maddedir; kendi atölyesini açmayı düşünen bir uygulayıcı için doğrudan ilgili maddedir: Ustalık belgesine sahip olanlar veya bunları işyerlerinde çalıştıranlar bağımsız işyeri açabilir. Bu Kanun kapsamına alınan il ve mesleklerde; belediyeler ve işyeri açma izni vermeye yetkili diğer kurum ve kuruluşlar işyeri açılışında, esnaf ve sanatkârlar ile tacirlerin kendilerinden veya işyerinde her bir meslek dalında çalıştırdıkları en az birer çalışanından ustalık belgesi ya da en az ön lisans diploması istemek zorundadır. Bu işyerlerinde alanında mesleki eğitim almış olanlar istihdam edilir. İstihdam edilenlerin almaları gereken eğitimin seviyesi, türü ile halen çalışanların durumu Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. İşyeri sahipleri veya o işyerinde çalışan ustalık belgesi sahipleri, ustalık belgelerini işyerlerine asar. Ustalık belgesi sahibi olanlar bu haklarını onsekiz yaşını tamamlayana kadar kullanamaz. Teknik lise mezunları veya mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarının dört yıllık eğitim programlarından mezun olanlara, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan, mesleklerinde bağımsız İşyeri Açma Belgesi verilir. Bu maddedeki şapkalı sanatkârlar yazımı ile büyük harfli İşyeri Açma Belgesi yazımı kaynakta göründüğü hâlde bırakılmış, düzeltilmemiştir.

Otuz beşinci madde, kenar başlığı Denklik olan ve Değişik: 2/12/2016-6764/46 md. işaretiyle gelen maddedir; atölyede öğrenilmiş bir işin belgelendirilmesi meselesine değer: Kapsamı, şartları ve süresi Bakanlıkça belirlenen telafi eğitimi veya tamamlayıcı eğitime katılan ve bu eğitim sonunda yapılan sınavlarda başarılı olan kalfa, usta ve ortaöğretim kurumu mezunlarına, bitirdikleri meslek alanının diploması verilir. Önceki öğrenmelere ilişkin mesleki yeterlikler, meslek standartları ve seviyeleri esas alınarak sınavla belirlenir. Önceki öğrenmelerin tanınması ve denklikle ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.

Örtüşmenin sınırı aynı açıklıkla yazılmalıdır. Bu kanun Geleneksel Türk Sanatları lisans programını kurmaz: doğrulanan maddelerde bu programın açılmasına, kapatılmasına, kontenjanına ya da yerleştirme ölçütüne dair tek bir hüküm yoktur. Bu kanun bu programın ders planını belirlemez: doğrulanan gövdelerin hiçbiri bu programın müfredatını, zorunlu derslerini, atölye düzenini, stajını ya da mezuniyet koşulunu düzenlemez; ikinci maddenin kapsam ölçütü ile yirmi dokuzuncu maddenin kurs düzenlemesi bu programa özgü değildir. Bu kanun mezunun meslek tanımını da düzenlemez: bu programın mezununa hangi unvanın verileceği, mezuniyetin kendiliğinden bir ustalık belgesi doğurup doğurmadığı ve geleneksel sanat dallarının ikinci madde anlamında belirlenecek meslekler arasında olup olmadığı bu rehberde doğrulanmamıştır ve hiçbir yönde iddia edilmemektedir. Otuzuncu maddedeki en az ön lisans diploması ifadesinden lisans mezunları hakkında hiçbir sonuç çıkarılmamış, metin ne diyorsa o aktarılmıştır. Örtüşme, mezunun içine doğduğu unvan ve belgelendirme düzeni düzeyindedir; programın ya da mesleğin tanımlanması düzeyinde değildir. Kanunun güncel hâli, bugünkü uygulanışı, yürürlük durumu, metinde geçen kurum adlarının bugünkü karşılığı, ikincil mevzuatı ve değişiklik zincirinin bugünkü hâli hakkında bu rehber hiçbir hüküm vermez; bunlar için kaynak listesindeki resmi adresin esas alınması gerekir.