İçeriğe geç
ünileniyorum
SAYLisans · 4 yıl

Matematik Mühendisliği

Matematik Mühendisliği, matematiğin kuramsal araçlarını mühendislik problemlerine uygulanabilir hesaplama yöntemlerine dönüştürmeyi merkeze alan dört yıllık bir lisans programıdır. Mezununun taşıdığı mühendis unvanının kamusal çerçevesine değen metinlerden biri 3458 sayılı kanundur. Bu rehber puan vermez.

Kısaca

Matematik Mühendisliği, matematiğin kuramsal araçlarını mühendislik problemlerine uygulanabilir hesaplama yöntemlerine dönüştürmeyi merkeze alan dört yıllık bir lisans programıdır. Mezununun taşıdığı mühendis unvanının kamusal çerçevesine değen metinlerden biri 3458 sayılı kanundur. Bu rehber puan vermez.

Puan türü
SAY
Seviye
Lisans
Süre
4 yıl
ÖSYM 2025 taban
387,75522,36
Üniversite
2
Genel kontenjan
186
Meslek çıktısı
9

Taban puanlar ÖSYM'nin 2025 yerleştirme sonuçlarından alınmıştır; başarı sıralaması içermez ve her yıl değişir.

Matematik Mühendisliği Nedir?

Matematik Mühendisliği, matematiğin kuramsal aygıtını bir mühendislik disiplini içinde kullanılabilir hâle getirmeyi hedefleyen dört yıllık bir lisans programıdır. Programı hem saf matematikten hem de öteki mühendisliklerden ayıran şey konusu değil, sorunun kurulma biçimidir. Saf matematikte bir önerme doğru olduğu için değerlidir; bu programda bir yöntem, bir problemi sonlu zamanda, kabul edilebilir bir hata payıyla ve gerçek bir bilgisayarda çözebildiği için değerlidir. Bir mühendislik probleminin çözümü yoksa matematikçi bunu bir teorem olarak yazar, matematik mühendisi ise yaklaşık bir çözümün ne kadar yaklaşık olduğunu ölçmenin yolunu arar.

Alanın birinci ayağı çekirdek matematiktir. Soyut matematik, lineer cebir, ayrık matematik, matematik dizisi dersleri, diferansiyel denklemler, kısmi diferansiyel denklemler, karmaşık analiz, cebir ve diferansiyel geometri bu ayağı kurar. Bu derslerin bir bölümü ilk bakışta uygulamadan uzak görünür; oysa alanın bütün uygulama gücü bu soyut dilin sağlamlığından gelir. Bir yöntemin ne zaman çalışacağını, ne zaman çalışmayacağını ve çalıştığında sonucun neye yakınsadığını ancak bu dille söyleyebilirsiniz.

İkinci ayak hesaplamadır. Hesaplamalı lineer cebir, hesaplamalı matematik, hesaplamalı eniyileme ve veri işleme algoritmaları dersleri matematiği makineye taşır. Burada öğrenilen şey bir formülü kodlamak değildir; bir sayısal yöntemin kararlılığını, yuvarlama hatasının nasıl biriktiğini, bir algoritmanın büyüklük arttıkça nasıl davrandığını ve iki farklı doğru yöntemden hangisinin bu problem için doğru olduğunu ayırt etmektir. Aynı denklemi çözen iki yöntemden biri saniyeler içinde sonuç verirken ötekinin günlerce koşması olağandır.

Üçüncü ayak belirsizliktir. Olasılık teorisi ve istatistik dersleri, verinin gürültülü, eksik ve çelişkili geldiği gerçek dünyada karar vermenin dilini kurar. Bu ayak, alanın son yıllarda en hızlı büyüyen ucudur; makine öğrenmesi ve yapay zekâ yöntemlerinin tamamı olasılık, lineer cebir ve eniyileme üçgeninin içinde durur.

Dördüncü ayak yazılımdır. Programlama diline giriş, ileri düzey bilimsel ve mühendislik hesaplama ile veri yapıları dersleri, matematiksel bir fikri çalışan bir programa çevirmenin araçlarını verir. Bu programın mezunu genellikle bir yazılım ekibinin içinde durur, ama orada bulunma nedeni kod yazması değil, kodun arkasındaki modelin doğruluğundan sorumlu olmasıdır.

Beşinci ayak fizik ve mühendislik bağlamıdır. Fizik dersleri ve laboratuvarları, genel kimya, dinamik gibi dersler modeli üretecek olan fiziksel dünyayı tanıtır. Modelin matematiği kusursuz olsa bile modellediği gerçeklik yanlış anlaşılmışsa sonuç yanlıştır; bu programın mühendislik yanı büyük ölçüde bu farkındalıktır.

Altıncı ayak tasarımdır. Son yılda yürütülen matematik mühendisliği tasarım dersleri, öğrenciyi tek tek yöntemleri bilen biri olmaktan çıkarıp bir problemi baştan sona kuran, modelleyen, çözen ve sonucu savunan biri hâline getirmeyi hedefler. Bu programda tasarım, bir cihazın çizilmesi değil, bir problemin matematiksel olarak formüle edilmesi ve çözümünün doğrulanmasıdır.

Yedinci ayak etik ve mesleki çerçevedir. Planın daha ilk yarıyılında alana giriş ile etiğin tek bir ders adı içinde birlikte yer alması bir tesadüf değildir: bir modelin çıktısı bir kredi kararına, bir sigorta primine ya da bir mühendislik yapısının güvenliğine dönüştüğünde, modelin sınırlarını gizlemek teknik bir hata değil mesleki bir sorumsuzluktur. Bu programın mezununun taşıdığı unvanın kamusal çerçevesi de bir sonraki başlıkta ele alınmaktadır.

Bu yedi ayak programı hem [matematik](/bolum/matematik) ve [istatistik](/bolum/istatistik) gibi temel bilim programlarına, hem [bilgisayar mühendisliği](/bolum/bilgisayar-muhendisligi), [yazılım mühendisliği](/bolum/yazilim-muhendisligi) ve [endüstri mühendisliği](/bolum/endustri-muhendisligi) gibi mühendislik programlarına, hem de [veri bilimi ve analitiği](/bolum/veri-bilimi-ve-analitigi) ve [aktüerya bilimleri](/bolum/aktuerya-bilimleri) gibi uygulamalı alanlara yakın kılar.

