İşletme Mühendisliği

İşletme mühendisliğinin üzerinde çalıştığı birim, yani işletmenin kendisi, yalnızca iktisadi bir kavram değil aynı zamanda hukuken tanımlanmış bir varlıktır. Bu çerçeveye doğrudan değen metinlerden biri 6102 sayılı kanundur. Kanunun adı kaynakta TÜRK TİCARET KANUNU olarak yayımlanmıştır; bu ad sözcük düzeyinde üç ayrı okumada aynı çıkmıştır, satır biçimi ise yalnızca iki okumada aynıdır çünkü üçüncü okuma ad satırının sonuna kaynamış bir rakam taşımıştır. O kaynamış biçim bu rehberde kullanılmamıştır ve rakamın satırın parçası olup olmadığına dair hiçbir iddia kurulmamaktadır.

Künye değerleri üç okumada özdeştir: Kanun Numarası : 6102, Kabul Tarihi : 13/1/2011, Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih : 14/2/2011 Sayı : 27846 ve Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 50. Bu belgede hem dış hem iç etiketlerde iki noktanın iki yanında boşluk bulunmaktadır ve bu yazım düzeltilmemiştir. Düstur satırında bir Sayfa değeri hiçbir okumada gelmemiştir; bu bir kapsam eksikliğidir ve satırın basılı biçiminin bundan ibaret olduğu iddia edilmemektedir.

Belgenin başlangıç bölümü kaynakta BAŞLANGIÇ başlığıyla, onun altındaki üst başlık ise A) Kanunun uygulama alanı biçiminde üç okumada aynı görülmüştür. Birinci maddenin kenar başlığı I - Ticari hükümler biçimindedir ve üç okumada aynıdır. Bu rehberin ilgilendiği bölümün kitap ve kısım başlıkları da üç okumada aynı sözcüklerle gelmiştir: BİRİNCİ KİTAP, Ticari İşletme, BİRİNCİ KISIM ve Tacir. Ancak bu satırların birbirine nasıl bağlandığı doğrulanamamıştır: üç okuma BİRİNCİ KİTAP ile Ticari İşletme arasında üç farklı birleştirici kullanmıştır, aynı durum BİRİNCİ KISIM ile Tacir için de geçerlidir. Bu nedenle hiçbir birleştirici işaret bu rehbere taşınmamıştır, satırlar ayrı ayrı verilmiştir ve aralarında ne olduğuna dair hiçbir iddia kurulmamaktadır.

Kanunun birinci maddesi alanın çerçevesini kurar: MADDE 1- (1) Türk Ticaret Kanunu, 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanununun ayrılmaz bir parçasıdır. Bu Kanundaki hükümlerle, bir ticari işletmeyi ilgilendiren işlem ve fiillere ilişkin diğer kanunlarda yazılı özel hükümler, ticari hükümlerdir. Aynı maddenin ikinci fıkrası boşluğun nasıl doldurulacağını yazar: (2) Mahkeme, hakkında ticari bir hüküm bulunmayan ticari işlerde, ticari örf ve âdete, bu da yoksa genel hükümlere göre karar verir. Şapkalı harfli yazımlar kaynakta göründüğü hâlde bırakılmıştır.

İkinci madde ticari örf ve âdetin hukuki ağırlığını belirler: MADDE 2- (1) Kanunda aksine bir hüküm yoksa, ticari örf ve âdet olarak kabul edildiği belirlenmedikçe, teamül, mahkemenin yargısına esas olamaz. Ancak, irade açıklamalarının yorumunda teamüller de dikkate alınır. Devamı sektör ve bölge ayrımını kurar: (2) Bir bölgeye veya bir ticaret dalına özgü ticari örf ve âdetler genel olanlara üstün tutulur. İlgililer aynı bölgede değillerse, kanunda veya sözleşmede aksi öngörülmedikçe, ifa yerindeki ticari örf ve âdet uygulanır. Üçüncü fıkra ise kimin bu örfle bağlı olduğunu sınırlar: (3) Ticari örf ve âdet, tacir sıfatını haiz bulunmayanlar hakkında ancak onlar tarafından bilindiği veya bilinmesi gerektiği takdirde uygulanır. Bir sektörde yerleşmiş uygulamanın hangi koşulda bağlayıcı olduğu sorusu, tedarik ve sözleşme yönetimiyle uğraşan bir mezun için doğrudan pratik bir sorudur.

