İçeriğe geç
ünileniyorum
DİLLisans · 4 yıl

İtalyan Dili ve Edebiyatı

İtalyan Dili ve Edebiyatı, İtalyancayı ileri düzeyde kullanma becerisi ile İtalyan edebiyatını, kültür tarihini, dilbilimini ve çeviri pratiğini birlikte ele alan dört yıllık bir lisans programıdır. Alanın içinde çalışılan kamusal çerçeveye değen metinlerden biri 2923 sayılı kanundur. Bu rehber puan vermez.

Kısaca

İtalyan Dili ve Edebiyatı, İtalyancayı ileri düzeyde kullanma becerisi ile İtalyan edebiyatını, kültür tarihini, dilbilimini ve çeviri pratiğini birlikte ele alan dört yıllık bir lisans programıdır. Alanın içinde çalışılan kamusal çerçeveye değen metinlerden biri 2923 sayılı kanundur. Bu rehber puan vermez.

Puan türü
DİL
Seviye
Lisans
Süre
4 yıl
ÖSYM 2025 taban
413,68418,89
Üniversite
2
Genel kontenjan
110
Meslek çıktısı
8

Taban puanlar ÖSYM'nin 2025 yerleştirme sonuçlarından alınmıştır; başarı sıralaması içermez ve her yıl değişir.

İtalyan Dili ve Edebiyatı Nedir?

İtalyan Dili ve Edebiyatı, bir yabancı dili ileri düzeyde kullanma becerisi ile o dilin edebiyatını, kültür tarihini ve dil yapısını tek bir öğrenim çerçevesinde birleştiren dört yıllık bir lisans programıdır. Programı bir dil kursundan ayıran şey, dilin burada yalnızca bir iletişim aracı olarak değil, aynı zamanda bir inceleme nesnesi olarak ele alınmasıdır. Öğrenci bir yandan İtalyancayı konuşmayı, yazmayı, dinlemeyi ve okumayı öğrenir; öte yandan o dilde üretilmiş metinlerin nasıl kurulduğunu, hangi tarihsel bağlamda yazıldığını ve hangi kuramsal araçlarla çözümlendiğini öğrenir. Bu iki uğraş birbirinin yerine geçmez; biri olmadan öteki eksik kalır.

Alanın birinci ayağı dil edinimi ve dil becerileridir. Bu rehberde okunan ders planında birinci sınıfın iki döneminde İTALYANCA DİL BECERİLERİ I ve İTALYANCA DİL BECERİLERİ II, İTALYANCA DİLBİLGİSİ I ve İTALYANCA DİLBİLGİSİ II, İTALYANCA SÖZLÜ ANLATIM I ve İTALYANCA SÖZLÜ ANLATIM II ile İTALYANCA METİN OKUMALARI I ve İTALYANCA METİN OKUMALARI II adlı derslerin yer alması bu ayağı kurar. Buradaki mantık basittir: dilbilgisi, sözlü anlatım, okuma ve genel beceri ayrı ayrı adlandırılmış derslerdir, yani dil tek bir blok olarak değil ayrıştırılmış bileşenler hâlinde çalıştırılır. Aynı sınıfta İTALYANCA SÖZCÜK BİLİMİ I ve İTALYANCA SÖZCÜK BİLİMİ II derslerinin bulunması, sözcük dağarcığının rastgele biriktirilecek bir yığın değil, kendi başına bir çalışma alanı olarak görüldüğünü gösterir.

İkinci ayak kültür tarihidir. Planda birinci sınıfta İTALYAN KÜLTÜR TARİHİNE GİRİŞ I ve İTALYAN KÜLTÜR TARİHİNE GİRİŞ II, ikinci sınıfta İTALYAN KÜLTÜR TARİHİ I ve İTALYAN KÜLTÜR TARİHİ II derslerinin bulunması, giriş düzeyinden ana derse doğru bir sıralamayı gösterir. Bir dili konuşmak ile o dilin içinde üretilmiş bir kültürel dünyayı anlamak farklı işlerdir; ikinci ayak bu farkı kapatmaya çalışır. Aynı çerçeveye ikinci sınıfta KÜLTÜREL ETKİNLİKLER I ve KÜLTÜREL ETKİNLİKLER II, üçüncü sınıfta KÜLTÜREL ETKİNLİKLER III ve KÜLTÜREL ETKİNLİKLER IV dersleri de dâhil edilmiştir; bu derslerin dört ayrı yarıyıla yayılmış olması, kültürün programda süreklilikle çalışılan bir kalem olduğunu gösterir.

Üçüncü ayak edebiyat tarihi ve metin çözümlemesidir. Planda ikinci sınıfta İTALYAN EDEBİYAT TARİHİNE GİRİŞ I ve İTALYAN EDEBİYAT TARİHİNE GİRİŞ II, üçüncü sınıfta İTALYAN EDEBİYAT TARİHİ I ve İTALYAN EDEBİYAT TARİHİ II, dördüncü sınıfta İTALYAN EDEBİYAT TARİHİ III ve İTALYAN EDEBİYAT TARİHİ IV derslerinin bulunması, edebiyat tarihinin üç yıla yayılmış bir omurga olduğunu gösterir. Bu omurganın yanında ikinci sınıfta İTALYAN EDEBİYATINDA KURAMSAL YAKLAŞIMLAR ve İTALYAN EDEBİYATINDA KURAMSAL OKUMALAR, ardından İTALYANCA METİN ÇÖZÜMLEMESİ dersleri yer alır. Yani metin yalnızca okunmaz; okumanın kendisi bir yöntem olarak öğretilir. Dördüncü sınıftaki İTALYAN ROMANI, İTALYAN ÖYKÜSÜ, METİNLERARASILIK I ve METİNLERARASILIK II dersleri bu tarafı tür ve ilişki ekseninde derinleştirir.

Dördüncü ayak çeviridir. Planda üçüncü sınıfta ÇEVİRİ KURAMLARINA GİRİŞ ve İTALYANCA ÇEVİRİ UYGULAMALARI, dördüncü sınıfta İTALYAN EDEBİYATINDA ÇEVİRİ ÇALIŞMALARI I ve İTALYAN EDEBİYATINDA ÇEVİRİ ÇALIŞMALARI II derslerinin bulunması, çevirinin bu programda kuram ve uygulama olarak iki yüzüyle ele alındığını gösterir. Bu, programı bir mütercim tercümanlık programına dönüştürmez; aşağıda ayrı bir başlıkta bu ayrım ele alınmaktadır. Buradaki çeviri, edebiyat ve dil çalışmasının bir aracı ve aynı zamanda bir uygulama alanıdır.

Beşinci ayak dilbilimdir. Planda dördüncü sınıfta İTALYANCA DİLBİLİM I ve İTALYANCA DİLBİLİM II derslerinin bulunması, dilin yalnızca kullanılan değil aynı zamanda çözümlenen bir nesne olduğunu gösterir. Bir dilin ses, biçim, sözdizim ve anlam düzeylerini betimlemek, o dili akıcı konuşmaktan farklı bir uzmanlıktır ve bu derslerin son sınıfa konulmuş olması, dil becerisinin belirli bir düzeye ulaşmasının beklendiğini düşündürür.

Altıncı ayak medya, sinema ve güncel dil kullanımıdır. Planda birinci sınıfta İTALYAN DİLİ VE MEDYA I ile İTALYAN DİLİ VE MEDYA II, üçüncü sınıfta İTALYAN SİNEMA TARİHİ I ile İTALYAN SİNEMA TARİHİ II derslerinin bulunması, alanın yalnızca basılı metinle sınırlı olmadığını gösterir. Aynı çerçeveye üçüncü sınıftaki ÇAĞDAŞ İTALYAN EDEBİYAT METİNLERİ I ve ÇAĞDAŞ İTALYAN EDEBİYAT METİNLERİ II dersleri de eklenebilir: klasik metinlerin yanına çağdaş üretim konulmaktadır.