Alanın Kamusal Çerçevesi: 3458 Sayılı Kanun

Matematik Mühendisliği bir mühendislik lisans programıdır ve mezunu mühendis unvanını taşır. Bu unvanın kamusal çerçevesine doğrudan değen metinlerden biri 3458 sayılı kanundur. Kanunun adı, sözcük düzeyinde üç ayrı okumada aynı çıkmıştır: MÜHENDİSLİK VE MİMARLIK HAKKINDA KANUN. Adın burada sözcük düzeyinde verilmesinin bir nedeni vardır: iki okuma ad satırını KANUN sözcüğüne bitişik bir rakamla, üçüncü okuma ise rakamsız vermiştir. Bu nedenle ad satırının basılı biçimi bu rehberde doğrulanmamış sayılmakta, yalnızca adın sözcük gövdesi kullanılmaktadır; o rakamın satırın parçası mı yoksa kaynaşmış bir dipnot işareti mi olduğuna dair hiçbir iddia kurulmamaktadır.

Künye değerleri üç okumada özdeştir. Kanun Numarası : 3458, Kabul Tarihi : 17/6/1938, Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih: 28/6/1938 Sayı: 3945 ve Yayımlandığı Düstur : Tertip: 3 Cilt: 19 Sayfa: 527 satırlarının hepsi üç okumada aynı sırayla ve aynı boşluk düzeniyle gelmiştir; bu kanunda künye satırlarının biçimi de bu nedenle doğrulanmıştır. Düstur satırındaki Sayfa değeri de gelmiştir, yani burada bir kapsam eksikliği yoktur. Dış etiketlerde iki noktanın iki yanı boşluklu, iç etiketlerde ise boşluksuzdur; bu asimetri üç okumada özdeştir ve düzeltilmemiştir, ancak kaynağın basılı biçimi olduğu da iddia edilmemektedir. Belgede madde öneki Madde 1 – biçiminde, küçük harfli sözcük ve iki yanı boşluklu uzun tire ile gelmiştir; bu biçim de üç okumada aynıdır ve düzeltilmemiştir.

Bu kanunun bu rehber için önemi, mezunun eline aldığı diplomanın hukuki işlevini birinci maddede doğrudan tanımlamasıdır. Madde giriş cümlesiyle bir şart kurar: Madde 1 – Türkiye Cumhuriyeti hududları dahilinde mühendislik ve mimarlık unvan ve salahiyeti ile sanat icra etmek isteyenlerin aşağıda yazılı vesikalardan birini haiz olmaları şarttır: Sayılan belgelerden ilki doğrudan bir lisans diplomasıdır: a) Mühendislik veya mimarlık tahsilini gösteren Türk yüksek mekteblerinden verilen diplomalar; İkinci bent yurt dışı denkliğini kurar: b) Programlarının yüksek mühendis veya mimar mektebleri programlarına muadil olduğu kabul edilen bir ecnebi yüksek mühendis veya yüksek mimar mektebinden diploma almış olanlara usulüne tevfikan verilecek ruhsatnameler; Üçüncü ve dördüncü bentler ise başka bir okul zincirini aynı düzene bağlar: c) Türk Teknik Okulu mühendis kısmı ile programlarının buna muadil olduğu kabul edilen memleket dahilindeki diğer mühendis veya mimar mekteblerinden verilen diplomalar; ve d) Programlarının Türk Teknik Okulu Mühendis kısmı programlarına muadil olduğu kabul olunan bir ecnebi mühendis veya mimar mektebinden diploma almış olanlara usulüne tevfikan verilecek ruhsatnameler. Bentlerin noktalı virgülle bitip son bendin nokta ile bitmesi ve 1938 imlasına ait yazımlar kaynakta göründüğü hâlde bırakılmıştır.

İkinci madde yurt dışı belgesinin hangi koşulda kabul edileceğini yazar: Madde 2 – Yukarıki maddenin (b) ve (d) fıkralarında yazılı ecnebi memleketlerden mezun olanlara ruhsatname verilebilmek için çıktıkları mektebin asli talebesi olarak tahsil dereceleri geçirmiş ve mektebin bütün tedrisatını muntazaman ve fiilen takib etmiş ve mektebde cari usullere göre geçirilmesi lazım gelen bütün imtihanları bitirmiş bulunmaları şarttır. Yukarıki ve takib yazımları düzeltilmemiştir.

Üçüncü madde unvanın kendisini doğurur: Madde 3 – Birinci maddenin (a) ve (b) fıkralarında yazılı vesikaları haiz bulunanlara (Yüksek mühendis) veya (Yüksek mimar) ve (c) ve (d) fıkralarında yazılı vesikaları haiz bulunanlara da (Mühendis) veya (Mimar) unvanı verilir. Bu unvanlar diploma veya ruhsatnamelere de derç olunur. Unvanların parantez içinde ve baş harfi büyük yazılması kaynaktaki biçimdir ve düzeltilmemiştir.

Dördüncü madde aynı zincirin lisansüstü ucunu adlandırır ve akademik kariyeri düşünen öğrenci için doğrudan ilgilidir: Madde 4 – Mühendislik veya mimarlık tahsilini gösteren Türk veya ecnebi yüksek mekteblerinde cari usullere göre doktora imtihanı vererek buna mahsus diplomayı almış olanlar doktor mühendis unvanını taşırlar.

Beşinci madde iki paragraftan oluşur ve ara bir durumu düzenler: Madde 5 – Programları Türk yüksek mühendis veya yüksek mimar mektebi programlarından dun ve teknik okulu programlarından yüksek olan ve fakat bulunduğu memleketçe yüksek mekteblerden sayılan bir mühendis veya mimar mektebini 2 nci maddede yazılı şartlar dairesinde bitirmek suretile diploma almış olanlara (mühendis) veya (mimar) şehadetnamesi verilir. İkinci paragraf eksik ders yükümlülüğünü yazar: Geçen fıkrada yazılı mekteblerden mezun olanlar yüksek mühendis veya yüksek mimar ruhsatnamesi almak istedikleri takdirde yüksek mühendis veya yüksek mimar mektebinin alakalı ihtısas şubeleri ders programları mucibince okumadıkları derslerin imtihanlarını muvaffakiyetle geçirmiş olmaları şarttır. Üçüncü maddede unvanlar büyük harfle, burada küçük harfle yazılmıştır; bu fark üç okumada da aynıdır ve düzeltilmemiştir. Kısaltmalar açılmamış, 2 nci biçimi olduğu gibi bırakılmıştır.