Üçüncü madde bu kapsamı bir cümlede toplar: MADDE 3- (1) Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir. Beşinci madde ise uyuşmazlığın nereye gideceğini belirler: MADDE 5- (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Aynı maddenin ikinci fıkrası mahkemeler arası iş bölümünü yazar: (2) Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir. Üçüncü ve dördüncü fıkralar bir değişiklik ibaresiyle açılmaktadır: (3) (Değişik: 26/6/2012-6335/2 md.) Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır. ve (4) (Değişik: 26/6/2012-6335/2 md.) Asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yargı çevresindeki bir ticari davada görev kuralına dayanılmamış olması, görevsizlik kararı verilmesini gerektirmez; asliye hukuk mahkemesi, davaya devam eder. Bu iki değişiklik ibaresi yalnızca iki okumada aynı gelmiştir; üçüncü okuma ibareleri hiç getirmemiş, doğrudan gövdeye geçmiştir.

Bu rehberin en doğrudan ilgili yeri on birinci maddedir, çünkü programın adındaki işletme sözcüğüne hukuki bir ölçüt verir: MADDE 11- (1) Ticari işletme, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir. İkinci fıkra bu eşiğin nerede belirleneceğini yazar: (2) Ticari işletme ile esnaf işletmesi arasındaki sınır, Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenir. Bu fıkra bir sınırdan söz etmekle birlikte hiçbir rakam, tutar ya da oran içermemektedir. Üçüncü fıkra ise işletmeyi bir bütün olarak kurar: (3) Ticari işletme, içerdiği malvarlığı unsurlarının devri için zorunlu tasarruf işlemlerinin ayrı ayrı yapılmasına gerek olmaksızın bir bütün hâlinde devredilebilir ve diğer hukuki işlemlere konu olabilir. Aksi öngörülmemişse, devir sözleşmesinin duran malvarlığını, işletme değerini, kiracılık hakkını, ticaret unvanı ile diğer fikrî mülkiyet haklarını ve sürekli olarak işletmeye özgülenen malvarlığı unsurlarını içerdiği kabul olunur. Bu devir sözleşmesiyle ticari işletmeyi bir bütün hâlinde konu alan diğer sözleşmeler yazılı olarak yapılır, ticaret siciline tescil ve ilan edilir. Bu sayım, işletme değerleme ve varlık yönetimi çalışan bir mezunun kalem kalem karşılaşacağı listedir.

İşletmeyi işleten özne on ikinci maddede tanımlanır: MADDE 12- (1) Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir. Aynı maddenin devamı bu sıfatın fiilen faaliyete başlanmadan da doğabileceğini yazar: (2) Bir ticari işletmeyi kurup açtığını, sirküler, gazete, radyo, televizyon ve diğer ilan araçlarıyla halka bildirmiş veya işletmesini ticaret siciline tescil ettirerek durumu ilan etmiş olan kimse, fiilen işletmeye başlamamış olsa bile tacir sayılır. Üçüncü fıkra ise görünüşe güvenen üçüncü kişiyi korur: (3) Bir ticari işletme açmış gibi, ister kendi adına, ister adi bir şirket veya her ne suretle olursa olsun hukuken var sayılmayan diğer bir şirket adına ortak sıfatıyla işlemlerde bulunan kimse, iyiniyetli üçüncü kişilere karşı tacir gibi sorumlu olur.