Yedinci ayak akademik ve mesleki dil kullanımıdır. Planda ikinci sınıfta BİLİMSEL METİN ÜRETİMİ ve METİN TÜRLERİ, üçüncü sınıfta ÖZEL ALANLARA YÖNELİK İTALYANCA I ve ÖZEL ALANLARA YÖNELİK İTALYANCA II, dördüncü sınıfta MESLEKİ DİL (İTALYANCA) I ve MESLEKİ DİL (İTALYANCA) II derslerinin bulunması, dilin belirli alanlara ve mesleki bağlamlara göre farklılaştığının öğretildiğini gösterir. Bu ayak, programın yalnızca edebiyat okuyup bitiren bir yapı olmadığını, dilin uygulanacağı bağlamları da hesaba kattığını gösterir.

Bu yedi ayak programı bir yandan [alman dili ve edebiyatı](/bolum/alman-dili-ve-edebiyati), [fransız dili ve edebiyatı](/bolum/fransiz-dili-ve-edebiyati), [ispanyol dili ve edebiyatı](/bolum/ispanyol-dili-ve-edebiyati) ve [ingiliz dili ve edebiyatı](/bolum/ingiliz-dili-ve-edebiyati) gibi öteki yabancı dil ve edebiyat programlarına, öte yandan [çeviribilimi](/bolum/ceviribilimi), [mütercim tercümanlık](/bolum/mutercim-tercumanlik) ve [dilbilimi](/bolum/dilbilimi) gibi dilin kendisini ya da aktarımını merkeze alan alanlara, ayrıca [karşılaştırmalı edebiyat](/bolum/karsilastirmali-edebiyat), [sanat tarihi](/bolum/sanat-tarihi) ve [tarih](/bolum/tarih) gibi kültür ve tarih eksenli alanlara yakın kılar.

Alanın Kamusal Çerçevesi: 2923 Sayılı Kanun

Bir yabancı dil ve edebiyat programı ilk bakışta bütünüyle akademik bir alan gibi görünür. Oysa Türkiye'de yabancı dilin eğitim ve öğretim kurumlarında hangi esaslara göre okutulacağı serbest bırakılmış bir konu değildir; esasları kanunla çerçevelenmiş bir alandır. Bu çerçeveye doğrudan değen metinlerden biri 2923 sayılı kanundur.

Bu başlığın güvence düzeyi, bu rehberin öteki bölümlerinden ve aynı çalışma turunda hazırlanan öteki kayıtlardan daha alçaktır ve bu, gizlenmek yerine baştan yazılmalıdır. Kanun metni bu oturumda üç ayrı okumayla çekilmiştir; ancak birinci okuma, madde gövdelerinin yerine her maddede köşeli parantez içinde bir editör notu üretmiş, yani gövdeye ait tek bir Türkçe karakter vermemiştir. Bu çıktı kaynak metin sayılmamış ve birinci okuma madde gövdeleri kaleminde tümüyle reddedilmiştir. Reddedilen okuma tekrarlanmamış, dördüncü bir okuma açılmamıştır. Bunun sonucu şudur: bu kanunun aşağıda aktarılan bütün gövdeleri en iyi hâliyle ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatına dayanır, yani üç tanıklı değil iki tanıklıdır. Üçüncü tanığın neden bulunmadığı budur ve bu bir erişim sorunu değildir: adres canlıdır, belge açılmıştır, sorun okuma katmanındadır. Bu nedenle aşağıdaki hiçbir cümle için "kaynak belgede kesin böyle yazıyor" denmemekte, yalnızca "iki okumada karakter düzeyinde aynı geldi" denmektedir.

Doğrulama üç okuma ile yapılmıştır ve dördüncü okuma yapılmamıştır; ayrıca aynı adresin okuma aracı tarafından yaklaşık on beş dakika önbelleğe alınması nedeniyle üç okumanın büyük olasılıkla tek bir metne dönüştürme çıktısı üzerinde çalıştığı kabul edilmelidir. Bu yüzden okumalar arası mutabakat yalnızca okuma ve çıkarım hatasını eler, kaynağın metne dönüştürülmesi sırasında oluşmuş bir bozulmayı elemez.

Kanunun adı kaynakta YABANCI DİL EĞİTİMİ VE ÖĞRETİMİ İLE TÜRK VATANDAŞLARININ FARKLI DİL VE LEHÇELERİNİN ÖĞRENİLMESİ HAKKINDA KANUN olarak yayımlanmıştır. Bu sözcük dizisi üç okumada da aynı çıkmıştır; adın üç satıra bölünmüş biçimi ise ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatıyla doğrulanmıştır, birinci okuma adı tek satır olarak vermiştir ve o biçim kullanılmamıştır. Ad satırının yanında parantezli bir dipnot işareti hiçbir okumada gelmemiştir; böyle bir işaretin bulunup bulunmadığına dair burada hiçbir iddia kurulmamaktadır, bu bir kapsam eksikliğidir.

Künye değerleri, gövdelerin tersine, üç okumanın tamamında birebir aynı gelmiştir: Kanun Numarası : 2923, Kabul Tarihi : 14/10/1983, Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih : 19/10/1983 Sayı : 18196 ve Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 22 Sayfa : 758. Künye satırlarındaki boşluklu iki nokta biçimi ve masthead etiketinin Yayımlandığı Resmî Gazete yazımı düzeltilmemiş, kısaltma açılmamıştır. Düstur değerinin taşıdığı Tertip : 5 bilgisi, belgenin açıldığı adresin tertibiyle tutarlıdır; bu, adresin doğru tertipten açıldığının belge içi teyididir. Kabul tarihi Resmî Gazete tarihinden öncedir, yani kronolojik olarak tutarlıdır.

Madde kenar başlığı dizeleri Amaç, Esaslar, Yönetmelik, Yürürlük ve Yürütme olarak üç okumada aynı gelmiştir. Birinci okuma bu beş dizeyi bölüm başlıkları rubriği altında sunmuştur; bu bir yapı uydurması sayılmış ve reddedilmiştir, birinci okuma bu kalemde yalnızca sözcük düzeyinde tanık kabul edilmiştir. Birinci ve ikinci maddenin kenar başlığının maddeden önce ayrı satır olarak durduğu ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatıyla doğrulanmıştır. Üçüncü, dördüncü ve beşinci maddenin kenar başlıklarının konumu ise doğrulanmamıştır: ikinci okuma bunları madde önekinin içine almış, üçüncü okuma maddeden önce ayrı satıra koymuştur; yalnızca dizelerin kendisi doğrulanmıştır, konumları hakkında iddia kurulmamıştır. Madde öneki Madde 1 – biçiminde, uzun tire ile, ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatıyla doğrulanmıştır. Bu belgede hiçbir okumadan bölüm başlığı gelmemiştir; belgenin bölümlere ayrılıp ayrılmadığına dair hiçbir iddia kurulmamaktadır, bu bir kapsam eksikliğidir.

Kanunun birinci maddesi bu rehberin en can alıcı yeridir, çünkü alanı adlandıran hükmü taşır. Madde Madde 1 – (Değişik: 3/8/2002-4771/11 md.) işaretiyle açılır ve şöyle devam eder: Bu Kanunun amacı, eğitim ve öğretim kurumlarında okutulacak yabancı diller, yabancı dille eğitim ve öğretim yapan okullar ile Türk vatandaşlarının günlük yaşamlarında geleneksel olarak kullandıkları farklı dil ve lehçelerin öğreniminin tâbi olacağı esasları düzenlemektir. Kaynaktaki tâbi yazımı düzeltilmemiştir. Bu hükmün okunması gereken yeri şudur: eğitim ve öğretim kurumlarında okutulacak yabancı diller ile yabancı dille eğitim ve öğretim yapan okullar tek bir amaç cümlesinin içine alınmıştır. İtalyanca bir Türk eğitim kurumunda okutulduğunda tam olarak bu tarifin içindeki bir yabancı dildir; İtalyan Dili ve Edebiyatı programının hem öğretim konusu hem de öğretim dili bakımından içinde durduğu genel kamusal çerçeve budur.