Altıncı madde usulü bir düzenleyici işleme bırakır: Madde 6 – Bu kanunda yazılı ruhsatnamenin verilmesi ve mekteb programları muadeletlerinin tetkikı ve bu işlerle uğraşacak heyetin teşkili usulleri ve ruhsatnamelerden alınacak harç miktarları alakalı vekaletlerin mütaleaları alınarak Nafıa Vekaletince hazırlanacak bir nizamname ile tesbit olunur. Bu maddede harç miktarları ibaresi geçmektedir, ancak metinde hiçbir tutar, alt sınır, üst sınır ya da rakam bulunmamaktadır ve bu rehbere hiçbir tutar alınmamıştır. Nafıa Vekaleti ibaresi kaynakta olduğu gibi bırakılmış, bugünkü karşılığı hakkında hiçbir iddia kurulmamıştır.

Yedinci madde aynı bağın yasak yüzünü yazar ve mezunun iş hayatındaki imza yetkisinin dayanağıdır. Maddenin başında iki okumada görülen bir değişiklik ibaresi vardır: Madde 7 – (Değişik:29/6/2001 - 4708/13 md.) Gövde ise üç okumada aynıdır: 1 inci maddede belirtilen diploma veya ruhsatnamelerden birine haiz olmayanlar Türkiye'de mühendis veya mimar unvanı ile istihdam olunamazlar, imzalarla sanat icra edemezler, bu unvanları kullanarak rey veremezler ve imza da koyamazlar. Yani mühendis unvanıyla istihdam edilmek, o unvanla imza atmak ve o unvanla görüş bildirmek doğrudan birinci maddedeki belgeye bağlanmıştır.

Sekizinci madde aykırılığın sonucunu yazar. Değişiklik ibaresi yine iki okumada görülmüştür: Madde 8 – (Değişik birinci fıkra: 23/1/2008-5728/94 md.) Yukarıdaki madde hükümlerine aykırı harekette bulunanlar, altı aydan iki yıla kadar hapis ve adlî para cezası ile cezalandırılır. İkinci paragraf sorumluluğu genişletir: Birinci maddede yazılı diploma ve ruhsatnameyi haiz olmayanları bu vesikaları haiz olanlara mahsus unvan ve salahiyetle işlerinde kullanan kimselerle hükmi şahsiyetlerin mümessilleri de ayni suretle cezaya mahküm edilirler. Bu maddede adlî para cezası ibaresi geçmekle birlikte metinde hiçbir tutar, hiçbir alt ya da üst sınır rakamı ve hiçbir para değeri bulunmamaktadır; bu rehbere de hiçbir tutar alınmamıştır. Metindeki süre ifadesi bir hapis süresidir ve kanunun kendi ifadesiyle aktarılmıştır. Son sözcük üç okumada da bu hâliyle gelmiştir ve düzeltilmemiştir.

Bu kanunda etiketin hangi okumalardan geldiği de açıkça yazılmalıdır: yukarıda alıntılanan sekiz madde gövdesinin tamamı üç okumanın üçünde birden karakter düzeyinde aynı çıkmıştır, yani hiçbir gövde yalnızca iki okumanın kesişimine dayanmamaktadır. Üçüncü okumanın tanık olmadığı yalnızca iki kalem vardır: yedinci ve sekizinci maddelerin başındaki değişiklik ibareleri. Üçüncü okuma bu iki ibareyi hiç getirmeyip doğrudan gövdeye geçmiştir; bu bir kapsam eksikliğidir, red değildir, ve ibareler iki okumanın kesişimiyle aktarılmıştır. Bu iki ibarenin iç noktalaması kendi içinde asimetriktir; asimetri iki okumada birebir aynıdır, düzeltilmemiş ve kaynakta böyle basılı olduğu iddia edilmemiştir.