Tüzel kişi tarafı on altıncı maddede sayılmıştır: MADDE 16- (1) Ticaret şirketleriyle, amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlar da tacir sayılırlar. İkinci fıkra bunun dışını çizer: (2) Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri ile kamu yararına çalışan dernekler ve gelirinin yarısından fazlasını kamu görevi niteliğindeki işlere harcayan vakıflar, bir ticari işletmeyi, ister doğrudan doğruya ister kamu hukuku hükümlerine göre yönetilen ve işletilen bir tüzel kişi eliyle işletsinler, kendileri tacir sayılmazlar. Buradaki gelirinin yarısından fazlasını ibaresi kanunun kendi ifadesidir ve birebir aktarılmıştır, bir orana çevrilmemiştir.

Tacir sıfatının doğurduğu somut yükümlülükler on sekizinci maddede yazılıdır: MADDE 18- (1) Tacir, her türlü borcu için iflasa tabidir; ayrıca kanuna uygun bir ticaret unvanı seçmek, ticari işletmesini ticaret siciline tescil ettirmek ve bu Kanun hükümleri uyarınca gerekli ticari defterleri tutmakla da yükümlüdür. İkinci fıkra alanın en çok anılan ölçütünü kurar: (2) Her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir. Üçüncü fıkra tacirler arasındaki bildirim biçimlerini sayar: (3) Tacirler arasında, diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbarlar veya ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılır. Dördüncü fıkra kısadır: (4) Tacir sıfatına bağlı olan diğer hükümler saklıdır. Bu maddedeki unvan, sicil tescili ve ticari defter tutma yükümlülükleri, programın muhasebe ve hukuk eksenindeki derslerinin doğrudan konusudur.

On dokuzuncu madde zinciri kapatır: MADDE 19- (1) Bir tacirin borçlarının ticari olması asıldır. Ancak, gerçek kişi olan bir tacir, işlemi yaptığı anda bunun ticari işletmesiyle ilgili olmadığını diğer tarafa açıkça bildirdiği veya işin ticari sayılmasına durum elverişli olmadığı takdirde borç adi sayılır. İkinci fıkra ise tek taraflı ticari işlemleri de kapsama alır: (2) Taraflardan yalnız biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, diğeri için de ticari iş sayılır.