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Kanun metni üç ayrı okumayla çekilmiş, yalnızca en az iki okumada karakter düzeyinde aynı çıkan öğeler alıntılanmıştır; dördüncü bir okuma yapılmamıştır ve tek okumada kalan hiçbir öğe ek bir denemeyle çözülmeye çalışılmamıştır. Yöntemin kendi sınırı da eksik sayılmalıdır: üç okuma aynı kısa zaman aralığında yapıldığı ve okuma aracı aynı adres için yanıtı yaklaşık on beş dakika önbelleğe aldığı için okumalar büyük olasılıkla tek bir metne dönüştürme çıktısı üzerinde çalışmıştır; bu nedenle okumalar arası mutabakat yalnızca okuma ve çıkarım hatasını eler, kaynağın metne dönüştürülmesi sırasında oluşmuş bir bozulmayı elemez. Bu sınırın en somut kanıtı aynı oturumun başka bir belgesinde görülmüştür: bir fıkra iki ayrı okumada da tam olarak aynı yerde kırpık gelmiş, yani mutabakat kırpılmayı elememiştir. Bu belgede aynı sınırın kendi örnekleri de vardır: ad satırının sonunda kaynamış dört rakam yalnızca birinci okumada, madde gövdelerinin sonunda kaynamış rakamlar da yine yalnızca birinci okumada görülmüştür. Bu biçimler tek okumada kaldığı için kullanılmamış, alıntılar rakamsız iki okuma biçiminden yapılmıştır; kanunda dipnot bulunup bulunmadığı yönünde hiçbir iddia kurulmamıştır. Etiketlerin hangi okumalardan geldiği de yazılmalıdır: birinci, ikinci, sekizinci ve on birinci maddeler üç okumanın da tanık olduğu maddelerdir; dokuzuncu, yirmi sekizinci, yirmi dokuzuncu, otuzuncu ve otuz beşinci maddeler ise yalnızca ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatıyla doğrulanmıştır. Birinci okumanın bu beş maddede tanık olmamasının nedeni bir ret değildir: o okumadan yalnızca ilk on iki madde istenmiştir ve bu bir kapsam eksikliğidir. Bu belgede hiçbir okuma topluca reddetmemiş, hiçbir okuma yeniden çalıştırılmamış ve hiçbir okuma Türkçe gövde yerine yabancı dilde özet üretmemiştir; aynı oturumda okunan öteki belgede ikinci okuma altı maddede böyle bir özet üretmişti, bu belgede o çökme yaşanmamıştır. Kapsam eksikliği ayrıca kaydedilmelidir: dönüşüm çıktısında görünen en büyük madde numarası üç okumada da kırk altıdır; bu numaradan sonrasına, ek maddelere, geçici maddelere ve yürürlük hükümlerine dair bu rehberde hiçbir iddia yoktur ve kanunun orada bittiği iddia edilmemektedir. Tanımlar maddesi yalnızca birinci okumada geldiği için hiçbir tanım alıntılanmamıştır; çırak, kalfa, usta, usta öğretici, meslek alanı, meslek dalı ve staj gibi terimlerin bu kanunda tanımlı olmadığı yönünde hiçbir olumsuz iddia kurulmamaktadır, yalnızca iki okumada birebir teyit edilemedikleri söylenmektedir. Mülga olarak anılan maddelerin listesi tam sayılmamıştır ve hiçbir mülga madde gövdesinden alıntı yapılmamıştır; yukarıda alıntılanan dokuz gövdenin hiçbiri mülga ibaresi taşımaz. Ücret ya da para tutarı taşıyan malzeme bilerek dışarıda bırakılmıştır: ücretli ve ücretsiz izni düzenleyen madde yalnızca bir okumada gelmiştir ve doğrulanmış olsa bile alınmazdı; çırak ve öğrenci ücretlerini düzenleyen