Örtüşmenin sınırı da aynı açıklıkla yazılmalıdır. Bu kanun bu programı kurmaz: doğrulanan maddelerde hiçbir üniversite, fakülte, bölüm, program ya da yükseköğretim kurumu kuruluş hükmü yoktur; metin yalnızca mevcut okullardan alınan belgelere hukuki sonuç bağlar. Bu programın ders planını belirlemez: beşinci maddedeki okumadıkları derslerin imtihanları ve altıncı maddedeki mekteb programları muadeletlerinin tetkikı ibareleri bir denklik ölçütüdür, bir müfredat değildir; kanun hiçbir dersin adını, kredisini ya da içeriğini yazmaz. Mezunun meslek tanımını da düzenlemez: kanun unvan kullanımını ve unvanla istihdamı düzenler, ancak matematik mühendisinin ne iş yapacağını, hangi faaliyetin hangi mühendislik dalına ait olduğunu ve yetki alanlarının nasıl bölüneceğini doğrulanan maddelerde tanımlamaz; birinci ve yedinci maddeler dal ayrımı yapmaksızın yalnızca mühendis ve mimar unvanlarından söz eder. Matematik mühendisliği ya da matematik mühendisi teriminin bu kanunda geçip geçmediğine, tanımlanıp tanımlanmadığına dair hiçbir olumsuz iddia kurulmamaktadır; yalnızca bu oturumda çekilen birinci ile sekizinci maddeler kapsamında böyle bir terimin iki okumada birebir teyit edilemediği söylenebilir. Kanunun bugünkü uygulanışı, yürürlük durumu, metinde geçen kurum adlarının güncel karşılıkları, kanunun bugüne kadarki değişiklik zinciri ve bu kanun ile yükseköğretim mevzuatı arasındaki ilişki hakkında bu rehber hiçbir hüküm vermez; bunlar için kaynak listesindeki resmi adresin esas alınması gerekir.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Kanun metni üç ayrı okumayla çekilmiş, yalnızca en az iki okumada karakter düzeyinde aynı çıkan öğeler alıntılanmıştır; dördüncü bir okuma yapılmamıştır, dolayısıyla tek okumada kalan hiçbir kalem ek bir denemeyle çözülmeye çalışılmamıştır. Yöntemin kendi sınırı da eksik olarak sayılmalıdır: üç okuma aynı kısa zaman aralığında yapıldığı ve okuma aracı aynı adres için yanıtı yaklaşık on beş dakika önbelleğe aldığı için okumalar büyük olasılıkla tek bir metne dönüştürme çıktısı üzerinde çalışmıştır; bu nedenle okumalar arası mutabakat yalnızca okuma ve çıkarım hatasını eler, kaynağın metne dönüştürülmesi sırasında oluşmuş bir bozulmayı elemez. Bu oturum bunun somut kanıtlarını üretmiştir: ad satırındaki kaynaşmış rakam iki okumada birebir aynı görünmüş ve mutabakatla elenememiştir; sekizinci maddenin son sözcüğü üç okumada da aynı harfle gelmiştir ve bunun arkaik imla mı yoksa şapkalı bir karakterin dönüşümde düşmesi mi olduğu ayırt edilememiştir; değişiklik ibarelerinin asimetrik iç noktalaması da iki okumada aynıdır. Bunların kaynakta böyle basılı olduğu iddia edilmemektedir. Tek okumada kalan ve bu nedenle hiç alıntılanmayan kalemler şunlardır: ad satırının rakamsız biçimi, yedinci ve sekizinci maddelerin değişiklik ibaresi bulunmayan satır biçimleri, bir okumanın koruduğu kaynak satır kırılmaları ve bir okumanın ad satırına eklediği biçim işareti; satır kırılmaları doğrulanmadığı için gövdeler tek satıra getirilerek verilmiştir. Bu belgede hiçbir okuma bölüm başlığı ya da madde kenar başlığı getirmemiştir; bu bir kapsam eksikliğidir ve belgede böyle başlıklar bulunup bulunmadığına dair hiçbir olumsuz iddia kurulmamıştır. Dipnot gövdeleri hiçbir okumada gelmemiştir; kanunda dipnot bulunup bulunmadığına dair de olumsuz bir iddia kurulmamıştır. Dokuzuncu ve sonraki maddeler hiçbir okumada istenmemiş ve getirilmemiştir; bu maddelerin varlığı, sayısı ya da içeriği hakkında hiçbir iddia yoktur. Doğrulanan sekiz gövdenin hiçbirinde mülga ibaresi görünmemiştir; kanunda mülga hüküm bulunup bulunmadığına dair olumsuz bir iddia kurulmamıştır. Bu belgede hiçbir okuma topluca reddetmemiş, hiçbir okuma alıntı sınırı gerekçesiyle ret üretmemiş ve hiçbir okuma yeniden çalıştırılmamıştır. Bu program için bir yedek kanun numarası atanmış, ancak asıl numara ilk denemede açıldığı ve konu örtüşmesi doğrulanmış madde metninde tuttuğu için o yedek hiç denenmemiştir; o numaranın adı, künyesi, içeriği ve erişilebilir olup olmadığı hakkında burada hiçbir bilgi ve hiçbir iddia yoktur. Asıl adres ilk denemede açıldığı için başka tertip adresleri de hiç denenmemiştir ve o adreslerin ölü olduğuna dair hiçbir iddia kurulmamıştır. Engellenen ya da belge döndürmeyen hiçbir adres başka bir yolla çekilmemiştir: bu oturumda hiçbir indirme aracı, istek kütüphanesi, arşiv, önbellek ya da ayna kullanılmamıştır. Kaynaktaki hiçbir kısaltma açılmamış, yazım, büyük ve küçük harf kullanımı ile noktalama düzeltilmemiştir. Son olarak taban puan, başarı sıralaması, kontenjan, maaş, ücret ve işe girme oranı hiç toplanmamış, hiçbir para tutarı alınmamıştır; doğrulanan madde gövdelerinin hiçbirinde bir yüzde ifadesi geçmemiş ve yorum olarak da üretilmemiştir.

Matematik Mühendisliği ile Yakın Alanlar Aynı Şey Değil

Bu program birkaç alanla karıştırılır ve karışmanın nedeni çoğu zaman adların ortak sözcüğüdür. En sık karıştığı yer temel bilim programlarıdır. [Matematik](/bolum/matematik) programı matematiği kendi içinde, kendi soruları için okur; kuramın tutarlılığı ve ispatın kendisi merkezdedir. Bu programda ise matematik bir mühendislik probleminin çözümüne giden yol olarak okunur ve planın içinde fizik, kimya, dinamik ve tasarım dersleri de yer alır. Bu rehber hangisinin daha iyi olduğu yönünde bir değerlendirme yapmaz; yalnızca ağırlık merkezlerinin farklı olduğunu kaydeder.

İkinci karışma noktası öğretmenlik yoludur. [Matematik öğretmenliği](/bolum/matematik-ogretmenligi) ve [ilköğretim matematik öğretmenliği](/bolum/ilkogretim-matematik-ogretmenligi) programları matematiğin öğretilmesine, öğrenme süreçlerine ve eğitim bilimlerine ağırlık verir. Bu program bir öğretmen yetiştirme programı değildir ve planında eğitim bilimleri dersleri bulunmaz.

Üçüncü karışma noktası veri ve yapay zekâ alanlarıdır. [Veri bilimi ve analitiği](/bolum/veri-bilimi-ve-analitigi), [büyük veri analistliği](/bolum/buyuk-veri-analistligi), [yapay zeka mühendisliği](/bolum/yapay-zeka-muhendisligi), [yapay zeka ve veri mühendisliği](/bolum/yapay-zeka-ve-veri-muhendisligi) ve [yapay zeka ve makine öğrenmesi](/bolum/yapay-zeka-ve-makine-ogrenmesi) programları veriden çıkarım yapmayı ve öğrenen sistemler kurmayı merkeze alır. Bu programda olasılık, istatistik, lineer cebir ve eniyileme derslerinin bulunması aynı araçlara sahip olmayı sağlar; ayrıldıkları yer, burada araçların kuramsal temelinin ve sayısal davranışının daha derin okunması, orada ise uygulama ve sistem tarafının daha ağır basmasıdır.

Dördüncü karışma noktası bilişim mühendislikleridir. [Bilgisayar mühendisliği](/bolum/bilgisayar-muhendisligi), [yazılım mühendisliği](/bolum/yazilim-muhendisligi), [bilgisayar bilimleri](/bolum/bilgisayar-bilimleri) ve [bilişim sistemleri mühendisliği](/bolum/bilisim-sistemleri-muhendisligi) sistemin, yazılımın ve donanımın kendisini merkeze alır. Bu programda programlama, veri yapıları ve algoritma dersleri bulunması, programı bir bilgisayar mühendisliği programına dönüştürmez: buradaki yazılım, matematiksel modelin taşıyıcısıdır.