İkinci madde bu çerçeveyi genişletir. Maddenin giriş fıkrası ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatıyla şöyle doğrulanmıştır: Madde 2 – Milletlerarası andlaşma hükümleri saklı olmak üzere, resmi ve özel her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında okutulacak yabancı dillerin ve yabancı dille eğitim ve öğretim yapan okulların tabi olacağı esaslar şunlardır: Bu fıkradaki her derece ve türdeki ibaresi düzeyi sınırlamamaktadır; resmi ve özel ayrımı ile örgün ve yaygın ayrımı da aynı cümlenin içindedir. Kaynaktaki andlaşma yazımı ile bu fıkradaki tabi yazımının birinci maddedeki tâbi yazımından farklı olması düzeltilmemiştir.

Aynı maddenin a) bendinin bir bölümü de doğrulanmıştır ve alanın hukuki sınırını çizdiği için burada aktarılır: a) (Değişik: 30/7/2003-4963/23 md.) Eğitim ve öğretim kurumlarında, Türk vatandaşlarına Türkçeden başka hiçbir dil, ana dilleri olarak okutulamaz ve öğretilemez. Ancak, Türk vatandaşlarının günlük yaşamlarında geleneksel olarak kullandıkları farklı dil ve lehçelerin öğrenilmesi için, (…) Özel Öğretim Kurumları Kanunu hükümlerine tâbi olmak üzere özel kurslar açılabilir; bu kurslarda ve diğer dil kurslarında aynı maksatla dil dersleri oluşturulabilir. Bu kurslar ve derslerde, Cumhuriyetin Anayasada belirtilen temel niteliklerine, Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne aykırı öğretim yapılamaz. Bu kursların ve derslerin açılmasına ve denetimine ilişkin esas ve usuller, Millî Eğitim Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. (Ek cümleler: 2/3/2014-6529/11 md.) Bentteki basılı (…) elipsi olduğu gibi bırakılmıştır ve parantezin içinde ne bulunduğu ya da bulunmadığı hakkında hiçbir iddia kurulmamaktadır. Bu bendin okunması gereken yeri, bir dilin yabancı dil olarak öğretilmesi ile ana dil olarak öğretilmesi arasındaki hukuki ayrımdır; bir yabancı dil ve edebiyat programının hangi tarafta durduğunu belirleyen ayrım da budur. Aynı bent yabancı dil öğretiminin kurumsal biçimlerinden birini özel kurslar ve dil dersleri olarak anmakta ve bunların denetiminin bir yönetmelikle düzenlendiğini söylemektedir.

İkinci madde bu rehberde tam gövde olarak sayılmamıştır. Nedeni açıktır: ikinci okuma maddeyi a) bendinin içindeki (Ek cümleler: 2/3/2014-6529/11 md.) işaretinden sonra kesmiş, bendin devamını ve b) ile f) arasındaki bentleri hiç getirmemiştir. Bu bir kapsam eksikliğidir, o bentlerin yokluğu değildir; sözü edilen kısımlar yalnızca tek okumada kaldığı için ikinci tanık bulamamış ve bu rehberde kullanılamaz sayılmıştır. O bentlerin ne düzenlediğine dair burada hiçbir iddia kurulmamaktadır.

Üçüncü madde bu rehberde alıntılanmamıştır. Kenar başlığı dizesi Yönetmelik olarak üç okumada aynı gelmiştir; ancak maddenin gövdesi doğrulanamamıştır. İkinci okuma cümlenin başını doğrudan yüklemine bağlayan kısaltılmış bir biçim vermiş, üçüncü okuma ise aynı yerde uzun bir gövde vermiştir; iki okuma karakter düzeyinde uyuşmadığı için maddenin gövdesi kullanılamaz sayılmıştır. Maddenin ne düzenlediğine dair burada hiçbir iddia kurulmamaktadır; yalnızca böyle bir maddenin bulunduğu ve kenar başlığı dizesinin doğrulandığı kaydedilmektedir.

Dördüncü madde yürürlük hükmüdür ve ikinci ile üçüncü okumanın mutabakatıyla şöyle doğrulanmıştır: Madde 4 – Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Beşinci madde yürütme hükmüdür: Madde 5 – Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. Beşinci madde için hiçbir okuma bir değişiklik ibaresi getirmemiştir; bu bir kapsam eksikliği olarak kaydedilir ve bu maddenin bugünkü hâli ya da metinde geçen organın bugünkü karşılığı hakkında hiçbir çıkarım yapılmamaktadır.