maddeler ise hiç istenmemiştir. Bu rehbere hiçbir para tutarı aktarılmamıştır. Madde kenar başlığı ile madde önekinin aynı satırda mı ayrı satırda mı basıldığı üç okumada üç türlü geldiği için doğrulanmamıştır; birleştirici işaret hiç taşınmamış, başlık ile gövde ayrı ayrı verilmiştir. Fıkralar ve bentler arasındaki satır düzeni de doğrulanmamıştır. Birinci ve ikinci okumanın eklediği kalınlaştırma işaretleri, başlık işaretleri ve ayırıcı çizgiler biçimsel ekleme sayılmış, kaynak metin sayılmamıştır; üçüncü okuma düz metin vermiştir. Bu belge tertip beş adresinde ilk denemede açıldığı için başka tertip adresleri hiç denenmemiştir ve o adreslerin ölü olduğu yönünde hiçbir iddia yoktur. Üçüncü bir kanun numarası aranmamış, aday araması yapılmamış ve yedek numaraya hiç geçilmemiştir; yedek numara hakkında bu rehberde hiçbir bilgi yoktur. Bu oturumda hiçbir adres için curl, wget, istek kütüphanesi, arşiv, önbellek ya da ayna kullanılmamıştır. Kaynaktaki hiçbir kısaltma açılmamış, yazım, büyük ve küçük harf kullanımı ile noktalama düzeltilmemiştir. Son olarak taban puan, başarı sıralaması, kontenjan, maaş, ücret ve işe girme oranı hiç toplanmamıştır.

Bu programın somut bir örneği için, bir güzel sanatlar fakültesinin herkese açık biçimde yayımladığı bir öğretim planı belgesi okundu. Belgenin kendi başlığı ÖĞRETİM PLANI biçimindedir; bu bir bilgi paketi ya da bologna sayfası değil, doğrudan bir öğretim planı belgesidir. Belge bölüm adını GELENEKSEL TÜRK SANATLARI biçiminde basmaktadır ve Türk El Sanatları ya da Geleneksel Türk El Sanatları biçimlerini basmamaktadır; kaynak bu nedenle bu kayda alınabilmiştir. Bu başlıkta kullanılan üniversite adı ise belgeden değil, belgenin yayımlandığı alan adından yapılmış bir çıkarımdır: belgenin içinde hiçbir üniversite adı basılı değildir, yalnızca fakülte adı basılıdır.

Belge tek bir programın planını değil, bölümün anasanat dallarının planlarını arka arkaya basmaktadır. Bu planlar birleştirilmemiştir; aşağıda ayrı ayrı verilmektedir. Her planın dönem başlıkları belgede 1. SINIF GÜZ DÖNEMİ ve 1. SINIF BAHAR DÖNEMİ kalıbıyla, her planda sekiz blok hâlinde basılıdır.

Birinci plan, üst bilgisi GELENEKSEL TÜRK SANATLARI /CİLT ASD biçiminde basılan plandır. Birinci sınıfın güz döneminde Türk Süsleme Desenleri I, Teknik Resim Perspektif I, Tasarım İlkeleri I, Temel Sanat Eğitimi I, Osmanlı Türkçesi I, Sanat Tarihi I, Türk Dili I ve Yabancı Dil I; bahar döneminde aynı derslerin ikinci basamakları yer alır. İkinci sınıfın güz döneminde Cilt Tasarlama I, Türk ve Doğu Sanatı Tarihi, Osmanlı Türkçesi III, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I ve Yabancı Dil III; bahar döneminde Cilt Tasarlama II, Osmanlı Türkçesi IV, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi II ve Yabancı Dil IV basılıdır. Üçüncü sınıfın güz döneminde Cilt Tasarlama III, Yazılı Belgelerin Korunması ve Onarımı I ve Osmanlı Türkçesi V; bahar döneminde Cilt Tasarlama IV, Serbest Tasarım I, Yazılı Belgelerin Korunması ve Onarımı II ve Osmanlı Türkçesi VI vardır. Dördüncü sınıfın güz dönemi Cilt Tasarlama V ve Serbest Tasarım II satırlarından, bahar dönemi ise yalnızca Diploma Projesi satırından oluşur.