Örtüşmenin sınırı da aynı açıklıkla yazılmalıdır. Bu kanun bu programı kurmaz; bir yükseköğretim düzenlemesi değildir ve doğrulanan maddelerde hiçbir üniversite, fakülte, bölüm, program ya da diploma hükmü yoktur. Bu programın ders planını belirlemez: on sekizinci maddedeki gerekli ticari defterleri tutmakla yükümlülüğü bir tacir borcudur, bir muhasebe müfredatı değildir ve kanun hiçbir dersin adını, kredisini ya da içeriğini yazmaz. Mezunun meslek tanımını da düzenlemez: doğrulanan maddelerdeki yükümlülükler tacir sıfatına bağlıdır, bir mesleğe değil, ve tacir on ikinci maddede işletmeyi kendi adına işleten kişi olarak tanımlanmıştır, o işletmede çalışan uzman olarak değil. İşletme mühendisliği, işletme mühendisi ya da mühendis terimlerinin bu kanunda geçip geçmediğine veya tanımlanıp tanımlanmadığına dair hiçbir olumsuz iddia kurulmamaktadır: yalnızca bu oturumda çekilen maddeler kapsamında böyle bir terimin iki okumada birebir teyit edilemediği söylenebilir. Kanunun güncel hâli, bugünkü uygulanışı, yürürlük durumu, ikincil mevzuatı ve değişiklik zinciri hakkında bu rehber hiçbir hüküm vermez; bunlar için kaynak listesindeki resmi adresin esas alınması gerekir.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Kanun metni üç ayrı okumayla çekilmiş, yalnızca en az iki okumada karakter düzeyinde aynı çıkan öğeler alıntılanmıştır; dördüncü bir okuma yapılmamıştır, dolayısıyla tek okumada kalan hiçbir öğe ek bir denemeyle çözülmeye çalışılmamıştır. Yöntemin kendi sınırı da eksik olarak sayılmalıdır: üç okuma aynı kısa zaman aralığında yapıldığı ve okuma aracı aynı adres için yanıtı yaklaşık on beş dakika önbelleğe aldığı için okumalar büyük olasılıkla tek bir metne dönüştürme çıktısı üzerinde çalışmıştır; bu nedenle okumalar arası mutabakat yalnızca okuma ve çıkarım hatasını eler, kaynağın metne dönüştürülmesi sırasında oluşmuş bir bozulmayı elemez. Bu oturumda bunun somut kanıtları görülmüştür: bir okuma kanunun ad satırının sonuna bir rakam kaynatmış, aynı okuma dört ayrı madde gövdesinin son cümlesinin sonuna da rakam kaynatmıştır ve bu dört yerden birinde iki rakam birden kaynamıştır; bu biçimlerin hiçbiri kullanılmamış, dipnotların bulunup bulunmadığına dair hiçbir iddia kurulmamıştır. En önemli eksiklik kapsamdır: bu belgenin dönüşüm çıktısı MADDE 82 ile bitmektedir ve bu, iki ayrı okumaya açıkça sorulup ikisinden de aynı yanıt alınarak teyit edilmiştir. Bu bir kapsam eksikliğidir, o maddelerin yokluğu değildir; seksen ikinci maddeden sonrasında ne yazdığına, hatta öyle bir bölüm bulunup bulunmadığına dair bu rehberde hiçbir iddia yoktur ve bu rehberdeki bütün kanun malzemesi yalnızca getirilen bölümden çıkarılmıştır. Kalan bölümü getirtmek için başka bir yol denenmemiştir: başka bir tertip adresi denenmemiş, sayfa sayfa çekim yapılmamış, curl, wget, istek kütüphanesi, arşiv, önbellek ya da ayna kullanılmamıştır. Dördüncü madde bu rehbere hiç alınmamıştır: gövdesi iki okumada doğrulanmış olmasına rağmen ikinci fıkrası bir para tutarı taşıdığı için yasak gereği alıntılanmamış, birinci fıkrası da aynı hükmün ayrılmaz parçası olduğu için dışarıda bırakılmıştır; bu bir doğrulama eksikliği değildir ve o tutar hiçbir biçimde bu rehbere yazılmamıştır. Kitap ve kısım başlıklarının birbirine bağlanma biçimi hiçbir eşiği geçmemiştir: üç okuma üç farklı birleştirici kullanmıştır ve bunların hiçbiri taşınmamıştır. Bir kenar başlığının tire biçimi de doğrulanmamıştır; iki okuma iki farklı tire kullanmış, üçüncü okuma satırı hiç getirmemiştir, bu nedenle o başlık bu rehbere hiç alınmamıştır. Bu kayıtta kullanılan başlıkların bir bölümü yalnızca iki okumadan gelmektedir ve üçüncü okuma bu satırlara tanık olmamıştır: kitap ve kısım gövdeleri ile ilk maddenin kenar başlığı üç okumada da görülmüşken, madde numarası ile ayraç arasındaki basılı biçim ve tacir bölümünün kenar başlıkları yalnızca birinci ve üçüncü okumada aynı çıkmıştır, çünkü ikinci okuma madde önekini kendi biçimine sokmuş ve fıkra düzenini tek bir paragrafa çökertmiştir. İki maddenin kenar başlığı yalnızca üçüncü okumada, bir alt başlık ise yalnızca birinci okumada görülmüştür; bunların hiçbiri alıntılanmamış ve varlıkları ya da yoklukları hakkında hiçbir iddia kurulmamıştır. Düstur satırındaki Sayfa değeri hiçbir okumada gelmemiştir; bu da kapsam eksikliğidir. Altı ile onuncu, on üç ile on beşinci, on yedinci ve yirminci maddeden sonraki maddeler hiçbir okumada istenmemiş ve getirilmemiştir; bu maddeler hakkında bu rehberde hiçbir malzeme ve hiçbir iddia yoktur. Dipnot gövdeleri hiçbir okumada gelmemiştir. Doğrulanan gövdelerin hiçbirinde mülga ibaresi görünmemiştir; kanunda mülga hüküm bulunup bulunmadığına dair de olumsuz bir iddia kurulmamıştır. Okumaların kendi kusurları da kaydedilmelidir: birinci ve ikinci okuma kaynakta bulunmayan başlık ve kalınlaştırma işaretleri ile yatay çizgiler eklemiş, ikinci okuma ayrıca çıktısına İngilizce bölüm etiketleri koymuştur; bu etiketler okuyucu eklemesi sayılmış, kaynak metin sayılmamıştır. İkinci okuma istenen Türkçe metni çevirmemiş, İngilizce bir parafraz üretmemiştir; bu bir red değildir. Bu belgede hiçbir okuma topluca reddetmemiş, hiçbir okuma alıntı sınırı gerekçesiyle ret üretmemiş ve hiçbir okuma yeniden çalıştırılmamıştır. Bu program için bir yedek kanun numarası atanmış, ancak asıl numara ilk denemede açıldığı ve konu örtüşmesi doğrulanmış madde metninde tuttuğu için o yedek hiç denenmemiştir; o numaranın adı, künyesi, içeriği ve erişilebilir olup olmadığı hakkında burada hiçbir bilgi ve hiçbir iddia yoktur. Asıl adres ilk denemede açıldığı için başka tertip adresleri hiç denenmemiştir ve bu adreslerin ölü olduğuna dair hiçbir iddia kurulmamıştır. Kaynaktaki hiçbir kısaltma açılmamış, yazım, büyük ve küçük harf kullanımı ile noktalama düzeltilmemiştir. Son olarak taban puan, başarı sıralaması, kontenjan, maaş, ücret ve işe girme oranı hiç toplanmamış, hiçbir para tutarı alınmamıştır.