Beşinci karışma noktası eniyileme ve sistem tarafıdır. [Endüstri mühendisliği](/bolum/endustri-muhendisligi) üretim ve hizmet sistemlerinin tasarımına ve yönetimine bakar; yöneylem araştırması her iki programın da ortak dilidir. Ayrıldıkları yer, endüstri mühendisliğinin sistemi ve süreci, matematik mühendisliğinin ise modelin ve çözüm yönteminin kendisini merkeze almasıdır.

Altıncı karışma noktası finans ve sigorta tarafıdır. [Aktüerya bilimleri](/bolum/aktuerya-bilimleri), [sigortacılık](/bolum/sigortacilik), [bankacılık ve sigortacılık](/bolum/bankacilik-ve-sigortacilik), [ekonometri](/bolum/ekonometri) ve [ekonomi ve finans](/bolum/ekonomi-ve-finans) programları riskin ve fiyatın modellenmesine bakar. Bu programın planında finansal matematik ve ekonomi derslerinin bulunması onu bir finans programı yapmaz; buradaki yaklaşım, finansal bir modelin matematiksel yapısını ve sayısal çözümünü kurmaktır.

Yedinci karışma noktası öteki mühendisliklerdir. [Fizik mühendisliği](/bolum/fizik-muhendisligi), [elektrik elektronik mühendisliği](/bolum/elektrik-elektronik-muhendisligi), [mekatronik mühendisliği](/bolum/mekatronik-muhendisligi) ve [makine mühendisliği](/bolum/makine-muhendisligi) belirli bir fiziksel sistemi merkeze alır ve matematiği o sistem için kullanır. Bu programda ise yöntem ile uygulama alanı yer değiştirir: yöntem sabittir, uygulama alanı değişkendir. Bu, mezuna geniş bir hareket alanı verir ama karşılığında hiçbir sektörde hazır bir kimlik sunmaz; bu değiş tokuş tercihten önce bilinmelidir.

Sekizinci karışma noktası [istatistik](/bolum/istatistik) programıdır. İstatistik veriden çıkarım yapmanın kuramını ve yöntemini merkeze alır. Bu programda olasılık teorisi ve istatistik dersleri bulunması, programı bir istatistik programı yapmaz; buradaki istatistik, hesaplama ve modelleme zincirinin bir halkasıdır.

Bir Üniversitenin İki Ders Planı: İstanbul Teknik Üniversitesi

Bu programın somut örneği için aynı üniversitenin öğrenci bilgi sistemi üzerinden yayımlanan iki ayrı ders planı sayfası okundu. İki plan aynı programa aittir ve farklı dönem aralıkları için yayımlanmıştır. Bu rehberde iki plan birleştirilmemiştir: her biri ayrı bir yayımlanmış plan olarak ayrı ayrı verilmiş, ikisi arasındaki tek fark işaretlenmiş ve hiçbiri ötekinin doğrusu ilan edilmemiştir. İki plan, altıncı yarıyıldaki tek bir satır dışında birebir aynı satırları basmaktadır.

Birinci plan, sayfada 2025-2026 / Güz Dönemi Sonrası dönem aralığıyla yayımlanmıştır. Sayfadaki başlık Matematik Mühendisliği Lisans Ders Planı, alt başlık ise Matematik Mühendisliği Lisans Programı biçimindedir. Öğretim düzeyi bu başlıkta birebir yazılıdır ve yarıyıl sayısından yapılmış bir çıkarım değildir. Plan sekiz yarıyıl üzerine kuruludur. Ders adları aynı tablo içinde hem Türkçe hem İngilizce yayımlanmıştır ve bu rehberde çevrilmeden, sayfadaki yazımıyla bırakılmıştır; kısaltmalar açılmamıştır.

Birinci planın birinci yarıyılı Physics I, Physics I Laboratory, Soyut Matematik, Lineer Cebir, Intro. to Programming Language, Matematik Müh. Giriş ve Etik ve Matematik I derslerinden oluşmaktadır. Alana giriş ile etiğin tek bir ders adı içinde ve daha ilk yarıyılda yer alması dikkat çekicidir. İkinci yarıyıl Physics II, Physics II Laboratory, Matematik II, Ayrık Matematik, Advanced Sci. & Eng. Computing, General Chemistry I, EAP Through Global Goals ve Girişimcilik & Kariyer Danış. derslerinden oluşur; ayrık matematik ile ileri hesaplamanın aynı dönemde yürümesi, kuram ile makinenin baştan birlikte okutulduğunu gösterir.

Üçüncü yarıyıl Computational Linear Algebra, Olasılık Teorisi, Matematik III, Diferansiyel Denklemler ve Basics of Academic Writing derslerinden oluşur. Dördüncü yarıyıl Computational Mathematics, Veri Yapıları, Kısmi Diferansiyel Denklemler, Essentials of Res.Paper Writ., Advanced Mathematics ve İstatistik derslerinden oluşur; hesaplamalı matematik ile veri yapılarının aynı dönemde durması, yöntem ile onun bilgisayardaki taşıyıcısının birlikte öğretildiğini gösterir.

Beşinci yarıyıl Computational Optimization, Data Processing Algorithms, Complex Analysis, Türk Dili I ve Dinamik derslerinden oluşur; bu yarıyılda ayrıca sayfanın Seçmeli Ders (SNT) biçiminde bastığı bir yer tutucu satır vardır. Altıncı yarıyıl Differential Geometry, Cebir, Yapay Zekanın Matematiksel Temelleri, Türk Dili II ve Economics derslerinden oluşur; bu yarıyılda da Seçmeli Ders (ITB) biçiminde bir yer tutucu satır basılıdır. Bu planı ikinci plandan ayıran tek satır, buradaki Yapay Zekanın Matematiksel Temelleri satırıdır.

Yedinci yarıyıl Atatürk İlk & İnkılap Trh I, Matematik Müh. Tasarımı I ve Financial Mathematics derslerinden oluşur; ayrıca Seçmeli Ders I (MT) ve Seçmeli Ders II (MT) biçiminde iki yer tutucu satır basılıdır. Sekizinci yarıyıl Atatürk İlk & İnkılap Trh II ve Matematik Müh. Tasarımı II derslerinden oluşur; bu yarıyılda Seçmeli Ders I (MT), Seçmeli Ders II (MT) ve Seçmeli Ders III (MT) biçiminde üç yer tutucu satır basılıdır. Seçmeli Ders I (MT) ve Seçmeli Ders II (MT) dizgeleri planda yedinci ve sekizinci yarıyılda ikişer kez basılıdır; tekilleştirilmemiş, iki kez basıldıkları gibi yazılmıştır. Tasarım dersinin iki bölüm hâlinde son iki yarıyıla yerleştirilmesi, öğrencinin son yılda tek tek yöntemleri bir problem üzerinde birleştirmeye yönlendirildiğini gösterir.