İkinci plan, üst bilgisi GELENEKSEL TÜRK SANATLARI BÖLÜMÜ / ÇİNİTASARIMI VE ONARIMI ANASANAT DALI biçiminde basılan plandır; ÇİNİTASARIMI sözcüğünün bitişik basılması iki okumada da aynı çıkmıştır ve düzeltilmemiştir. Birinci sınıfın iki dönemi cilt planındakiyle aynı temel derslerden oluşur. İkinci sınıfın güz döneminde Çini Tasarlama I, Türk ve Doğu Sanatı Tarihi, Osmanlı Türkçesi III, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I ve Yabancı Dil III; bahar döneminde Çini Tasarlama II, Osmanlı Türkçesi IV, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi II ve Yabancı Dil IV vardır. Üçüncü sınıfın güz döneminde Çini Tasarlama III, Türk Çini Ve Seramik Sanatı Tarihi I, Türk İç Mimari Restorasyon I ve Araştırma Yöntemleri; bahar döneminde Çini Tasarlama IV, Serbest Tasarim I, Çini Tasarımında Hayvan Figürleri, Türk Çini Ve Seramik Sanatı Tarihi II ve Türk İç Mimari Restorasyon II basılıdır. Dördüncü sınıfın güz döneminde Çini Tasarlama V, Serbest Tasarim II ve Çini Tasarımında Fantastik Yaratıklar; bahar döneminde Diploma Projesi yer alır. Bu planda Serbest Tasarim yazımının noktasız harfle basılması ile Türk Çini Ve Seramik Sanatı Tarihi satırındaki büyük harfli Ve yazımı belgede göründüğü hâlde bırakılmıştır.

Üçüncü plan, üst bilgisi Geleneksel Türk Sanatları- HKEKD ASD biçiminde basılan plandır; HKEKD kısaltması açılmamıştır. Birinci sınıfın iki dönemi yine ortak temel derslerden oluşur. İkinci sınıfın güz döneminde Halı-Kilim-Eski Kumaş Desenleri Tasarlama I, Deneysel Dokuma Teknikleri I, Türk ve Doğu Sanatı Tarihi I, Atatürk İlke Ve İnkılap Tarihi I ve Yabancı Dil III; bahar döneminde Halı-Kilim-Eski Kumaş Desenleri Tasarlama II, Deneysel Dokuma Teknikleri II, Atatürk İlke Ve İnkılap Tarihi II ve Yabancı Dil IV vardır. Bu planda Atatürk İlke Ve İnkılap Tarihi biçiminin, öteki iki planda ise Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi biçiminin basılı olması iki okumada da aynı çıkmıştır ve tek biçime getirilmemiştir. Üçüncü sınıfın güz döneminde Halı-Kilim-Eski Kumaş Desenleri Tasarlama III, Bilgisayar Destekli Halı Tasarım Uygulamaları ve Araştırma Yöntemleri; bahar döneminde Halı-Kilim-Eski Kumaş Desenleri Tasarlama IV, Mesleki Restorasyon I ve Serbest Tasarım I vardır. Dördüncü sınıfın güz döneminde Halı-Kilim-Eski Kumaş Desenleri Tasarlama V, Mesleki Restorasyon II ve Serbest Tasarım II; bahar döneminde Diploma Projesi basılıdır.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Bu belge iki ayrı okumayla, birbirinden farklı ifadelerle yazılmış iki ayrı istekle okunmuştur; üçüncü bir okuma yapılmamıştır. Belgeye iki ek istek daha gönderilmiştir, ancak bunlar ders listesi vermedikleri için okuma sayılmamış ve buradaki ders adlarının kaynağı olarak kullanılmamıştır. Alınan ders adı sayısı cilt planında otuz beş, çini planında otuz sekiz, halı, kilim ve eski kumaş planında otuz altıdır ve üç planın toplamı yüz dokuz satırdır; bu sayı