Örtüşmenin sınırı da aynı açıklıkla yazılmalıdır. Bu kanun bu programı kurmaz: doğrulanan hiçbir maddede bir yükseköğretim programı ihdas edilmez, bir bölüm ya da anabilim dalı adı sayılmaz, bir üniversite birimi kurulmaz. Bu kanun bu programın ders planını belirlemez: doğrulanan hiçbir maddede zorunlu ders, ders saati, kredi ya da müfredat hükmü yoktur; ikinci maddenin a) bendinde geçen dil dersleri ibaresi bir kurs içi ders türünü anlatır, bir lisans programının ders planını değil. Bir dersin adı ile bir kanun ibaresinin örtüşmesi o dersi kanunun belirlediği anlamına gelmez. Bu kanun mezunun meslek tanımını da düzenlemez: doğrulanan hiçbir maddede İtalyanca öğretmeni, mütercim, çevirmen ya da dil uzmanı gibi bir unvan, yetkilendirme, sicil, imza yetkisi veya mesleğe giriş koşulu kurulmamıştır. İtalyanca ya da İtalyan Dili ibarelerinin bu kanunda geçip geçmediğine dair hiçbir olumsuz iddia kurulmamaktadır; yalnızca bu oturumun üç okumasında böyle bir ibarenin iki okumada birebir teyit edilmediği söylenebilir. Aynı biçimde, Türkiye'de eğitimi ve öğretimi yapılacak yabancı dillerin nasıl belirlendiği ve yükseköğretim kurumlarında yabancı dille eğitimin kim tarafından düzenlendiği konuları bu rehberde doğrulanmamıştır; ilgili bentler yalnızca tek okumada kaldığı için kullanılmamıştır ve bu bir kapsam eksikliğidir. Kanunun güncel hâli, bugünkü uygulanışı, yürürlük durumu, ikincil mevzuatı ve değişiklik zincirinin bugünkü hâli hakkında bu rehber hiçbir hüküm vermez; bunlar için kaynak listesindeki resmi adresin esas alınması gerekir.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Kanun metni üç ayrı okumayla çekilmiş, yalnızca en az iki okumada karakter düzeyinde aynı çıkan öğeler alıntılanmıştır; dördüncü bir okuma yapılmamıştır, dolayısıyla tek okumada kalan hiçbir öğe ek bir denemeyle çözülmeye çalışılmamıştır. Yöntemin kendi sınırı da eksik olarak sayılmalıdır: üç okuma aynı kısa zaman aralığında yapıldığı ve okuma aracı aynı adres için yanıtı yaklaşık on beş dakika önbelleğe aldığı için okumalar büyük olasılıkla tek bir metne dönüştürme çıktısı üzerinde çalışmıştır; bu nedenle okumalar arası mutabakat yalnızca okuma ve çıkarım hatasını eler, dönüşüm hatasını elemez. Bu kaydın etiket düzeyi ayrıca yazılmalıdır: bu belgede doğrulanan bütün madde gövdeleri yalnızca ikinci ve üçüncü okumanın mutabakatından gelmektedir ve birinci okuma gövde kaleminde tanık değildir, çünkü beş maddenin beşinde de gövde yerine köşeli parantezli bir editör notu üretmiştir; o okuma o kalemde reddedilmiş, tekrarlanmamış ve bu kayıt bilerek daha alçak bir güvence düzeyiyle yazılmıştır. Bu bir erişim başarısızlığı değildir, adres ilk denemede açılmıştır. Hedeflenen beş doğrulanmış tam madde gövdesi sayısına ulaşılamamıştır: doğrulanan tam gövde sayısı üçtür, yani Madde 1, Madde 4 ve Madde 5; en az üç eşiği tutmuş, hedef beş tutmamıştır ve bu sayı gizlenmemektedir. İkinci maddenin yalnızca giriş fıkrası ile a) bendinin bir bölümü doğrulanmıştır ve madde bu nedenle tam gövde sayımına dâhil edilmemiştir. Üçüncü maddenin gövdesi doğrulanmamış ve hiçbir biçimde alıntılanmamıştır; ikinci okumanın verdiği kısaltılmış biçim cümlenin başını yüklemine bağlayan bir birleştirme sayılmış, üçüncü okumanın verdiği uzun gövde ise ikinci tanık bulamamıştır. İkinci okumanın kendi çıktısının en üstüne koyduğu ve belgede karşılığı bulunmayan bir belge başlığı dizesi kanunun adı değildir, reddedilmiştir ve bu rehberde hiçbir yerde ad olarak kullanılmamıştır; ad, ikinci ve üçüncü okumanın birebir aynı verdiği gerçek başlık bloğundan alınmıştır. Kanun adının tek satırlık biçimi yalnızca birinci okumada kalmıştır ve kullanılmamıştır. Amaç, Esaslar, Yönetmelik, Yürürlük ve Yürütme dizelerinin bölüm başlıkları olarak etiketlenmesi yalnızca birinci okumada kalmıştır ve yapı uydurması sayılarak reddedilmiştir. Üçüncü, dördüncü ve beşinci maddenin kenar başlıklarının madde öneki içine alınmış biçimi yalnızca ikinci okumada, maddeden önce ayrı satır biçimi ise yalnızca üçüncü okumada kalmıştır; iki biçim de tek okumada kaldığı için konum hakkında iddia kurulmamıştır. İkinci maddenin a) bendinin (Ek cümleler: 2/3/2014-6529/11 md.) işaretinden sonraki devamı ile b), c), d), e) ve f) bentleri yalnızca üçüncü okumada kalmıştır ve bu rehberde kullanılamaz sayılmıştır; bu bentlerin içeriği hakkında hiçbir iddia kurulmamıştır. Birinci okumanın eklediği başlık ve kalınlaştırma işaretleri biçimsel ekleme sayılmış, kaynak metnin parçası olarak hiçbir yere aktarılmamıştır. Satır kırılması konusunda tek bir yöntem kararı alınmıştır: birinci ve ikinci maddenin cümleleri iki okumada satır ortasından kırık, üçüncü okumada kırıksız geldiği için karşılaştırma bu tek noktada satır sonu boşluğu göz ardı edilerek yapılmıştır; bu bir yöntem kararıdır, kaynakta satırın nerede bittiğine dair bir iddia değildir. Bu belgede hiçbir okumadan ek madde ya da geçici madde gelmemiştir; böyle maddelerin bulunup bulunmadığına dair hiçbir iddia yoktur. Madde kenar başlıklarının dışında bölüm başlığı gelmemiştir ve belgenin bölüm yapısı hakkında iddia kurulmamıştır. Altıncı ve sonraki maddeler hiçbir okumada istenmemiş ve getirilmemiştir; o maddelerin içeriği hakkında hiçbir iddia kurulmamıştır. Dipnot işaretleri ve dipnot gövdeleri hiçbir okumada görünmemiştir; kanunda dipnot bulunup bulunmadığına dair olumsuz bir iddia kurulmamıştır. Doğrulanan gövdelerin hiçbiri mülga değildir ve bu belgede hiçbir mülga gövde alıntılanmamıştır. Adres tertip beşte ilk denemede açıldığı için tertip üç ve tertip dört adresleri hiç denenmemiştir; koşul doğmamıştır. Bu oturumda hiçbir adres için curl, wget, istek kütüphanesi, arşiv, önbellek ya da ayna kullanılmamıştır. Doğrulanan gövdelerin hiçbirinde para tutarı geçmediği için para yasağı gerekçesiyle düşürülen madde yoktur; aynı gövdelerde yüzde ifadesi de geçmemektedir ve bu rehberde yorum olarak yüzde üretilmemiştir. Kaynaktaki hiçbir kısaltma açılmamış, yazım, büyük ve küçük harf kullanımı ile noktalama düzeltilmemiştir. Son olarak taban puan, başarı sıralaması, kontenjan, maaş, ücret ve işe girme oranı hiç toplanmamıştır.

İtalyan Dili ve Edebiyatı ile Yakın Alanlar Aynı Şey Değil

Bu program birkaç alanla karıştırılır ve karışmanın nedeni çoğu zaman adların benzerliğidir. En sık karıştığı yer çeviri alanıdır. İtalyanca Mütercim ve Tercümanlık adını taşıyan program bu program değildir ve bu rehberde okunan ders planı o adı basmamaktadır. İki alanın kesiştiği bir yer gerçekten vardır: bu planda ÇEVİRİ KURAMLARINA GİRİŞ, İTALYANCA ÇEVİRİ UYGULAMALARI ve iki dönemlik İTALYAN EDEBİYATINDA ÇEVİRİ ÇALIŞMALARI dersleri bulunmaktadır. Ancak bu derslerin varlığı programı bir çeviri programına dönüştürmez; buradaki çeviri edebiyat ve dil çalışmasının bir aracı olarak durur. [Çeviribilimi](/bolum/ceviribilimi) ve [mütercim tercümanlık](/bolum/mutercim-tercumanlik) programlarının kendi ders planlarına ayrıca bakılması gerekir. Aynı ayrım [almanca mütercim ve tercümanlık](/bolum/almanca-mutercim-ve-tercumanlik), [fransızca mütercim ve tercümanlık](/bolum/fransizca-mutercim-ve-tercumanlik), [ingilizce mütercim ve tercümanlık](/bolum/ingilizce-mutercim-ve-tercumanlik) ve [arapça mütercim ve tercümanlık](/bolum/arapca-mutercim-ve-tercumanlik) için de geçerlidir. Bu rehber hangisinin daha iyi olduğu yönünde bir değerlendirme yapmaz; yalnızca kapsamların aynı olmadığını kaydeder.

İkinci karışma noktası öteki yabancı dil ve edebiyat programlarıdır. [Alman dili ve edebiyatı](/bolum/alman-dili-ve-edebiyati), [fransız dili ve edebiyatı](/bolum/fransiz-dili-ve-edebiyati), [ispanyol dili ve edebiyatı](/bolum/ispanyol-dili-ve-edebiyati), [ingiliz dili ve edebiyatı](/bolum/ingiliz-dili-ve-edebiyati), [rus dili ve edebiyatı](/bolum/rus-dili-ve-edebiyati), [japon dili ve edebiyatı](/bolum/japon-dili-ve-edebiyati), [çin dili ve edebiyatı](/bolum/cin-dili-ve-edebiyati) ve [kore dili ve edebiyatı](/bolum/kore-dili-ve-edebiyati) yöntem bakımından bu programa çok yakındır. Yapı benzer, dil ve edebiyat gelenekleri farklıdır. Aynı biçimde [latin dili ve edebiyatı](/bolum/latin-dili-ve-edebiyati) ve [çağdaş yunan dili ve edebiyatı](/bolum/cagdas-yunan-dili-ve-edebiyati) programları da tarihsel olarak İtalyan yarımadasının ve Akdeniz dünyasının dil tarihiyle ilişkilidir, ancak aynı program değildir.

Üçüncü karışma noktası dilin kendisini inceleyen alanlardır. [Dilbilimi](/bolum/dilbilimi) programı dili genel bir sistem olarak ele alır. Bu planda dördüncü sınıfta İTALYANCA DİLBİLİM I ve İTALYANCA DİLBİLİM II derslerinin bulunması, programı bir dilbilim programına dönüştürmez; buradaki dilbilim tek bir dilin çözümlenmesine dönük bir alt başlıktır.