İkinci plan, sayfada 2021-2022 / Güz ile 2025-2026 / Güz Dönemleri Arası dönem aralığıyla yayımlanmıştır. Başlık yine Matematik Mühendisliği Lisans Ders Planı, alt başlık Matematik Mühendisliği Lisans Programı biçimindedir ve öğretim düzeyi burada da başlıkta birebir yazılıdır. Bu plan da sekiz yarıyıl üzerine kuruludur. Bu planın birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci, yedinci ve sekizinci yarıyılları, yukarıda birinci plan için sayılan satırların birebir aynısını, aynı sırayla ve aynı yazımla basmaktadır; yer tutucu satırlar da aynı yerlerde ve aynı biçimdedir.

İki planın ayrıştığı tek yer altıncı yarıyıldır. İkinci plan bu yarıyılı Differential Geometry, Cebir, Hes. Sürekli Ortamlar Mekaniği, Türk Dili II ve Economics dersleriyle basmakta, buna Seçmeli Ders (ITB) yer tutucu satırını eklemektedir. Yani iki plan arasındaki tek satır farkı, birinci planın Yapay Zekanın Matematiksel Temelleri, ikinci planın ise Hes. Sürekli Ortamlar Mekaniği basmasıdır. Bu iki satır birleştirilmemiş, biri ötekinin doğrusu ilan edilmemiş, ikisi de kendi planında olduğu gibi bırakılmıştır. Hangi planın hangi öğrenci grubu için geçerli olduğu konusunda bu rehber hiçbir iddia kurmaz; sayfalar yalnızca kendi dönem aralıklarını basmaktadır.

Bu başlıkta bilerek eksik bırakılanlar şunlardır. Her iki sayfa da ikişer ayrı okumayla, farklı ifadeyle yazılmış iki ayrı okuma isteğiyle okunmuştur. Birinci planda program adı, öğretim düzeyi, üniversite adı ve sekiz yarıyıl bloğunun tamamı iki okumada birebir aynı çıkmıştır; altıncı yarıyıl hedefli olarak ikinci kez sorulmuş ve iki okuma da aynı satırı aynı yazımla vermiştir, hiçbir ayrışma bulunmamıştır. İkinci planda da program adı, düzey, üniversite adı ve sekiz yarıyıl bloğunun tamamı iki okumada birebir aynı çıkmıştır ve hiçbir ayrışma bulunmamıştır. Birinci plandan alınan satır sayısı kırk sekizdir; bunların yedisi yer tutucu satır olarak düşürülmüş, geriye kırk bir ders adı kalmıştır. İkinci plandan alınan satır sayısı da kırk sekizdir; yine yedi yer tutucu düşürülmüş, kırk bir ders adı kalmıştır. Hiçbir yarıyıl okunamamış değildir ve reddedilen okuma yoktur. Öğretim düzeyi her iki sayfada da birebir basılıdır: yarıyıl sayısından yapılmış bir çıkarım değildir ve doğrulanamadı durumu doğmamıştır; sekiz yarıyıllık yapı bu tespitin yalnızca destekleyicisidir. Üniversite adı konusunda durum bir ara durumdur ve yayımlı gibi sunulmamaktadır: her iki sayfada da uzun açık ad sayfanın meta ve üstbilgi alanında basılıdır, gövde ve başlık ise yalnızca kısaltmayı basmaktadır. Bu, alan adından yapılmış bir çıkarım değildir, ad yayımlayan sayfanın kendisinden alınmıştır; ancak gövde metninde açık ad yayımlı da değildir. İki okumanın adı büyük ve küçük harf bakımından farklı yazması da bir ayrışmadır ve tek biçime getirilmemiştir. Fakülte adı her iki sayfada da basılı değildir; bu nedenle bu rehbere hiçbir fakülte adı yazılmamış, fakülte adı alan adından ya da program adından çıkarılmamıştır. Ders adları çevrilmemiş, kısaltmalar açılmamış ve sayfadaki yazım düzeltilmemiştir; eksik boşluklu ve kısaltmalı satırlar olduğu gibi bırakılmıştır. İki plan arasındaki altıncı yarıyıl farkı birleştirilmemiştir. Yer tutucu satırlar sayfanın bastığı biçimde taşınmış, hiçbir seçmeli havuz tahminle doldurulmamış, havuz sayfaları açılmamış, havuzdan kaç ders seçileceği ve ders yükü hiç yazılmamıştır. Ders kodu, kredi ve iş yükü değerleri sayfalarda basılı olduğu hâlde toplanmamış ve bu rehberde hiçbir yerde verilmemiştir. Sayfalar bir puan türü yayımlamamaktadır; bu rehberdeki puan türü bu sayfalara dayandırılmamıştır ve sayfalar taban puan ile kontenjan da yayımlamamaktadır. Bu program için başka bir üniversitenin planı da denenmiştir: bir üniversitenin bölüm sayfasındaki plan bağlantısının hedefi güvenlik sertifikası doğrulanamadığı için engellenmiş, başka bir üniversitenin iki adresinden biri sunucu hatası döndürmüş, öteki ise yarıyıl başlıklı bir plan tablosu basmamıştır. Bu adresler başka hiçbir yolla çekilmemiştir ve bu kurumların bu programa ait planı bulunmadığı yönünde hiçbir iddia kurulmamaktadır. Aynı programın aynı üniversitede yayımlanmış öteki dönem aralığı planları da açılmamıştır. Bu iki plan tek bir kurumun planlarıdır ve öteki kurumların planları için hiçbir şey söylemez.

Mezunlar Ne İş Yapar?

Bu programın mezununun ilk ve en belirgin çalışma alanı sayısal modelleme ve benzetimdir. Bir fiziksel, finansal ya da endüstriyel sürecin denklemlerini kurmak, o denklemleri sayısal olarak çözmek ve çözümün hatasını sınırlamak bu işin gündelik gövdesidir. Planda diferansiyel denklemler, kısmi diferansiyel denklemler ve hesaplamalı matematik derslerinin bulunması bu alanla doğrudan ilişkilidir.