birinci okuma temellidir, ikinci okuma temelinde üçüncü planın sayısı otuz beştir ve bu fark tek sayıya indirilmemiştir. Farkın kaynağı üçüncü planın üçüncü sınıf güz döneminde bulunmaktadır: birinci okuma Bilgisayar Destekli Halı Tasarım Uygulamaları satırını A grubu ve B grubu etiketleriyle iki ayrı satır olarak bildirmiş, ikinci okuma aynı yerde etiketsiz tek satır bildirmiştir. Bu ayrışma işaretlenmiş, tekilleştirilmemiş ve hiçbir okuma doğru ilan edilmemiştir. Yer tutucu satır bakımından durum şudur: iki okumanın hiçbirinde bölüm seçmeli, üniversite seçmeli ya da benzeri bir havuz adı basan satır görülmemiştir, dolayısıyla sıfır yer tutucu satır düşürülmüştür ve hiçbir seçmeli havuz doldurulmamıştır. Bu, bu bölümde seçmeli ders bulunmadığı anlamına gelmez; yalnızca iki okumanın da böyle bir satır bildirmediği söylenmektedir. Serbest Tasarım ve Diploma Projesi satırları havuz adı değil, belgenin bastığı ders adları sayıldığı için listeye alınmıştır. Öğretim düzeyi bu belgede yazılı değildir: iki okuma da belgede Lisans ya da Önlisans sözcüğünün geçmediğini ayrı ayrı bildirmiştir. Düzey, her planın bastığı sekiz dönem bloğundan ve son dönemdeki diploma çalışmasından yapılmış bir çıkarımdır; doğrulanamadı değildir, ama basılı da değildir. Üniversite adı da belgede basılı değildir ve alan adından çıkarımdır: iki okuma da belgede hiçbir üniversite adı bulunmadığını, yalnızca fakülte adının basılı olduğunu bildirmiştir. Alan adı kısaltmasının açılımı belgeden doğrulanmamıştır; aynı alan adındaki bir bölüm sayfası arama sonucunda tam adı göstermiş olsa da o sayfa açılmamış ve kanıt olarak kullanılmamıştır. Belgedeki tablo sayısı çözülmemiştir: iki okuma üç plan bildirmiş, ek isteklerden biri dört tablo bildirmiş ve üçüncü planın üst bilgisini iki kez saymıştır. Rapora iki okumanın da bildirdiği üç plan alınmıştır; dördüncü bir planın bulunduğu ya da bulunmadığı yönünde hiçbir iddia kurulmamaktadır. Üst bilgi satırlarındaki ayırıcı ve boşluk farkları da işaretlenmiş, düzeltilmemiştir. Belge puan türü, taban puan, başarı sıralaması ve kontenjan yayımlamamaktadır; bu rehberdeki puan türü bu belgeye dayandırılmamıştır. Belgede ders kodu ile saat ve kredi sütunları basılıydı, hiçbiri alınmamış ve bu rehberin hiçbir yerinde verilmemiştir. Bu program için ikinci bir plan kaynağı kullanılamamıştır: açılan bir sayfa gövde içeriği vermemiş, bir başkası yarıyıl başlığı basmadığı için kullanılmamış, bir üçüncüsü farklı bir program adı bastığı için reddedilmiş, kalan adayların bir bölümü ise dokunulmayan alan adlarında olduğu için hiç açılmamıştır. Hiçbir kurum için planı yoktur ya da şu ders programda yoktur biçiminde olumsuz bir iddia kurulmamaktadır. Engellenen ya da boş dönen hiçbir adres curl, wget, istek kütüphanesi, arşiv, önbellek ya da ayna gibi başka bir yolla çekilmeye çalışılmamıştır. Bu plan tek bir kurumun planıdır ve öteki kurumların planları için hiçbir şey söylemez.