Bu programın somut bir örneği için öğrenci bilgi sistemi üzerinden yayımlanan bir lisans ders planı sayfası okundu. Sayfada basılı başlık İşletme Mühendisliği Lisans Ders Planı, program adı ise İşletme Mühendisliği Lisans Programı 2017-2018 / Güz Dönemi Sonrası biçimindedir. Öğretim düzeyi bu sayfada birebir yazılıdır ve yarıyıl sayısından yapılmış bir çıkarım değildir. Plan sekiz yarıyıl üzerine kuruludur. Ders adları aynı tablo içinde hem Türkçe hem İngilizce yayımlanmıştır ve bu rehberde çevrilmeden, sayfadaki yazımıyla bırakılmıştır; kısaltmalar açılmamış, eksik boşluklar düzeltilmemiştir. Kurum adının sayfada hangi biçimde bulunduğu bu başlığın sonundaki ifşa paragrafında ayrıca yazılmıştır.

Birinci yarıyılın dersleri Fizik I, Physics I Laboratory, Matematik I, Intr. to Management Engin., General Chemistry I, General Chemistry I Lab, Akademik Danışmanlık ve English I olarak yayımlanmıştır. Alanın adını taşıyan giriş dersinin daha ilk yarıyılda yer alması dikkat çekicidir: öğrenci temel bilim dersleriyle aynı dönemde programın kendi diliyle de tanışmaktadır.

İkinci yarıyılın dersleri Fizik II (Elektrik Fiziği), Physics II Laboratory, Matematik II, Engineering Ethics, Teknik Resim ve Materials Science olarak yayımlanmıştır; bu yarıyılda ayrıca sayfanın kendi bastığı bir seçmeli yer tutucu satır bulunmaktadır. Etik dersinin ilk yılda ve mühendislik başlığı altında yer alması, alanın karar verirken taşıdığı sorumluluğun baştan işaretlendiğini gösterir. Teknik resim ile malzeme bilimi derslerinin aynı dönemde durması ise programın mühendislik zeminini kurar.

Üçüncü yarıyılın dersleri Engineering Mathematics, Mikroiktisat, Üretim Yönetiminin Temelleri, İstatistik I, Intr.to Prog.Language(PYTHON), Türk Dili I ve Atatürk İlk & İnkılap Trh I olarak yayımlanmıştır; bu yarıyılda da bir seçmeli yer tutucu satır basılıdır. Bu dönem programın ekseninin göründüğü yerdir: mühendislik matematiği, iktisat, üretim ve istatistik aynı yarıyılda yürür ve programlama bunlara hesaplama tarafından eşlik eder.