Dördüncü karışma noktası edebiyatın karşılaştırmalı ve kuramsal tarafıdır. [Karşılaştırmalı edebiyat](/bolum/karsilastirmali-edebiyat) birden çok edebiyat geleneğini yan yana okur. Bu planda METİNLERARASILIK I ve METİNLERARASILIK II derslerinin bulunması metinler arası ilişkilerin çalışıldığını gösterir, ancak programın merkezinde tek bir dil ve onun edebiyatı vardır.

Beşinci karışma noktası öğretmenlik alanlarıdır. [Almanca öğretmenliği](/bolum/almanca-ogretmenligi), [fransızca öğretmenliği](/bolum/fransizca-ogretmenligi), [ingilizce öğretmenliği](/bolum/ingilizce-ogretmenligi) ve [arapça öğretmenliği](/bolum/arapca-ogretmenligi) gibi programlar bir yabancı dilin öğretilmesini pedagojik formasyonla birlikte kurar. Bu program bir öğretmenlik programı olarak yayımlanmamıştır ve bu rehberde okunan planda bir öğretmenlik formasyonu dersi listesi bulunduğu iddia edilmemektedir.

Altıncı karışma noktası kültür, tarih ve sanat alanlarıdır. [Sanat tarihi](/bolum/sanat-tarihi), [tarih](/bolum/tarih), [felsefe](/bolum/felsefe) ve [müzecilik](/bolum/muzecilik) programları İtalyan kültür tarihinin konularıyla sık sık kesişir. Bu planda İTALYAN KÜLTÜR TARİHİ ve İTALYAN SİNEMA TARİHİ derslerinin bulunması, programı bir sanat tarihi ya da tarih programı yapmaz; buradaki kültür bilgisi dil ve metin çalışmasının bağlamıdır.

Yedinci karışma noktası iletişim ve medya alanlarıdır. [Medya ve iletişim](/bolum/medya-ve-iletisim), [gazetecilik](/bolum/gazetecilik) ve [radyo televizyon ve sinema](/bolum/radyo-televizyon-ve-sinema) programları medyanın kendisini konu edinir. Bu planda İTALYAN DİLİ VE MEDYA I ve İTALYAN DİLİ VE MEDYA II derslerinin bulunması, programı bir iletişim programına dönüştürmez; buradaki medya, dilin güncel kullanımına açılan bir penceredir.

Sekizinci karışma noktası Türk dili ve edebiyatı tarafıdır. [Türk dili ve edebiyatı](/bolum/turk-dili-ve-edebiyati), [çağdaş türk lehçeleri ve edebiyatları](/bolum/cagdas-turk-lehceleri-ve-edebiyatlari) ve [türk halkbilimi](/bolum/turk-halkbilimi) aynı yöntemsel aileye aittir. Bu planda TÜRK DİLİ I ve TÜRK DİLİ II derslerinin bulunması, bu derslerin bir ana dil ve edebiyat programının yerini tuttuğu anlamına gelmez.

Bir Üniversitenin Ders Planı: İstanbul Üniversitesi

Bu programın somut bir örneği için bir üniversitenin eğitim bilgi sistemi üzerinden herkese açık biçimde yayımlanan bir lisans ders planı sayfası okundu. Burada okunan plan tek bir üniversitenin yayımladığı plandır ve programın ülke çapındaki ortak müfredatı değildir. Sayfa puan türü yayımlamamaktadır; bu kaydın puan türü değeri ÖSYM program tablosuna dayanır, bu sayfaya değil.

Sayfa program adını tümü büyük harfle İTALYAN DİLİ VE EDEBİYATI, LİSANS PROGRAMI, (ÖRGÜN ÖĞRETİM) biçiminde basmaktadır. Aranan program adı bu dizgenin içinde geçmektedir; hedef yazım ile sayfanın yazımı arasındaki tek fark büyük ve küçük harf farkıdır, bu fark işaretlenmiş ve düzeltilmemiştir. Öğretim düzeyi bu sayfada birebir yazılıdır: LİSANS PROGRAMI ifadesi başlıkta basılıdır ve düzey dönem sayısından çıkarılmamıştır. Üniversite adı da sayfada yayımlanmıştır; sayfanın bastığı dizge İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLGİ SİSTEMİ biçimindedir. Bu dizgenin kurum adının kendisi değil sistemin adı olduğu ayrıca işaretlenmelidir; ad alan adından çıkarım değildir, ancak sayfanın bastığı biçim bir sistem adıdır ve bu nüans korunmuştur.

Plan sekiz dönem bloğu üzerine kuruludur ve blok başlıkları birinci sınıftan dördüncü sınıfa doğru güz ve bahar olarak basılıdır. Ders adları Türkçe yayımlanmıştır ve çevrilmemiş, kısaltmalar açılmamış, sayfadaki yazım düzeltilmemiştir.

Birinci sınıf güz bloğunun satırları ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ I, GÜZEL SANATLAR I, İTALYAN DİLİ VE MEDYA I, İTALYAN KÜLTÜR TARİHİNE GİRİŞ I, İTALYANCA DİL BECERİLERİ I, İTALYANCA DİLBİLGİSİ I, İTALYANCA METİN OKUMALARI I, İTALYANCA SÖZCÜK BİLİMİ I, İTALYANCA SÖZLÜ ANLATIM I, TÜRK DİLİ I, YABANCI ÖĞRENCİLER İÇİN ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ I ve YABANCI ÖĞRENCİLER İÇİN TÜRK DİLİ I olarak yayımlanmıştır. İlk yarıyılda dil becerisinin dört ayrı ders adı altında birden başlaması, programın dili parçalı olarak çalıştırdığını gösterir.

Birinci sınıf bahar bloğunun satırları ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ II, GÜZEL SANATLAR, İTALYAN DİLİ VE MEDYA II, İTALYAN KÜLTÜR TARİHİNE GİRİŞ II, İTALYANCA DİL BECERİLERİ II, İTALYANCA DİLBİLGİSİ II, İTALYANCA METİN OKUMALARI II, İTALYANCA SÖZCÜK BİLİMİ II, İTALYANCA SÖZLÜ ANLATIM II, TÜRK DİLİ II, YABANCI ÖĞRENCİLER İÇİN ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ II ve YABANCI ÖĞRENCİLER İÇİN TÜRK DİLİ II olarak yayımlanmıştır. Güz bloğundaki GÜZEL SANATLAR I ile bahar bloğundaki GÜZEL SANATLAR arasındaki asimetri sayfada bu biçimde görülmüştür ve düzeltilmemiştir; bu satırla ilgili okuma ayrışması aşağıda ayrıca yazılmıştır.

İkinci sınıf güz bloğunun satırları İTALYAN EDEBİYAT TARİHİNE GİRİŞ I, İTALYAN EDEBİYATINDA KURAMSAL YAKLAŞIMLAR, BİLİMSEL METİN ÜRETİMİ, GENEL İTALYANCA I, İTALYAN KÜLTÜR TARİHİ I, İTALYANCA DİL UYGULAMALARI I, İTALYANCA DİNLEME ALIŞTIRMALARI I, KÜLTÜREL ETKİNLİKLER I ve METİN TÜRLERİ olarak yayımlanmıştır. Edebiyat tarihinin ikinci sınıfta girişle başlaması ve aynı dönemde kuramsal yaklaşımların gelmesi, tarih ile yöntemin birlikte kurulduğunu gösterir.

İkinci sınıf bahar bloğunun satırları İTALYAN EDEBİYAT TARİHİNE GİRİŞ II, İTALYAN EDEBİYATINDA KURAMSAL OKUMALAR, İTALYAN KÜLTÜR TARİHİ II, İTALYANCA DİL UYGULAMALARI II, İTALYANCA DİNLEME ALIŞTIRMALARI II, İTALYANCA METİN ÇÖZÜMLEMESİ, KÜLTÜREL ETKİNLİKLER II olarak yayımlanmıştır. Bu bloğun güz bloğundan daha az satır taşıması sayfanın bastığı hâldir ve tamamlanmaya çalışılmamıştır.