İkinci alan eniyilemedir. Kaynakların, çizelgelerin, rotaların ve tasarım değişkenlerinin en iyi değerlerini bulmak, kısıtlar altında çözüm aramak ve büyük ölçekli problemleri çözülebilir hâle getirmek ayrı bir uzmanlıktır; planda hesaplamalı eniyileme dersi bu tarafa açılır.

Üçüncü alan veri ve öğrenen sistemlerdir. Veriyi hazırlamak, model kurmak, modelin genelleme davranışını ölçmek ve sonucun güvenilirliğini raporlamak bu tarafın işidir. Planda olasılık teorisi, istatistik, veri işleme algoritmaları ve yapay zekânın matematiksel temellerine değen bir dersin bulunması bu alanı besler.

Dördüncü alan yazılım ve bilimsel hesaplamadır. Sayısal kütüphanelerin geliştirilmesi, benzetim yazılımlarının yazılması ve büyük hesaplamaların verimli çalıştırılması bu tarafa girer; planda programlama dersi, ileri bilimsel ve mühendislik hesaplama ile veri yapıları dersleri bu alana hazırlar.

Beşinci alan finansal matematiktir. Türev ürünlerin fiyatlanması, portföy modellemesi ve risk ölçümü matematiksel yoğunluğu yüksek işlerdir; planda finansal matematik ve ekonomi dersleri bu tarafa değer. Sigorta ve emeklilik tarafındaki aktüeryal çalışma da aynı matematiksel temele yaslanır.

Altıncı alan kriptografi ve kodlama kuramıdır. Cebir ve ayrık matematik dersleri bu tarafın temelini kurar; şifreleme, hata düzeltme kodları ve güvenli haberleşme protokolleri bu temelin uygulamalarıdır.

Yedinci alan geometrik modelleme ve görüntü işlemedir. Diferansiyel geometri ve karmaşık analiz gibi dersler, biçimin ve dönüşümün matematiğini verir; bilgisayarlı tasarım, görüntü işleme ve grafik alanları bu matematiği kullanır.

Sekizinci alan akademidir. Kanunun dördüncü maddesi, doktora diploması alanların doktor mühendis unvanını taşıyacağını yazmaktadır; bu programın mezunu için lisansüstü çalışma ve araştırmacılık açık bir yoldur.

Bu alanda bazı işlerin belirli belge, yeterlik, izin ya da yetki şartlarına bağlı olduğu bilinmekle birlikte, bu rehber hangi işin hangi şarta bağlı olduğu konusunda bir iddia kurmamaktadır; bu bilgi ilgili mevzuattan ve yetkili kurumdan öğrenilmelidir. Bu rehber hiçbir iş için ücret aralığı, işe girme oranı ya da kariyer hızı vermez.

Kimler Tercih Etmeli?

Bu programı düşünen öğrencinin kendine sorması gereken ilk soru şudur: matematiği bir araç olarak mı yoksa bir amaç olarak mı seviyorsunuz? İkisi de saygıdeğer bir yanıttır, ama bu program birinci yanıtı verenler için kurulmuştur. Bir teoremin ispatından aldığı hazzı, o teoremin bir problemi çözerken işe yaramasından da alabilen öğrenci burada rahat eder.

İkinci soru soyutluğa dayanma gücüdür. Bu programın ilk iki yılı ağır bir soyut matematik yüküyle geçer: soyut matematik, lineer cebir, ayrık matematik, analiz dersleri ve cebir hemen bir uygulama vaat etmez. Bu dönemi sabırla geçmeyi göze alamayan öğrenci, uygulama derslerine geldiğinde eksik temelle karşılaşır.

Üçüncü soru bilgisayarla ilişkidir. Bu program bir bilgisayar mühendisliği programı değildir, ancak programlamadan kaçarak bitirilebilecek bir program da değildir. Planda programlamaya giriş, ileri bilimsel hesaplama, veri yapıları ve veri işleme algoritmaları dersleri vardır. Kod yazmayı sevmeyen bir öğrenci alanın uygulama tarafının büyük bölümünü kaybeder.

Dördüncü soru belirsizliğe tahammüldür. Gerçek problemlerde veri eksiktir, model yaklaşıktır ve cevap çoğu zaman bir aralıktır. Tek bir kesin sonuç bekleyen öğrenci bu alanın çalışma biçimini rahatsız edici bulabilir.

Beşinci soru dildir. Bu rehberde okunan iki planın ders adlarının önemli bölümü İngilizce yayımlanmıştır ve alanın teknik yazınının büyük kısmı da bu dilde üretilmektedir. İngilizce okumaya isteksiz bir öğrenci hem derste hem meslekte kendini sınırlı bulur.

Altıncı soru kimliktir. Bu programın mezunu belirli bir sektöre değil, belirli bir yönteme sahiptir. Bu geniş bir hareket alanı verir, ama karşılığında hazır bir meslek kimliği sunmaz; kendi yolunu kendi kuran öğrenci bu esneklikten kazanır, hazır bir tarif bekleyen öğrenci ise kaybolmuş hissedebilir.

Yedinci soru sorumluluk ve anlatımdır. Bir modelin sonucunu bulmak kadar, o modelin hangi varsayımlar altında geçerli olduğunu ve nerede kırılacağını karşı tarafa anlatmak da işin parçasıdır. Planın ilk yarıyılında etik ibaresinin bir ders adı içinde yer alması bununla ilgilidir. Son olarak bu programın dört yıllık bir lisans programı olduğu ve alanın çalışma yükünün ders dışı uygulamayı da gerektirdiği baştan bilinmelidir.

Tercih Öncesi Notlar

Birinci not: Bu programın adı ve içeriği üniversiteler arasında farklılaşabilmektedir. Yakın bir içerik matematik mühendisliği, matematik, uygulamalı matematik ya da bilgisayar bilimleri başlıklı adlarla açılabilmekte ve bu adların altındaki ders planları birbirinden belirgin biçimde ayrışabilmektedir. Aynı adın bir üniversitede hesaplama ağırlıklı, başka bir üniversitede kuram ağırlıklı kurulması olağandır. Tercih listesi yapılırken adın değil, ilgili üniversitenin kendi ders planının okunması gerekir.