Dördüncü yarıyılın dersleri Macroeconomics, İstatistik II, Maliyet Muhasebesi, Yönetim ve Organizasyon, Intr.to Sci& Eng.Comp.(MATLAB) ve Türk Dili II olarak yayımlanmıştır; bu yarıyılda iki seçmeli yer tutucu satır basılıdır. Maliyet muhasebesi ile ikinci istatistik dersinin aynı dönemde durması, sayısal çözümlemenin parasal karşılığıyla birlikte öğretildiğini gösterir.

Beşinci yarıyılın dersleri Marketing, Yöneylem Araştırması, İnsan Kaynakları Yönetimi ve Finance olarak yayımlanmıştır; bu yarıyılda iki seçmeli yer tutucu satır bulunmaktadır ve bunlardan birinde sayfanın kendi bastığı bir boşluk eksiği vardır, düzeltilmemiştir. Yöneylem araştırmasının pazarlama, insan kaynakları ve finans ile aynı dönemde durması, programın nicel yöntemi işletmenin bütün işlevlerine bağlama iddiasını gösterir.

Altıncı yarıyılın dersleri Üretim Planlama ve Kontrol, İşletme Hukuku, Quantitative Rsrch&DataAnlys., İşletme Mühendisliği Tasarımı I, English III, Management Information Syst. ve Kariyer Danışmanlığı olarak yayımlanmıştır. Tasarım dersinin bu dönemde başlaması, öğrencinin son iki yılda tek tek konuları bir işletme problemi üzerinde birleştirmeye yönlendirildiğini gösterir. İşletme hukuku dersinin aynı dönemde yer alması, bu rehberin kanun başlığında ele alınan çerçeveyle doğrudan ilişkilidir.

Yedinci yarıyılın dersleri Proje Tasarımı ve Yönetimi, İşletme Müh. Tasarımı II, İşletme Müh. Tasarım Projesi I ve Strategic Manage. for Engin. olarak yayımlanmıştır; bu yarıyılda bir seçmeli yer tutucu satır basılıdır. Bu dönemde tasarım dersinin ikinci bölümü ile tasarım projesinin birinci bölümü birlikte yürümektedir.