Üçüncü sınıf güz bloğunun satırları ÇAĞDAŞ İTALYAN EDEBİYAT METİNLERİ I, ÇEVİRİ KURAMLARINA GİRİŞ, İTALYAN EDEBİYAT TARİHİ I, İTALYAN SİNEMA TARİHİ I, İTALYANCA SÖZLÜ VE YAZILI ANLATIM I, KÜLTÜREL ETKİNLİKLER III ve ÖZEL ALANLARA YÖNELİK İTALYANCA I olarak yayımlanmıştır. Çeviri kuramlarının üçüncü sınıfta gelmesi, çeviriye geçmeden önce belirli bir dil ve metin birikiminin beklendiğini düşündürür.

Üçüncü sınıf bahar bloğunun satırları ÇAĞDAŞ İTALYAN EDEBİYAT METİNLERİ II, İTALYAN EDEBİYAT TARİHİ II, İTALYAN SİNEMA TARİHİ II, İTALYANCA ÇEVİRİ UYGULAMALARI, İTALYANCA SÖZLÜ VE YAZILI ANLATIM II, KÜLTÜREL ETKİNLİKLER IV ve ÖZEL ALANLARA YÖNELİK İTALYANCA II olarak yayımlanmıştır. Kuramdan uygulamaya geçiş aynı yıl içinde tamamlanmaktadır.

Dördüncü sınıf güz bloğunun satırları İTALYAN EDEBİYAT TARİHİ III, İTALYAN EDEBİYATINDA ÇEVİRİ ÇALIŞMALARI I, İTALYAN ROMANI, İTALYANCA DİLBİLİM I, MESLEKİ DİL (İTALYANCA) I ve METİNLERARASILIK I olarak yayımlanmıştır. Dördüncü sınıf bahar bloğunun satırları İTALYAN EDEBİYAT TARİHİ IV, İTALYAN EDEBİYATINDA ÇEVİRİ ÇALIŞMALARI II, İTALYAN ÖYKÜSÜ, İTALYANCA DİLBİLİM II, MESLEKİ DİL (İTALYANCA) II ve METİNLERARASILIK II olarak yayımlanmıştır. Son yılda roman ve öykünün ayrı ders adları olarak durması, tür temelli bir uzmanlaşmaya işaret eder; dilbilim ve mesleki dil derslerinin aynı yıla konulması ise dilin hem çözümlenen hem uygulanan bir nesne olarak son yılda bir araya geldiğini gösterir.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Bu sayfa üç ayrı okumayla okunmuştur: iki ayrı ifadeyle yazılmış iki genel okuma ve ders adı imlasında ayrışma çıktığı için yapılan hedefli bir üçüncü okuma; bu üçüncü okumanın yapıldığı burada açıkça yazılmaktadır. Sayfadan alınan satır sayısı sekiz dönem bloğu boyunca altmış altı ders adıdır. Bu sayfada hiçbir okuma seçmeli havuz ya da yer tutucu satırı bildirmemiştir; bu nedenle bu kaynaktan düşürülen yer tutucu satır sayısı sıfırdır ve hiçbir ders adı düşürülmemiştir. Bu, programda seçmeli ders bulunmadığı iddiası değildir. Seçmeli havuzlar doldurulmamıştır; bu sayfa havuz içeriği basmamaktadır. Okunamayan dönem bloğu yoktur, sayfanın bastığı sekiz bloğun tamamı okunmuştur. Öğretim düzeyi bu sayfada birebir basılıdır ve iki okuma bu noktada uyuşmuştur; düzey dönem sayısından çıkarılmamıştır ve doğrulanamadı durumu doğmamıştır. Üniversite adı bu sayfada yayımlanmıştır, alan adından çıkarım değildir ve yayımlayan bir ön adım sayfasından da alınmamıştır; yalnızca sayfanın bastığı dizgenin kurum adı değil sistem adı olduğu işaretlenmiştir. Program adı sayfada birebir basılıdır ve yalnızca büyük ile küçük harf farkı vardır. Reddedilen okuma yoktur; ancak ikinci okumanın ayrışmaları olduğu gibi taşınmıştır ve hakemlik yapılmamıştır. İkinci okuma sıfatı sistemli olarak İtilyan ve İtilyancanın biçiminde bildirmiştir; birinci ve üçüncü okuma aynı yerlerde İTALYAN ve İTALYANCA bildirmiştir. İki yazım birleştirilmemiş, ikinci okuma yanlış ilan edilmemiş, yukarıdaki listede birinci ve üçüncü okumanın biçimi kullanılmıştır. İkinci okuma birinci sınıf bloklarındaki iki YABANCI ÖĞRENCİLER İÇİN ile başlayan satırı hiç bildirmemiştir; bu bir ayrışmadır ve o satırlar birinci okumanın döktüğü, üçüncü okumanın noktasal olarak doğruladığı biçimde bırakılmıştır. Birinci sınıf bahar bloğundaki güzel sanatlar dersini birinci ve üçüncü okuma GÜZEL SANATLAR, ikinci okuma Güzel Sanatlar II olarak bildirmiştir; ayrışma çözülmemiş, sayfanın bastığı asimetri düzeltilmemiştir. Büyük ve küçük harf kullanımında da iki okuma ayrışmıştır: birinci okuma tümü büyük harf, ikinci okuma başlık biçimi bildirmiştir; tek biçime çekilmemiş, yukarıda birinci okumanın bildirdiği büyük harf biçimi kullanılmıştır. Blok başlıkları, blok sırası, blok içi ders sırası ve her bloktaki ders sayısı iki okumada aynı çıkmıştır. Sayfa aynı ders adını iki kez basmamıştır; hiçbir okuma böyle bir yineleme bildirmemiştir, bu nedenle tekilleştirme sorusu bu kaynakta doğmamıştır ve tekilleştirme yapılmamıştır. İkinci sınıf güz bloğunda GENEL İTALYANCA I basılıyken bahar bloğunda bir ikinci yarıyıl karşılığının bildirilmemiş olması bir gözlemdir; o dersin programda bulunmadığı yönünde bir iddiaya çevrilmemiştir. Adreste bir müfredat yılı parametresi bulunmaktadır, ancak sayfanın bu yılı metin olarak bastığını hiçbir okuma bildirmemiştir; bu nedenle müfredat yılı sayfanın yayımladığı bir bilgi olarak iddia edilmemektedir ve sayfada başka öğretim yılı seçenekleri bulunup bulunmadığı sorulmamış ve bilinmemektedir. Ders kodu sütunu sayfada basılıydı ve bir okuma örnek kodlar bildirdi; bu kodlar yalnızca imla doğrulaması için okunmuş, bu rehbere hiçbir biçimde alınmamıştır. Kredi ve iş yükü değerleri de alınmamıştır. Sayfa bir puan türü yayımlamamaktadır ve bu rehberdeki puan türü bu sayfaya dayandırılmamıştır; sayfa taban puan ile kontenjan da yayımlamamaktadır. Bu program için ikinci bir plan kaynağı arandı ve bulunamadı. Aramalarda bu programı yürüten başka bir kurum çıktı, ancak o kurumun ders planı için beklenen ana makine adı devralınan engelli listede olduğu için o adrese hiç istek gönderilmedi; bu, o kurumun planı olmadığı yönünde bir iddia değildir ve bu programın başka üniversitelerde yayımlanmış planı bulunmadığı yönünde de hiçbir iddia kurulmamaktadır. İtalyanca Mütercim ve Tercümanlık adını taşıyan sayfalar bu program sayılmamış ve o adı basan sayfalardan tek bir ders adı taşınmamıştır. Programın dört yıllık lisans niteliği bu kaydın künyesinden gelir, bu sayfadan veri olarak alınmamıştır.

Mezunlar Ne İş Yapar?