İkinci not: Aynı üniversite içinde bile plan dönem aralığına göre değişebilmektedir. Bu rehberde okunan iki plan aynı programa aittir ve altıncı yarıyıldaki tek bir satırda ayrışmaktadır; bu satır bir planda yapay zekânın matematiksel temellerine, ötekinde hesaplamalı sürekli ortamlar mekaniğine ayrılmıştır. Hangi planın hangi öğrenci grubu için geçerli olduğu ilgili üniversiteden sorulmalıdır; bu rehber bu konuda hiçbir iddia kurmaz.

Üçüncü not: Öğretim dili ve seçmeli havuz düzeni ayrıca sorulmalıdır. Okunan planlarda ders adlarının bir bölümü İngilizce, bir bölümü Türkçe basılıdır ve planın yedi satırı seçmeli yer tutucudur. Bu havuzların içinde hangi derslerin bulunduğu, hazırlık sınıfının olup olmadığı ve hangi derslerin hangi dilde okutulduğu tercihten önce öğrenilmelidir; bu rehber havuzları doldurmamıştır.

Dördüncü not: Uygulama ve staj düzeni bu alanda belirleyicidir. Öğrencinin hangi hesaplama altyapısına eriştiği, tasarım derslerinin gerçek bir problem üzerinden mi yürüdüğü, sanayi ya da finans tarafıyla bir bağ kurulup kurulmadığı ve lisansüstü yönlendirmenin nasıl işlediği sorulmalıdır. Okunan planlarda tasarım dersleri son iki yarıyıla yerleştirilmiştir; bu düzenin her üniversitede aynı olmadığı bilinmelidir.

Beşinci not: Alana temel bilim tarafından bakmak isteyen öğrenci için [matematik](/bolum/matematik), [istatistik](/bolum/istatistik) ve [fizik](/bolum/fizik); öğretmenlik yolunu düşünen öğrenci için [matematik öğretmenliği](/bolum/matematik-ogretmenligi) ve [ilköğretim matematik öğretmenliği](/bolum/ilkogretim-matematik-ogretmenligi); hesaplama ve yazılım tarafına ilgi duyan öğrenci için [bilgisayar mühendisliği](/bolum/bilgisayar-muhendisligi), [yazılım mühendisliği](/bolum/yazilim-muhendisligi), [bilgisayar bilimleri](/bolum/bilgisayar-bilimleri) ve [bilişim sistemleri mühendisliği](/bolum/bilisim-sistemleri-muhendisligi); veri ve yapay zekâ tarafına ilgi duyan öğrenci için [veri bilimi ve analitiği](/bolum/veri-bilimi-ve-analitigi), [büyük veri analistliği](/bolum/buyuk-veri-analistligi), [yapay zeka mühendisliği](/bolum/yapay-zeka-muhendisligi), [yapay zeka ve veri mühendisliği](/bolum/yapay-zeka-ve-veri-muhendisligi), [yapay zeka ve makine öğrenmesi](/bolum/yapay-zeka-ve-makine-ogrenmesi) ve [robotik ve yapay zeka](/bolum/robotik-ve-yapay-zeka); eniyileme ve sistem tarafına ilgi duyan öğrenci için [endüstri mühendisliği](/bolum/endustri-muhendisligi) ve [lojistik](/bolum/lojistik); finans, sigorta ve risk tarafına ilgi duyan öğrenci için [aktüerya bilimleri](/bolum/aktuerya-bilimleri), [ekonometri](/bolum/ekonometri), [ekonomi](/bolum/ekonomi), [ekonomi ve finans](/bolum/ekonomi-ve-finans), [sigortacılık](/bolum/sigortacilik), [bankacılık ve sigortacılık](/bolum/bankacilik-ve-sigortacilik), [uluslararası finans](/bolum/uluslararasi-finans) ve [muhasebe ve finans yönetimi](/bolum/muhasebe-ve-finans-yonetimi); güvenlik ve şifreleme tarafına ilgi duyan öğrenci için [siber güvenlik mühendisliği](/bolum/siber-guvenlik-muhendisligi); mühendisliğin öteki dallarına ilgi duyan öğrenci için [fizik mühendisliği](/bolum/fizik-muhendisligi), [elektrik elektronik mühendisliği](/bolum/elektrik-elektronik-muhendisligi), [mekatronik mühendisliği](/bolum/mekatronik-muhendisligi), [makine mühendisliği](/bolum/makine-muhendisligi) ve [enerji sistemleri mühendisliği](/bolum/enerji-sistemleri-muhendisligi); yönetim ve bilişim tarafına ilgi duyan öğrenci için [yönetim bilişim sistemleri](/bolum/yonetim-bilisim-sistemleri) ve [işletme](/bolum/isletme) karşılaştırılmaya değer yollar oluşturur.

Beşinci not: Bu rehber bölümün ne olduğunu anlatır; hangi üniversiteye hangi puanla girileceğini anlatmaz. Taban puan, başarı sıralaması ve kontenjan her yıl değişir ve tek geçerli kaynağı ÖSYM tercih kılavuzu ile YÖK Atlas'tır. Bu sayfada bilerek puan, sıralama ya da maaş rakamı verilmiyor: eksik bilgi, yanlış bilgiden iyidir.

ÖSYM 2025 Yerleştirme Sonuçları
Matematik Mühendisliği 2025 taban puanları

ÖSYM bu programı 2 üniversitede, 4 ayrı kontenjan satırında açtı. Aşağıdaki iki puan, bu programın ÖSYM'de yayımlanmış en yüksek ve en düşük taban puanıdır.

522,36
en yüksek taban
387,75
en düşük taban
186
genel kontenjan
2
üniversite
Üniversite bazlı taban puanları →

ÖSYM'nin bu tablolarında başarı sıralaması yoktur; sıralama için YÖK Atlas kullanılmalıdır. Taban puanlar geçmiş yılın sonucudur, her yıl değişir.

Bu Bölümden Hangi Mesleklere Gidilir?
Matematik mühendisiSayısal benzetim ve modelleme uzmanıYöneylem ve eniyileme uzmanıVeri bilimciBilimsel hesaplama yazılımı geliştiriciNicel analistAktüeryal ve risk modelleme uzmanıKriptografi ve kodlama kuramı uzmanıAkademik araştırmacı

Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır; müfredat ve koşullar üniversiteye göre değişir. Bölümün bulunduğu üniversiteler ile güncel taban puan, başarı sıralaması ve kontenjanlar için ÖSYM tercih kılavuzu ve YÖK Atlas esastır.