Sekizinci yarıyılın dersleri Atatürk İlk & İnkılap Trh II, İşletme Müh.Tasarım Projesi II ve İş Hukuku olarak yayımlanmıştır; bu yarıyılda üç seçmeli yer tutucu satır bulunmaktadır. Tasarım projesinin ikinci bölümü ile iş hukuku dersinin aynı dönemde yer alması, mezuniyet çalışmasının hem teknik hem hukuki çerçeveyle birlikte tamamlandığına işaret eder.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Bu sayfa iki ayrı okumayla okunmuştur; okumaların ikisi de sekiz yarıyıl bloğunun tamamını dökmüş, hiçbir yarıyıl okunamadan kalmamış ve hiçbir okuma reddedilmemiştir. Sayfadan alınan satır sayısı sekiz yarıyıl boyunca elli beştir; bunların onu seçmeli yer tutucu satırdır ve geriye kırk beş ders adı kalmaktadır. Hiçbir ders adı düşürülmemiştir. Öğretim düzeyi bu sayfada birebir yazılıdır ve yarıyıl sayısından yapılan bir çıkarım değildir; sekiz yarıyıllık yapı bu tespitin yalnızca destekleyicisidir ve düzey bilgisi hiçbir dış tablodan alınmamıştır. Üniversite adı ise bir ara durumdur ve yayımlı gibi sunulmamaktadır: açık uzun ad sayfanın kendi meta ve üstbilgi alanında bulunmakta, gövde metni ile başlıkta ise yalnızca kısaltma basılmaktadır. Bu, alan adından yapılmış bir çıkarım değildir, yayımlayan sayfanın kendisinden alınmıştır; ancak gövde metninde açık ad yayımlı da değildir. İki okumanın bu adı bildirirken kullandığı büyük ve küçük harf yazımları da birbirinden ayrışmıştır ve bu ayrışma tek biçime getirilmemiştir. Fakülte adı bu sayfada basılı değildir; bu nedenle bu rehberde hiçbir fakülte adı yazılmamış, alan adından ya da program adından da çıkarılmamıştır. İki okuma arasında tek bir noktada fark çıkmıştır ve bu fark düzeltilmemiştir: sekizinci yarıyıldaki ikinci seçmeli yer tutucu satırı birinci okuma 8.yy Seçime Bağlı Ders II (MT) biçiminde, ikinci okuma 8.yy Seçime Bağ.Ders II (MT) biçiminde bildirmiştir; iki yazım da burada kaydedilmiştir, hiçbiri doğru ilan edilmemiştir ve bu bir ders adını değil bir yer tutucu satırı ilgilendirdiği için toplanan ders adlarını etkilememektedir. Bunun dışında yarıyıl başlıkları, satır sırası, satır sayıları ve ders adlarının yazımı iki okumada birebir aynı çıkmıştır. Sayfa aynı ders adını iki kez basmamıştır. Sayfanın kendi yazımı korunmuştur: aynı sayfada altıncı yarıyılda kısaltmasız, yedinci yarıyılda kısaltmalı yazılmış iki tasarım dersi ile yedinci ve sekizinci yarıyılda boşluk farkıyla yazılmış iki tasarım projesi bulunmaktadır ve bunlar tek biçime getirilmemiştir. Seçmeli havuzlar doldurulmamış, havuz sayfaları açılmamıştır; havuzdan kaç ders seçileceği ve ders yükü hiç yazılmamıştır. Ders kodu, kredi ve iş yükü değerleri sayfada basılı olduğu hâlde toplanmamış ve bu rehberde hiçbir yerde verilmemiştir. Sayfa bir puan türü yayımlamamaktadır; bu rehberdeki puan türü bu sayfaya dayandırılmamıştır ve sayfa taban puan ile kontenjan da yayımlamamaktadır. Bu program için başka kaynaklar da açılmıştır ve ikisi bilerek kullanılmamıştır; bu bir erişim hatası değildir. Birinci sayfa açılmış, erişim sorunu yaşanmamış, ancak yapılan program adı doğrulaması sayfanın başlığı İşletme Mühendisliği (İngilizce) Lisans Ders Planı biçiminde bastığını göstermiştir; bu, bu kaydın program adıyla birebir aynı yazım olmadığı için sayfa yöntem gereği reddedilmiştir, ikinci bir okuma yapılmamış ve o sayfadan tek bir ders adı bile alınmamıştır. İkinci sayfa da açılmış ve erişim sorunu yaşanmamıştır, ancak yapılan tek okuma sayfanın bir çift anadal planı olduğunu ve yarıyıl ile dönem başlığı basmadığını, bütün derslerin başlıksız tek bir tabloda verildiğini bildirmiştir; ders adlarının sayfadaki yarıyıl başlıklarıyla gruplanması gerektiği için bu sayfa kaynak olarak alınmamış ve buradan da tek bir ders adı taşınmamıştır. Bu iki sayfanın içeriğinin geçersiz olduğu ya da kendi programları için geçerli bir plan yayımlamadıkları yönünde hiçbir iddia kurulmamaktadır. Bu program için ikinci bir üniversitenin yayımlanmış lisans ders planı sayfası yapılan aramalarda çıkmamıştır; bu, bu programı yürüten başka üniversite bulunmadığı anlamına gelmez ve öyle bir iddia kurulmamaktadır. Engellenen ya da içerik döndürmeyen hiçbir adres başka bir yolla çekilmemiştir: curl, wget, istek kütüphanesi, arşiv, önbellek ya da ayna kullanılmamıştır. Bu plan tek bir kurumun tek bir dönem aralığı planıdır ve öteki kurumların planları için hiçbir şey söylemez.