Bu programın mezununun ilk ve en belirgin çalışma alanı çeviridir. İtalyanca ile Türkçe arasında yazılı metin aktarımı, metnin türüne göre değişen bir uzmanlık gerektirir; edebî bir metnin çevirisi ile bir teknik ya da ticari metnin çevirisi aynı iş değildir. Planda ÇEVİRİ KURAMLARINA GİRİŞ, İTALYANCA ÇEVİRİ UYGULAMALARI ve iki dönemlik İTALYAN EDEBİYATINDA ÇEVİRİ ÇALIŞMALARI derslerinin bulunması bu alanla doğrudan ilişkilidir.

İkinci alan sözlü aktarım ve iletişimdir. İki dönemlik İTALYANCA SÖZLÜ ANLATIM ve iki dönemlik İTALYANCA SÖZLÜ VE YAZILI ANLATIM dersleri ile İTALYANCA DİNLEME ALIŞTIRMALARI dersleri bu tarafa hazırlar. Toplantı, görüşme ve eşlik etme gibi bağlamlarda dilin anlık kullanımı ayrı bir beceridir.

Üçüncü alan dil öğretimidir. İtalyancanın yabancı dil olarak öğretilmesi, dil kursları ve özel öğretim kurumları çevresinde oluşan bir çalışma alanıdır. Kanun metninde özel kurslar ve dil dersleri ibarelerinin geçmesi ve bunların denetiminin bir yönetmelikle düzenlendiğinin yazılı olması, bu alanın kamusal çerçevesinin bulunduğunu gösterir. Bu rehber bu işin hangi belge ya da yeterlik şartına bağlı olduğu konusunda bir iddia kurmamaktadır.

Dördüncü alan yayıncılık ve editörlüktür. Metnin kurulması, düzeltilmesi, karşılaştırılması ve yayına hazırlanması dil ve edebiyat eğitiminin doğal uzantısıdır. Planda BİLİMSEL METİN ÜRETİMİ, METİN TÜRLERİ ve İTALYANCA METİN ÇÖZÜMLEMESİ derslerinin bulunması bu tarafa açılır.

Beşinci alan akademik araştırmadır. İtalyan edebiyatı, İtalyan kültür tarihi ya da İtalyanca dilbilim üzerine lisansüstü düzeyde çalışmak bu programın açtığı yollardan biridir. Planda edebiyat tarihinin dört dönem, kültür tarihinin dört dönem ve dilbilimin iki dönem sürmesi bu tarafın altyapısını kurar.

Altıncı alan kültür, sanat ve tanıtım kurumlarıdır. Sergi, festival, yayın ve kültürel program çevresinde dil bilen bir uzmana ihtiyaç duyulur. Planda dört döneme yayılmış KÜLTÜREL ETKİNLİKLER dersleri ile İTALYAN SİNEMA TARİHİ derslerinin bulunması bu alana değer.

Yedinci alan turizm ve rehberliktir. İtalyanca konuşan ziyaretçilerle çalışan kurumlarda dil becerisi doğrudan bir yeterliktir. Bu alanın kendi programları vardır ve bu rehber bu programın o programların yerini tuttuğunu söylemez; ilgili programlar [turizm rehberliği](/bolum/turizm-rehberligi) ve [turist rehberliği](/bolum/turist-rehberligi) başlıkları altında ayrıca incelenebilir.

Sekizinci alan dış ilişkiler ve yazışmadır. Dış ticaret, kurumsal iletişim ve uluslararası yazışma işlerinde belirli bir dilin ileri düzeyde bilinmesi aranan bir niteliktir. Planda iki dönemlik ÖZEL ALANLARA YÖNELİK İTALYANCA ve iki dönemlik MESLEKİ DİL (İTALYANCA) derslerinin bulunması bu tarafa hazırlar.

Bu alanda bazı işlerin belirli belge, yeterlik, izin ya da yetki şartlarına bağlı olduğu bilinmekle birlikte, bu rehber hangi işin hangi şarta bağlı olduğu konusunda bir iddia kurmamaktadır; bu bilgi ilgili mevzuattan ve yetkili kurumdan öğrenilmelidir. Yukarıda anılan kanun mezunun meslek tanımını düzenlememektedir. Bu rehber hiçbir iş için ücret aralığı, işe girme oranı ya da kariyer hızı vermez.

Kimler Tercih Etmeli?

Bu programı düşünen öğrencinin kendine sorması gereken ilk soru şudur: bir dili sıfırdan ya da düşük bir düzeyden başlayarak dört yıl içinde akademik metin okuyabilecek düzeye taşımayı göze alıyor musunuz? Planda birinci sınıfta dil becerisi, dilbilgisi, sözlü anlatım, metin okumaları ve sözcük bilimi derslerinin aynı anda yürümesi bu yükün büyüklüğünü gösterir. Dil çalışmasını sınav dönemine sıkıştırmayı planlayan bir öğrenci burada sürekli bir dirençle karşılaşır.

İkinci soru okuma alışkanlığıdır. Bu alanın gündelik işi metin okumaktır: edebiyat tarihi dört dönem, çağdaş metinler iki dönem, roman ve öykü ayrı dersler olarak sürer. Uzun metinlerle uğraşmayı yorucu bulan bir öğrenci programın omurgasıyla çatışır.

Üçüncü soru kuramsal düşünmeye yatkınlıktır. Planda İTALYAN EDEBİYATINDA KURAMSAL YAKLAŞIMLAR, İTALYAN EDEBİYATINDA KURAMSAL OKUMALAR, METİNLERARASILIK ve ÇEVİRİ KURAMLARINA GİRİŞ gibi dersler bulunmaktadır. Bu alanda bir metni yalnızca beğenmek yetmez; hangi araçla okuduğunuzu söyleyebilmeniz beklenir.

Dördüncü soru kültür ve tarih ilgisidir. İtalyan kültür tarihi programda dört dönem sürer ve sinema tarihi iki dönem eklenir. Bir dili bağlamından kopararak öğrenmek isteyen bir öğrenci bu derslerin neden zorunlu göründüğünü anlamakta zorlanır.

Beşinci soru ayrıntıya tahammüldür. Dilbilgisi, sözcük bilimi ve dilbilim dersleri küçük ayrımlar üzerinde çalışmayı gerektirir; bir ekin, bir zamanın ya da bir sözdizim yapısının farkı burada önemsiz değildir. Ayrıntıyla uğraşmayı gereksiz bulan bir öğrenci bu derslerde zorlanır.

Altıncı soru çok dillilikle çalışabilmektir. Bu alanda İtalyanca dışında en az bir başka dilde kaynak okumak sık gerekir ve Türkçe yazma becerisi de en az İtalyanca kadar önemlidir. Çeviri dersleri iki dilin ikisinde de yetkinlik gerektirir; ana dilini ihmal eden bir öğrenci çeviri derslerinde beklediğinden daha çok zorlanır.

Yedinci soru belirsizliğe dayanmaktır. Bu alanın mezunu tek bir işe yönlendirilmiş bir teknik programdan çıkmaz; çeviri, öğretim, yayıncılık, araştırma, kültür kurumları ve dış ilişkiler gibi birden çok yol açıktır ve hangisinin izleneceği büyük ölçüde öğrencinin kendi seçimlerine bağlıdır. Kendi yolunu kendisi kurmayı ağır bulan bir öğrenci bu esnekliği bir avantaj olarak değil bir boşluk olarak yaşayabilir. Son olarak bu programın dört yıllık bir lisans programı olduğu ve dil çalışmasının ders dışı düzenli emek gerektirdiği baştan bilinmelidir.

Tercih Öncesi Notlar

Birinci not: Bu programın adı ve kapsamı üniversiteler arasında farklılaşabilmektedir. Yakın bir içerik İtalyan Dili ve Edebiyatı başlığı altında açılabildiği gibi, İtalyanca Mütercim ve Tercümanlık gibi ayrı bir ad altında ve belirgin biçimde farklı bir ders planıyla da açılabilmektedir. Aynı adın bir üniversitede edebiyat tarihi ağırlıklı, başka bir üniversitede çeviri ya da dilbilim ağırlıklı kurulması olağandır. Tercih listesi yapılırken adın değil, ilgili üniversitenin kendi ders planının okunması gerekir.

İkinci not: Dil düzeyi ve hazırlık düzeni ayrıca sorulmalıdır. Programa başlarken İtalyanca bilmenin beklendiği bir yapı ile sıfırdan başlayan bir yapı aynı şey değildir; hazırlık sınıfının bulunup bulunmadığı, hangi derslerin hangi dilde yürütüldüğü ve dil derslerinin haftalık yükünün nasıl kurulduğu tercihten önce öğrenilmelidir. Bu rehberde okunan plan bu konularda bir bilgi yayımlamamaktadır ve bu rehber bu konularda hiçbir hüküm vermez.

Üçüncü not: Değişim programları, yurt dışı dönemi ve okutman kadrosu bu alanda olağandan daha belirleyicidir. Öğrencinin dili konuşulduğu ortamda kullanma imkânı bulup bulamadığı, anadili İtalyanca olan bir öğretim elemanının bulunup bulunmadığı, kütüphanenin İtalyanca kaynak durumu ve çeviri derslerinin uygulamalı yürütülüp yürütülmediği sorulmalıdır. Bu rehberde okunan planda çeviri dersleri üçüncü ve dördüncü sınıfa yerleştirilmiştir; bu düzenin her üniversitede aynı olmadığı bilinmelidir.

Dördüncü not: Alanın komşularına bakmak isteyen öğrenci için öteki yabancı dil ve edebiyat programları [alman dili ve edebiyatı](/bolum/alman-dili-ve-edebiyati), [fransız dili ve edebiyatı](/bolum/fransiz-dili-ve-edebiyati), [ispanyol dili ve edebiyatı](/bolum/ispanyol-dili-ve-edebiyati), [ingiliz dili ve edebiyatı](/bolum/ingiliz-dili-ve-edebiyati), [rus dili ve edebiyatı](/bolum/rus-dili-ve-edebiyati), [latin dili ve edebiyatı](/bolum/latin-dili-ve-edebiyati), [çağdaş yunan dili ve edebiyatı](/bolum/cagdas-yunan-dili-ve-edebiyati), [arap dili ve edebiyatı](/bolum/arap-dili-ve-edebiyati), [fars dili ve edebiyatı](/bolum/fars-dili-ve-edebiyati), [japon dili ve edebiyatı](/bolum/japon-dili-ve-edebiyati), [çin dili ve edebiyatı](/bolum/cin-dili-ve-edebiyati), [kore dili ve edebiyatı](/bolum/kore-dili-ve-edebiyati), [urdu dili ve edebiyatı](/bolum/urdu-dili-ve-edebiyati), [gürcü dili ve edebiyatı](/bolum/gurcu-dili-ve-edebiyati) ve [amerikan kültürü ve edebiyatı](/bolum/amerikan-kulturu-ve-edebiyati); çeviri ve dil aktarımına ilgi duyan öğrenci için [çeviribilimi](/bolum/ceviribilimi), [mütercim tercümanlık](/bolum/mutercim-tercumanlik), [almanca mütercim ve tercümanlık](/bolum/almanca-mutercim-ve-tercumanlik), [fransızca mütercim ve tercümanlık](/bolum/fransizca-mutercim-ve-tercumanlik), [ingilizce mütercim ve tercümanlık](/bolum/ingilizce-mutercim-ve-tercumanlik) ve [ingilizce fransızca mütercim ve tercümanlık](/bolum/ingilizce-fransizca-mutercim-ve-tercumanlik); dilin kendisini incelemeye ilgi duyan öğrenci için [dilbilimi](/bolum/dilbilimi) ve [karşılaştırmalı edebiyat](/bolum/karsilastirmali-edebiyat); Türk dili ve edebiyatı tarafına ilgi duyan öğrenci için [türk dili ve edebiyatı](/bolum/turk-dili-ve-edebiyati), [çağdaş türk lehçeleri ve edebiyatları](/bolum/cagdas-turk-lehceleri-ve-edebiyatlari) ve [türk halkbilimi](/bolum/turk-halkbilimi); öğretmenliğe ilgi duyan öğrenci için [almanca öğretmenliği](/bolum/almanca-ogretmenligi), [fransızca öğretmenliği](/bolum/fransizca-ogretmenligi), [ingilizce öğretmenliği](/bolum/ingilizce-ogretmenligi), [arapça öğretmenliği](/bolum/arapca-ogretmenligi), [türkçe öğretmenliği](/bolum/turkce-ogretmenligi) ve [türk dili ve edebiyatı öğretmenliği](/bolum/turk-dili-ve-edebiyati-ogretmenligi); kültür, tarih ve sanat tarafına ilgi duyan öğrenci için [sanat tarihi](/bolum/sanat-tarihi), [tarih](/bolum/tarih), [felsefe](/bolum/felsefe), [sosyoloji](/bolum/sosyoloji), [müzecilik](/bolum/muzecilik), [kültürel miras ve turizm](/bolum/kulturel-miras-ve-turizm) ve [sanat ve kültür yönetimi](/bolum/sanat-ve-kultur-yonetimi); yayıncılık, medya ve iletişim tarafına ilgi duyan öğrenci için [gazetecilik](/bolum/gazetecilik), [medya ve iletişim](/bolum/medya-ve-iletisim), [radyo televizyon ve sinema](/bolum/radyo-televizyon-ve-sinema), [halkla ilişkiler ve tanıtım](/bolum/halkla-iliskiler-ve-tanitim) ve [bilgi ve belge yönetimi](/bolum/bilgi-ve-belge-yonetimi); uluslararası çalışma ve turizm tarafına ilgi duyan öğrenci için [uluslararası ilişkiler](/bolum/uluslararasi-iliskiler), [uluslararası ticaret](/bolum/uluslararasi-ticaret), [turizm rehberliği](/bolum/turizm-rehberligi) ve [turist rehberliği](/bolum/turist-rehberligi) karşılaştırılmaya değer yollar oluşturur.

Beşinci not: Bu rehber bölümün ne olduğunu anlatır; hangi üniversiteye hangi puanla girileceğini anlatmaz. Taban puan, başarı sıralaması ve kontenjan her yıl değişir ve tek geçerli kaynağı ÖSYM tercih kılavuzu ile YÖK Atlas'tır. Bu sayfada bilerek puan, sıralama ya da maaş rakamı verilmiyor: eksik bilgi, yanlış bilgiden iyidir.

ÖSYM 2025 Yerleştirme Sonuçları
İtalyan Dili ve Edebiyatı 2025 taban puanları

ÖSYM bu programı 2 üniversitede, 2 ayrı kontenjan satırında açtı. Aşağıdaki iki puan, bu programın ÖSYM'de yayımlanmış en yüksek ve en düşük taban puanıdır.

418,89
en yüksek taban
413,68
en düşük taban
110
genel kontenjan
2
üniversite
Üniversite bazlı taban puanları →

ÖSYM'nin bu tablolarında başarı sıralaması yoktur; sıralama için YÖK Atlas kullanılmalıdır. Taban puanlar geçmiş yılın sonucudur, her yıl değişir.

Bu Bölümden Hangi Mesleklere Gidilir?
İtalyanca çevirmenİtalyanca sözlü çeviri elemanıİtalyanca öğretmeniDil kursu İtalyanca eğitmeniİtalyan dili ve edebiyatı araştırmacısıYayınevi editörü ve redaktörKültür ve tanıtım kurumlarında dil uzmanıDış ilişkiler ve yazışma uzmanı

Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır; müfredat ve koşullar üniversiteye göre değişir. Bölümün bulunduğu üniversiteler ile güncel taban puan, başarı sıralaması ve kontenjanlar için ÖSYM tercih kılavuzu ve YÖK Atlas esastır.